• Door naar de hoofd inhoud
  • Skip to secondary menu
  • Spring naar de eerste sidebar
  • Spring naar de voettekst

Boeddhistisch Dagblad

Ontwart en ontwikkelt

Header Rechts

Vijftiende jaargang

Zoek op deze site

  • Home
  • Agenda
    • Geef je activiteit door
  • Columns
    • Andre Baets
    • Dharmapelgrim
    • Bertjan Oosterbeek
    • Dick Verstegen
    • Edel Maex
    • Emmaho
    • Goff Smeets
    • Hans van Dam
    • Jana Verboom
    • Joop Hoek
    • Jules Prast
    • Paul de Blot
    • Rob van Boven en Luuk Mur
    • Ronald Hermsen
    • Theo Niessen
    • Xavier Vandeputte
    • Zeshin van der Plas
  • Nieuws
  • Contact
    • Steun het BD
    • Mailinglijst
  • Series
    • Boeddha in de Linie
    • De werkplaats
    • Recepten
    • De Linji Lu
    • De Poortloze Poort
    • Denkers en doeners
    • De Oude Cheng
    • Meester Tja en de Tao van Niet-Weten – alle links
    • Fabels door Goff
    • Cartoons van Ardan
    • Tekeningen Sodis Vita
    • De derwisj en de dwaas
  • Over ons
    • Redactiestatuut van het Boeddhistisch Dagblad
    • Redactieformule van het Boeddhistisch Dagblad
  • Privacy

Home » Columns » Vrijdag Zindag – stijgen en overstegen worden

Vrijdag Zindag – stijgen en overstegen worden

3 september 2021 door André Droogers

Deze zomer werd ik 80. Natuurlijk was de stijgende leeftijd ook aanleiding tot enig persoonlijk gemijmer.

Ik heb het graag over ‘overstijgende gehelen’, verschijnselen die we niet helemaal weten te beheersen. Een van die gehelen is de tijd. Daar zijn twee andere overstijgende elementen mee verbonden: de onvermijdelijke dood en het vergankelijke menselijk lichaam. Zelf merk ik dat ik de laatste tijd voor mijn ziektekostenverzekering niet langer object van winst ben. Dat ouderdom met gebreken komt, dringt langzaam maar toch wel zeker tot me door. Tot nu toe geen reden tot heuse zorgen, maar niettemin…

De viering van zo’n kroonjaar raakt tegelijk aan een ander overstijgend geheel: mijn sociale netwerk. Familie en vrienden vierden met mij mee. Elk sociaal kader kan dwingend en beperkend zijn, maar als je feestvarken bent, toont dat grotere geheel zich in zijn aangenaamste vorm..

Als je mijn leeftijd mag bereiken, zeggen mensen al snel dat er reden is tot dankbaarheid. Het is niet iedereen gegeven tachtig te worden. Maar dankbaar aan wie of wat? God is een mogelijk adres. Maar God is in die tachtig jaar steeds van adres veranderd en stuurde niet altijd een adreswijziging. Geen idee waar Z/Hij nu huist. Mogelijk in partner en nageslacht-plus-aanhang die me met liefde omringen. En in vrienden die mijn mijlpaal meevierden.

Eigenlijk brengen religies God als een overstijgend geheel, even onbeheersbaar, maar wel een bondgenoot in de omgang met de andere grotere gehelen. De eeuwigheid is bijvoorbeeld de tegenhanger van tijd, dood en vergankelijk lichaam.

Het liefst laat ik me echter overstijgen door het spel, mijn voorkeursmanier van omgaan met al dat overstijgen. Spel schept een alternatieve werkelijkheid, al dan niet religieus. Het zorgt voor relativering, zelfs van God en religie. En ook van de vreugde en het ongemak in het bestaan van een tachtiger.

Ik speel dagelijks verder…

Categorie: Columns, Geluk, Gezondheid, Natuur Tags: alternatieve werkelijkheid, dood, leven, ouderdom, religie

Lees ook:

  1. Het jaar 2020 – dag 174 – trainingsdood
  2. Keurslijf
  3. De kracht van machteloosheid
  4. Dick – vertrouwen 2 (niet)

Elke dag het BD in je mailbox?

Elke dag sturen we je een overzicht van de nieuwste berichten op het Boeddhistisch Dagblad. Gratis.

Wanneer wil je het overzicht ontvangen?

Primaire Sidebar

Door:

André Droogers

André Droogers is emeritus hoogleraar culturele antropologie, in het bijzonder religieuze en symbolische antropologie, aan de Vrije Universiteit, Amsterdam. andredroogers.nl 
Alle artikelen »

Agenda

  • Agenda
  • Geef je activiteit door

Ochtend- of avondeditie

Ochtend- of avondeditie ontvangen

Abonneer je

Elke dag gratis een overzicht van de berichten op het Boeddhistisch Dagblad in je mailbox.
Inschrijven »

Agenda

  • 1 juni 2026
    ACTIVITEITEN Stichting Bodhisattva
  • 4 juni 2026
    Meditatie, Dhamma en reflectie
  • 4 juni 2026
    Lezing Hoe je een natuurlijk leider wordt
  • 4 juni 2026
    Lezingen Boeddhisme is een levensfilosofie door Amnyi Trulchung Rinpoche
  • 5 juni 2026
    Lezing De kracht van stilte in het hart door Amnyi Trulchung Rinpoche
  • 6 juni 2026
    Vipassana voor ervaren beoefenaars
  • 7 juni 2026
    (zelf)compassie in een woelige wereld. Begeleid door Lex van Heel.
  • 13 juni 2026
    Lezing Een kostbaar mensenleven door Amnyi Trulchung Rinpoche
  • bekijk de agenda
  • De werkplaats

    De werkplaats.

    Boeddhistische kunstenaars

    Artikelen en beschrijvingen van en over het werk van boeddhistische kunstenaars. Lezers/kunstenaars kunnen zich ook aanmelden met hun eigen werk.
    lees meer »

    Pakhuis van Verlangen

    In het Boeddhistisch pakhuis van verlangen blijven sommige teksten nog een tijdje op de leestafel liggen.

    De Poortloze Poort voor nitwits, koan 7 – Na het eten je schaaltjes afwassen

    Hans van Dam - 24 mei 2026

    De huishoudschool van Zhaozhou.

    Boeddhistische doeners en denkers – de serie (29)

    gastauteur - 17 mei 2026

    Arjan Mulder: 'Het boeddhisme is voor mij een persoonlijke tocht. Ik weet dat dit niet wordt aangeraden, maar ik kan niet zo veel met bijeenkomsten. De meditatie-ochtenden en weekend-retraites die ik heb bezocht, leverden mij vooral 'ongeloof op – over starre interpretaties en rituelen, met weinig ruimte voor gesprek.'

    Boeddhistische doeners en denkers – de serie (27)

    gastauteur - 15 mei 2026

    Loekie: 'Ik ben ook heel dankbaar dat dit op mijn pad is gekomen. Dat het voor mij als leek mogelijk is om met een groep van 60 mensen tien dagen op de Drentse hei samen te mediteren en te leren over het boeddhisme, dat is echt heel bijzonder.’

    Taigu – Het lijden in de wereld

    Jules Prast - 24 april 2026

    Het komt Taigu voor dat boeddhisme te vaak gaat over ‘verlichting’ en te weinig over het lijden in de wereld, dat eerst moet worden opgelost voordat iemand zich in spirituele zin bevrijd kan wanen. Het existentiële kerndilemma van boeddhisme is dat wij ieder delen in de rotheid van de wereld, terwijl wij over het vermogen beschikken onze bevrijding dichterbij te brengen door het lijden van de ander te verminderen. In sommige teksten wordt dit vermogen ‘boeddhanatuur’ genoemd.

    BUN-voorzitter Michael Ritman: ‘de waarheid van de dharma kan niet aangetast worden door wangedrag van een leraar’

    Nicole Mulders - 14 november 2025

    Eind november 2025 neemt Michael Ritman afscheid als voorzitter van de Boeddhistische Unie Nederland (BUN). In maart 2020 interviewde Nicole Mulders hem voor het Boeddhistisch Dagblad. De boeddhistische wereld verkeerde geruime tijd voor dat interview in zwaar weer door seksueel- en machtsmisbruik door boeddhistische leraren. Het aantal leden van de BUN is van 37 naar ruim 50 gegroeid, onder meer door de aansluiting van Aziatische boeddhistische tempels waar Ritman het contact mee aanging.

    Meer onder 'pakhuis van verlangen'

    Footer

    Boeddhistisch Dagblad

    over ons

    Recente berichten

    • Column van Joop – spirituele lakens
    • Sodis – de virtuele denkster 582
    • The Rights Forum – Booking.com profiteert van bezetting Palestina, krijgt belastingvoordeel
    • B’eter: Orzosalade met linzen
    • De Geest Zonder Houvast – Het einde van worden

    Reageren

    We vinden het geweldig om reacties op berichten te krijgen en op die manier in contact te komen met lezers, maar wat staan we wel en niet toe op de site?

    Over het BD

    Het Boeddhistisch Dagblad is een onafhankelijk journalistiek webmagazine over boeddhistische thema’s en inzichten.
    Lees ons colofon.

    Zie ook

    • Contact
    • Over ons
    • Columns
    • Reageren op de krantensite

    Het Boeddhistisch Dagblad is een onafhankelijk journalistiek webmagazine over boeddhistische thema’s en inzichten. Lees ons colofon.