‘Ontwaken’ kan samengevat worden in vier Pali-woorden: nibbida → viraga → upasama → nibbana. Zo worden deze vier begrippen vier planken voor het vlot waarmee de yogi oversteekt naar de Andere Oever:
samsara
Over Antropologie 37 – Schouwtoneel en pijpkaneel
Misschien heeft de Nederlandse dichter Joost van den Vondel kennisgenomen van de door William Shakespeare geschreven komedie ‘As you like it’, want tegenwoordig schrijven wij de uitspraak “De wereld is een schouwtoneel, elk speelt zijn rol en krijgt zijn deel” aan Joost toe, terwijl William eerder in zijn stuk schreef “De hele wereld is een schouwtoneel en alle mensen zijn slechts spelers”. Een paar eeuwen later parodieerde iemand deze zin in “De wereld is een pijpkaneel, elk zuigt eraan en krijgt zijn deel”. Wat betekent dit allemaal?
Boeddhistische doeners en denkers, de serie 77
Samsara is fijn en leuk en aantrekkelijk. Het belooft veel en de promotie is enorm. Zeker nu met alle social media. Maar uiteindelijk vond ik er ook deze keer geen voldoening. De laatste grote illusie was waarschijnlijk het vasthouden aan mensen of vriendschap
Cyberloka boekbespreking (deel 2)
Ik heb de gemengde zegening gehad op te groeien in het begintijdperk van personal computing, dus of ik positief of negatief moet omgaan met de constatering dat ik al meer dan 40 jaar, ook in pre-internet tijdperken, intensief ‘online’ communiceer durf ik niet te zeggen. Eén van mijn eerste parodieën op slechte online communicatie, L.O.R.D. (Lunatic’s Own Religious Datasystem), was een teken aan de wand.
Vanuit boeddhistische optiek hanteer ik twee belangrijke groepen regels voor de tijd die je online besteedt, of het nu alleen als consument (surfer etc) is of ook als presentator/leverancier – zoals het posten van een reactie op Boeddhistisch Dagblad.
‘Ik bedoel eigenlijk te zeggen dat ik de nieuwe Boeddha ben’
Op zich is het een geruststellende gedachte dat er iemand klaar staat om de arme schaapjes in het samsarische bestaan weer te hulp te schieten als de boeddhadharma is uitgestorven.
Guy – dhammazaadjes – Rondjes draaien (1)
Wedergeboorte brengt niets bij. Dat staat alleen voor rondjes draaien. Voor samsara. Steeds hetzelfde doen in de ijdele hoop dat het resultaat ooit eens anders zal zijn.
Guy – dhammazaadjes – Wedergeboorte
Om zijn leer aanschouwelijk te maken voor zijn volgelingen gebruikte de Boeddha in zijn voordrachten filosofische en religieuze begrippen die gangbaar waren onder de bevolking. De Boeddha herdefinieerde deze begrippen en gebruikte ze als metaforen om zijn leer te verduidelijken. Als kapstokken om zijn leer aan op te hangen.
Guy – dhammazaadjes – Een voortschrijdend proces
Zolang we onze vergankelijkheid (P. anicca) en instabiliteit (P. anatta) niet duidelijk inzien, noch gelijkmoedig aanvaarden, is er geen bevrijding uit onze ellende (P. dukkha) mogelijk.
Golden letters III – samsara en nirvana
Binnen dzogchen betekent bevrijding zowel bevrijding van samsara als van nirvana. Het doel van dzogchen is om bevrijd te worden in dit huidige leven dan wel onmiddellijk na de dood. Er valt niets te verkrijgen in een soort van toekomstige hemelwereld.
Boeken – Bodhicaryavatara
De Bodhicaryavatara beschrijft de manier waarop we een warm hart en een helder hoofd kunnen ontwikkelen. Hoe moet je je trainen om verlichting te bereiken ten behoeve van jezelf en alle anderen? Shantideva beschrijft in deze poëtisch tekst het verloop van zijn eigen proces en welke contemplaties oefeningen en meditaties hij behulpzaam vond.
Moeten boeddhisten sociaal activisten zijn (deel 3 en slot)
In het eerste en tweede deel van deze serie probeerde ik twijfel te zaaien over de daadwerkelijke trouw van geëngageerd boeddhisme aan de leer van de Boeddha. Mijn doel is niet om het boeddhisme in diskrediet te brengen, noch om de morele ernst van veel van deze doelen in twijfel te trekken. Ik wil alleen twijfel oproepen over de vraag of het ethos van het geëngageerd boeddhisme wel consistent is met wat de Boeddha onderwees. Er zijn genoeg redenen te vinden om racisme, economische ongelijkheid en het onduurzaam misbruik van het milieu aan te pakken. Maar weinig, zo niet geen van deze redenen, zijn rechtstreeks te herleiden tot de leer van de Boeddha.
Samvega-Citta of de Gedachte van Noodzaak
Nu ik in de laatste levenscyclus bent gekomen, is het opmerkelijk dat mijn berichtenpagina de laatste tijd vol staat met vrienden en familieleden die zijn overgegaan in een andere bestaansvorm, kortom in de conventionele zin overlijdensberichten. Omdat we niet weten wat voor soort bestaan onze volgende beurt zal zijn, is het van groot belang dat we de hoogst mogelijke verlichtingsgraad bereiken terwijl we nog weten welke mogelijkheden en instrumenten direct voor ons beschikbaar zijn in dit leven. Het is van grote nood om nog in dit leven geheel of ten minste gedeeltelijk bevrijd te raken van gehechtheid en begeerte.
