Eerst waren er meditaties. Er kwamen woorden. Woorden vormden meditatieve gedichten. De gedichten vroegen om beelden. Die werden gevonden in het werk van kunstenares Irka Stachiw. Haar schilderijen sluiten naadloos aan bij de sfeer en de beleving van de meditatieve teksten.
compassie
Ksaf – De kunst van het geluk 1
Nieuw, positief gedrag inoefenen vraagt om volgehouden overtuiging. Om te beletten dat onze overtuiging slinkt, kunnen we een gevoel van hoogdringendheid opwekken, als besef van onze eindigheid. De uitdaging wordt dan dat we elk moment benutten om te doen wat goed is voor onszelf en voor anderen.
De wil die niet wil en het denken dat niet denkt: gewaarzijn (smriti) en mededogen (karuna)
Rudolf Steiner zegt in een voordracht te Dornach op 19 december 1920, die opgetekend staat in het boekje De brug tussen lichaam, ziel en geest, iets heel treffends: ‘Net zoals we tot vrijheid komen door het doorstralen van het gedachteleven met de wil, zo komen we tot de liefde door het doordringen van het wilsleven met gedachten.’ Veel kans zul je nu zeggen, hoezo iets treffends? Immers als we de verlangens en driftmatigheden van het ego in het denken brengen geeft dat onvrijheid in plaats van vrijheid en als we de concepten en oordelen van het denken in het handelen brengen geeft dit eerder afscheiding dan liefde en mededogen. Wat kraamt die Steiner voor nonsens uit die niets met het boeddhisme te maken hebben.
Waarom deze artikelen ook over boeddhisme gaan
Soms vraagt iemand: wat heeft jullie interne gezinsmodel eigenlijk met boeddhisme te maken?
Een begrijpelijke vraag. Want in onze columns gaat het niet steeds over meditatie, karma, verlichting of de Boeddha. Het gaat over kinderen die geboren worden in een verhaal dat al begonnen is. Over het kind dat zegt: het gaat wel. Over Ubuntu: ik ben omdat wij zijn.
Wij gebruiken geen boeddhistische vaktaal. Wat wij proberen, is een boeddhistische beweging in onze eigen taal te verstaan.
Het perron geluk
Er is zoveel waardevols te vinden aan het zijspoor. Daar kan je soms perron-geluk zien.
Mensen die wél in elkaars ogen kijken, die weten wat leed is en zó genieten van dat wat ze nog hebben. Mensen die verder kijken dan de etiketten.
Compassie met ruggengraat
Er is een woord waar tegenwoordig bijna iedereen bij knikt: compassie.
Christenen noemen het liefde, boeddhisten mededogen, en wie geen religieuze taal gebruikt spreekt over menselijkheid. Het klinkt als vooruitgang: minder hardheid, meer begrip.
De wind nam hem mee
Deze week vieren we Paranirvana dag: het heengaan van het fysieke lichaam van Boeddha. En in veel sanghas is dat ook het moment om stil te staan bij het heengaan, recent of langer geleden, van je eigen geliefden en spirituele vriend(inn)en. In deze reeks praatjes over ‘wegen van beoefening’ wil ik het daarom hebben over loslaten. Niet primair over fysiek loslaten van eigen of andermans levend bestaan, maar over de emoties rondom het vasthouden en loslaten – en de lessen daaruit zijn positief en hoopvol, zeker geen ‘memento mori’ (gedenk dat je zult sterven) doemdenken!
Mag je een boeddhabeeld zelf kopen?
Is het niet arrogant en egoïstisch beter te willen zijn dan een ander?
Als je innerlijke brandalarm afgaat
Soms is het leven heel eenvoudig: je zit rustig te eten, je telefoon pingt, en ineens staat je hele systeem ‘aan’. Schouders omhoog, ademhaling versneld, gedachten klaar om in actie te komen. Alsof er een onzichtbare knop wordt omgezet: nu opletten.
BUN – behoefte aan leiders die in staat zijn compassie in te brengen
De wereld waarin we leven wordt bepaald door geweld en verdeeldheid, door inhaligheid en misleiding. Oorlog woedt in allerlei brandhaarden als nooit tevoren. De beelden uit Gaza en Oekraïne verbijsteren ons en ze raken ons diep. Maar er zijn ook veel brandhaarden, zoals Sudan, waarvan de beelden ons niet of nauwelijks bereiken en waar de dagelijkse verschrikkingen er niet minder om zijn.
Boeken – Veroordeeld – Een filosofisch perspectief op het straffen van jongeren
Sabine Wassenberg filosofeert met mensen die gedetineerd zijn geweest en creëert zo een uniek portret – niet op basis van statistieken, maar door te luisteren naar hun gedachten. Wassenberg werpt een kritische blik op vrije wil en daderschap, de wreedheid van macht, de illusie van vergelding en het vernederende van straf. Veroordeeld pleit voor een samenleving met meer compassie, ook voor daders.
Moeten boeddhisten sociaal activisten zijn (deel 3 en slot)
In het eerste en tweede deel van deze serie probeerde ik twijfel te zaaien over de daadwerkelijke trouw van geëngageerd boeddhisme aan de leer van de Boeddha. Mijn doel is niet om het boeddhisme in diskrediet te brengen, noch om de morele ernst van veel van deze doelen in twijfel te trekken. Ik wil alleen twijfel oproepen over de vraag of het ethos van het geëngageerd boeddhisme wel consistent is met wat de Boeddha onderwees. Er zijn genoeg redenen te vinden om racisme, economische ongelijkheid en het onduurzaam misbruik van het milieu aan te pakken. Maar weinig, zo niet geen van deze redenen, zijn rechtstreeks te herleiden tot de leer van de Boeddha.
