Laatst hoorde ik over een boeddhistische leraar die trainingen geeft over leven met sterven. Mijn geest gaat dan direct steigeren en ik krijg beelden voor ogen van een zaaltje met mensen die die informatie tot zich nemen en tot de hunne maken. Maar het is allemaal nep, het zijn theoretische modellen, er is nog nooit iemand teruggekeerd uit de dood. Ja, Jezus, zeggen ze. Dat past in het evangelie.
Deze leraar herhaalt wat andere leraren voor hem deden. Het zijn gedachtespinsels, alles komt voort vanuit de geest.
Wat valt er te zeggen over leven met sterven. Helemaal niks. We worden geboren en gaan op een dag dood. Zelfs een stervende weet niet wat sterven is en hoopt op een vergissing of verstopt al zijn klokken en wekkers.
Op de Verrekijk keek ik dit weekeinde naar een vrouw die bij haar moeder in een verpleeghuis op bezoek mocht omdat haar moeder stervend was en de coronaregels dan niet meer golden. Tijdens het bezoek bleek dat moeder helemaal niet stervend was maar door de eenzaamheid van de isolatie aan een gebroken hart leed. Er werd een arts bij gehaald en deze constateerde ook geen stervensproces en de dochter moest weer vertrekken en viel weer in de een-uur-per-week-bezoekregeling. Ze leefde tijdelijk met sterven maar dat was een illusie. Ook voor moeder.
Wat ik eigenlijk wil zeggen is dat boeddhistische leraren zich kennis toe-eigenen van zaken die niet te begrijpen zijn. Je kunt niet leven met sterven. Ja, je weet dat je op een dag dood gaat. Maar als je in de zaal van een crematorium zit ben je altijd weer blij dat jij niet de oven ingeschoven wordt.
Ik kan me niet voorstellen hoe die leraren de indruk kunnen wekken dat ze kenners zijn van die materie, om dat leven met sterven principe, wat ze ook maar van anderen hebben geleend, te verspreiden. Ik weet wel, ik heb zelf ook boeddhistische oefeningen gedaan in het omgaan met de dood, de ontleding van het lijf, botten, spieren, pezen, organen en vooral veel vocht, maar na afloop van de oefening aten we een bordje yoghurt of een reep chocola en wisten dat het vooral een theoretische exercitie was.
Als journalist ben ik op veel rampplaatsen geweest, heb dode mensen gezien, het geschreeuw gehoord van stervenden, gijzelingen meegemaakt, zelfmoorden. Brandende lichamen, verdronken kinderen. Maar zelfs daarna kon ik niet leven met sterven omdat dat van een ongekende grootte is. Of misschien juist heel klein op de mestvaalt van het leven. Een eenmalige ervaring.
Moedig voorwaarts!
BIJSLUITER: het lezen van deze columns kan leiden tot groot geestelijk ongemak, woedeaanvallen, depressies, onbeheerst gedrag, angstaanvallen, maagzuur, zweten, ongeloof, twijfel aan eenieder, straatvrees, lange tenen en het geloof in het eigen gelijk. Bij de lezers. Scheldpartijen en een onbedwingbare drang om te reageren zijn waargenomen. Sommigen willen mij corrigeren. Of bedanken. Of prijzen. De drang om in verzet te komen is waargenomen, het abonnement op te zeggen. Sommigen besluiten de krant niet meer te lezen, of te boycotten. Er kwaad over te spreken. Te janken of te vloeken. De straat op te gaan om te demonstreren maar niet weten waartegen. Het boeddhisme de rug toe te keren. Of aan de drugs te gaan. En zo gaat het maar door.
Wulf zegt
Dank Joop voor de uiteenzetting waarom jij die trainingen kul vindt. Je kunt je niet voorstellen hoe die leraren de indruk kunnen wekken dat ze kenners zijn van dat ‘leven met sterven’ principe. Je niet inschrijven dus? Leraren, familie, buren, complotdenkers, schrijven of vertellen ons tegenwoordig niet meer wat zij denken, vinden, veronderstellen, nee zij wéten het. Ik neem het dan op, zet het naast andere veronderstellingen, mogelijkheden, hypotheses, en vormen mijn uiteindelijk mening en visie. Die leraren uit je artikel kunnen ons wat bijbrengen als we zelf de nuances maar blijven bepalen.
Joop Ha Hoek zegt
Hoe zit het met jouw kennis over het sterven, de dood. Of weet je net zoveel als een leraar die het ook maar van horen zeggen heeft?