Meester Deshan liep met zijn kommetjes naar de eetzaal toen de dienstdoende monnik, Xuefeng, hem aansprak: De klok voor het eten moet nog luiden, waar gaat u met uw kommetjes naartoe?
Wumenguan
De Poortloze Poort voor nitwits, koan 12 – Hoe meester Ruiyan zichzelf bij de les hield
Iedere ochtend zei Ruiyan tegen zichzelf: ‘Meester’, en gaf dan zelf antwoord: ‘Wat is er?’ ‘Wakker blijven hoor.’ ‘Ja meester.’ ‘En laat je door niemand iets wijsmaken.’ ‘Nee meester.’
De Poortloze Poort voor nitwits, koan 11 – De monnik die twee keer zijn vuist opstak
Meester Zhaozhou ging bij een kluizenaar langs en vroeg: Lukt het een beetje?
De Poortloze Poort voor nitwits, koan 10 – Drie bekers patriarchenwijn
‘Ik heb niets meer en ik ben helemaal alleen,’ zei Qingshui klaaglijk, ‘help me alstublieft’.
De Poortloze Poort voor nitwits, koan 9 – De boeddha die vergeefs mediteerde
Een monnik vroeg: De Boeddha van de alles doordringende wijsheid voorbij alle wijsheid mediteerde als geen ander, maar slaagde er niet in een boeddha te worden. Hoe kan dat?
De Poortloze Poort voor nitwits, koan 8 – Wat is een kar zonder onderdelen?
‘Xizongh, de wielmeester, maakte een kar waarvan de wielen wel honderd spaken hadden’, zei meester Yuean. ‘Wat blijft er over als je alle onderdelen verwijdert?’
De Poortloze Poort voor nitwits, koan 7 – Na het eten je schaaltjes afwassen
Een monnik zei tegen meester Zhaozhou: ‘Ik ben nieuw hier, kunt u mij onderricht geven?’
De Poortloze Poort voor nitwits, koan 6 – Hoe Boeddha met een bloem een opvolger koos
Tijdens een bijeenkomst op de Gierberg rolde Boeddha een bloem heen en weer tussen duim en wijsvinger. Mahakashyapa glimlachte. Boeddha verklaarde: Dit is het wijsheidsoog, de geest van nirwana, de vorm zonder vorm, de poortloze poort van de leer. Niet over te dragen door woorden, alleen van hart tot hart. Mahakashyapa is mijn opvolger.
De Poortloze Poort voor nitwits, koan 5 – Aan je tanden in een boom hangen
Meester Xiangyan zei: Zen is als een man die met zijn tanden aan een tak hangt terwijl zijn handen en voeten nergens houvast vinden. Een generaal van de keizer vraagt hem waarom Bodhidharma naar China kwam. Geeft hij antwoord dan valt hij, zwijgt hij dan faalt hij. Wat nu?
De Poortloze Poort voor nitwits, koan 4 – Bij de baard van Bodhidharma
Toen hij een portret zag van Bodhidharma met baard zei meester Huoan: Waarom heeft die vent geen baard?
De Poortloze Poort voor nitwits, koan 3 – Hoe de bediende zijn vinger verloor
Toen Juzhi ervan hoorde, liet hij de bediende halen en sneed hem zomaar een vinger af. Schreeuwend van pijn en schrik rende de jongen weg.
De Poortloze Poort voor nitwits, koan 2 – De zenleraar die een vos werd
Steeds als meester Baizhang een toespraak gaf, kwam er een oude man bij zitten die er na afloop stilletjes vandoor ging. Op een dag bleef de grijsaard achter. Meester Baizhang zei: Wie bent u?
De Poortloze Poort voor nitwits, koan 1 – De hond zonder boeddhanatuur
Heeft een hond ook de boeddhanatuur? vroeg een monnik. Wu, zei meester Zhaozhou.
De Poortloze Poort voor nitwits: inleiding
Inleiding tot de serie ‘De Poortloze Poort voor nitwits’ van Hans van Dam, tweede, herziene editie.
De Poortloze Poort voor nitwits – alle links
Inhoudsopgave van de serie ‘De Poortloze Poort voor nitwits’ van Hans van Dam, tweede, herziene editie.
Koan: het is grauw en het broedt op een kussen
Wu! Mu! Piep! Proet! Over de onverslijtbaarheid van spirituele ambities.
Wijsheid is een hond
Volgens de overlevering brak chanmeester Wumen Huikai zich maar liefst zes jaar lang het hoofd over de vraag of een hond de boeddhanatuur heeft, voor hij eindelijk brak.
Zen is een vrij woord – Idioticon van de Poortloze Poort
Wat is zen? Zen is een vrij woord. Net als de De Poortloze Poort. Woordenlijst om een lang verhaal kort te maken.
Mislukking is de Weg – ik wens je alle pech
Onoplettendheid is onkunde, oplettendheid is gekunsteld. Wat nu?
Zen op z’n best: een innerlijke revolutie
Zen op z’n best is een innerlijke revolutie die alles op zijn kop zet en al je ideeën verwoest. Zonder uitzondering. Deze ook.
Zen op z’n slechtst: onderdanigheid en ritualisme
De verkeerde zen van het zwijgend malen.
Het leven als koan – de wegdenkweg
Het leven is een raadsel, is dat waar?
De koan als dwaaltekst – de weg terug
Geestelijk kun je dan eventjes geen kant meer op, en dat is waar je heen moet.
Zen zonder masker of mantel
‘Weg met de tenenkrommende teisho’s dus, weg met het boeddhologische gebazel, weg met de metafysische mystificaties, weg met de ellenlange exegesen, weg met de blinde bewondering voor de stamhouders en de zegeldragers en hun westerse klonen en epigonen.’
