Een lezer vroeg me na het lezen van mijn vorige columns over het dementeren en de dood van mijn vader welke boeddhistische visies er zijn op het geheugen. Er is opvallend weinig gezegd of geschreven over ons ‘gewone’ geheugen, terwijl de westerse psychologie daar zeer veel theorieën over formuleert. Binnen het boeddhisme is het geheugen, net als andere psychische functies gewoon één van de vele middelen om al dan niet een dieper of breder bewustzijn te ontwikkelen.
Mindfulness
B’eter Vegan brownies
Ergens heb ik gelezen dat een gemiddeld mens maar een bepaald aantal verstandige beslissingen op een dag kan nemen. Zijn die eenmaal genomen, dan is het saldo op. Dan heb je een kort lontje, of bezwijk je voor de verlokkingen van fast food. Nu zijn mensen met bijvoorbeeld financiële problemen sneller door hun saldo heen: ze moeten immers bij alles wat ze doen nadenken over de financiële consequenties. Ze moeten elk dubbeltje omdraaien, als het ware. Veel mensen aan de onderkant van de samenleving hebben bovendien nare dingen meegemaakt in hun jeugd: verslaving, geestesziekte, werkloosheid, armoede, huiselijk geweld. Er kan veel zijn dat ze wegtrekt uit het huidige moment naar het verleden, of juist naar zorgen of angst voor de toekomst. Er is veel lijden, er zijn oorzaken van lijden, maar er is geen pad.
Kan mindfulness overleven zonder het boeddhisme?
Het is een vraag die ik mij vaak gesteld heb. Er zijn momenten geweest waar ik dacht, zelfs hoopte, dat mindfulness een traditie op zich zou worden. Voor alle duidelijkheid, ik gebruik het woord mindfulness hier niet als vertaling van sati, maar als de naam van een globale beweging.
Boeddhistische doeners en denkers, de serie (60)
Wat ik daar heb geleerd is mijn eigen oordelen te zien over mezelf en over anderen. Hoe moeilijk het is om los te laten. Om jezelf te blijven in een groep en daar genoegen mee te nemen en zelfs van te kunnen genieten met heel veel vallen en ook weer opstaan.
Psycholoog Ineke van Gent: “Mindfulness helpt goed om rust in je hoofd te vinden.”
Mindfulness is een beoefening die steeds meer aanhangers trekt. Ook buiten het boeddhisme. De maatschappij heeft steeds vaker te kampen met stress en andere maatschappelijke beslommeringen. “Vroeger gingen dingen langzamer. Duurden ze langer”, aldus psycholoog Ineke van Gent. “Dat gaf veel meer rust. We moeten weer toe naar vertraging en rust.”
Boeddhistische doeners en denkers – de serie (36)
Ben: ‘Voor mij is mindfulnessbeoefening het bewandelen van de laatste twee paden van het achtvoudige pad: juiste aandacht en juiste concentratie.’
Arjan – Mindfulness in het recht
Een holistische, op begrip en vergeving gerichte stijl, in het strafrecht.
Simone Lips (Mindfulmoving): ‘Moeite met de snelheid van het leven’
De scriptie van Lips destijds ging over burn-out. Zij ziet dat mensen, de laatste jaren, steeds meer in hun hoofd zijn gaan zitten. Bedrijven stellen steeds vaker mindfulnesstrainers aan. “Een goede ontwikkeling.”
De overlevingsstand van de beschaving
Wat trauma doet met een mens, doet het ook met een cultuur.
Onze beschaving leeft in de overlevingsstand. In plaats van te leven vanuit verbondenheid en bezieling, heeft de overlever het overgenomen. Zowel Iain McGilchrist als het boeddhisme wijst ons op een weg terug naar heelheid.
Ardan – De beurs in geluk
Hier moet je zijn, nee, hier. Wij zijn de beste, nee hoor, wij.
Boeken – Hoe ondanks tegenslagen toch gelukkig worden?
Met de vele conflicten in de wereld worden veel mensen angstig. Ieder jaar stijgt het aantal burn-outs, depressies en andere mentale problemen. Onze sociale zekerheid staat onder druk. Ziekte of het overlijden van een naaste kan je treffen. Daar tegenover hebben sommigen alles om gelukkig te zijn maar voelen ze zich toch niet gelukkig.
Klimaatalarm als wake-up call
Klimaatverandering is blijkbaar een onderwerp dat boeddhisten bezighoudt, en wel zo sterk dat er op allerlei manieren aandacht aan geschonken wordt. Er is bijna geen ander politiek geladen onderwerp waar boeddhisten/mediterenden grote actiebereidheid tonen.
