Het is de apotheose die voortspruit uit theorie en praktijk. Het is de realisatie van Dhamma. Het is wakker worden. Ontwaken. Verlichting. Zelfrealisatie.
Pali-Canon
Guy – dhammazaadjes – Perfecte aandacht (P. yoniso manasikara)
Yoniso manasikara maakt de dhammanuvatti duidelijk dat streven naar permanent geluk d.m.v. geconditioneerde verschijnselen een aberrante begoocheling is. Yoniso manasikara leidt regelrecht tot het experiëntieel ervaren van anicca, dukkha en anatta—de dr
Guy – dhammazaadjes – Hechting (P. upadana)
‘Gotama verwierp iedere aanname van een transcendente werkelijkheid— of je die nu God noemde, of Zelf, of Bewustzijn—en riep in de plaats daarvan op tot contemplatief onderzoek van de complexe, steeds veranderende en uiterst specifieke wereld die zich hier en nu aan onze zintuigen voordoet.’
Guy – dhammazaadjes -Het Proces
Zelf…
Guy – dhammazaadjes – Kennis versus wijsheid
‘Ik zie het Zuivere. Ik zie het Ultieme.’
Guy – dhammazaadjes – Directe ervaring (P. paccanubhoti)
…
Guy – dhammazaadjes -Boeddhanatuur (P. buddhatta)
De mogelijkheid tot ontwaken is in ieder van ons aanwezig. Maar de meeste mensen hebben, zoals de Boeddha steeds opnieuw in de sutta’s herhaalt, ‘stof op de oogleden’. Waardoor ‘slechts weinigen de Andere Oever bereiken…’
Guy – dhammazaadjes – Ekayana: universele Dhamma
Dhamma is wijsheid die voorbij woorden en concepten gaat. Ook voorbij tijd en dus voorbij elke gemanipuleerde geschiedkundige duiding en elk maatschappelijk opportunistisch eigenbelang. Ekayana: universele Dhamma.
Guy – dhammazaadjes – Meditatietechnieken
In de Visuddhimagga van Buddhagosa zijn er een veertigtal meditatietechnieken beschreven. Maar in feite zijn er oneindig veel meer. Elk verschijnsel, elk fenomeen, elke gewaarwording, elke gedachte, elk ‘ding’ kan (moet) het voorwerp van meditatie zijn.
Guy – dhammazaadjes – Het causale principe (P. idappaccayata)
Idappaccayata betekent ‘de geconditioneerde aard’. Datgene wat voor zijn ontstaan, zijn bestaan en zijn vergaan afhankelijk is van welbepaalde voorwaarden en oorzaken.
Boodschappers der vergankelijkheid
Een belangrijke les van samtushti is dat je op elk niveau van welvaart tevreden kunt zijn; van straatarm tot steenrijk. (En ik kan het weten, ik heb 7 jaar in-de-bijstand-leven meegemaakt als kind). Je kunt ook op elk niveau ontevreden zijn: steeds maar najagen van meer-meer-meer, steeds mensen vinden die het beter hebben dan jouzelf en energie steken in jaloezie, steeds weer je vriendschappen en relaties ondermijnen door elders te gaan zoeken, FOMO-gedreven tijdsindeling, dat soort dingen.
Guy – dhammazaadjes – Kijk. Zie. Observeer.
De Boeddha waarschuwt om je niet te laten meevoeren op de golven van de waan van de dag. Om te ervaren wat essentieel is. Om datgene te ontwaren wat er echt toe doet: wijsheid en mededogen. Panna en karuna. Om je op deze manier van dukkha te bevrijden.
Guy – dhammazaadjes – Laat de gekte aan je voorbijgaan
Beschouw de dingen zoals ze zijn. Wérkelijk zijn. Niet zoals je wilt dat ze zijn. Of net niet wilt dat ze zijn. Of hoopt dat ze zijn.
Guy – dhammazaadjes – Kamma
Wees je er op elk moment van bewust dat de bewustzijnsstaat waarin je leeft een langdurige invloed heeft op zowel je eigen leven als op het leven van de mensen om je heen.
Guy – dhammazaadjes – Leegte (P. anatta)
…
Guy – dhammazaadjes – Wees je eigen meester
Als dhammanuvatti moet je zelf inzicht verwerven in de werkelijke aard van de dingen. Yatha-bhuta nana dassana. Dit kan slechts wanneer er geen hoofd boven je hoofd staat. Wanneer je je eigen meester bent.
Guy – dhammazaadjes – Bevrijding (P. vimutti)
Wat leert de Boeddha? Enkel datgene wat nodig is om ons naar de Andere Oever te brengen: de innerlijke rust van bevrijding.
De stilte van de jhāna’s
Dit boek is ontstaan uit meditatie. Uit directe ervaring. Elk hoofdstuk ademt contemplatie, betrokkenheid, bewogenheid en vrijheid.
Guy – dhammazaadjes – De Poortloze Poort
Met ‘Poortloze Poort’ wordt bedoeld: een gebeurtenis, een aspect, een citaat of een verschijnsel dat onze houding t.o.v. de relatieve werkelijkheid radicaal wijzigt, zoals bij-voorbeeld het plótse besef—het penetrerende inzicht—dat ons hele denkbeeld omtrent Reis, Doel en Inspanning van Dit Leven een volkomen geconditioneerde (door oorzaken en voorwaarden gedreven) illusie blijkt te zijn
Guy – dhammazaadjes – Wees jezelf tot lamp
De bron van verlichting is in ieder van ons aanwezig.
Guy – dhammazaadjes – De oorspronkelijke geest (P. sabhava citta)
Sabhava citta is de geest in zijn oorspronkelijke staat. Het is de ruimte die gecreëerd wordt doordat de geest van de dhammanuvatti zich stelselmatig bevrijdt van zijn virtuele realiteit.
Guy – dhammazaadjes – Onwetendheid
Onwetendheid vormt de belangrijkste oorzaak van samsara, de eindeloze cyclus van geboorte, leven en dood. Van passie, verlangen en begoocheling, allemaal dingen die leiden tot dukkha. Tot pijn en ellende. Omdat we niet kunnen/willen begrijpen wie we écht zijn; wat we hier wérkelijk doen; waarom verschijnselen plaatsvinden.
Guy – dhammazaadjes -Blijf in het heden
Wanneer de notie van tijd wegvalt, verdwijnen verwachtingen en komen sluimerende verlangens niet aan de oppervlakte.
Guy – dhammazaadjes – Het essentiële
In de Dhammapada wijst de Boeddha erop dat we ons op het essentiële moeten richten. Niet op het bijkomstige.
