De Turkse islamgeleerde Fethullah Gülen roept moslims wereldwijd op ”de extremistische kanker” te bestrijden, mensenrechten binnen hun gemeenschappen te verdedigen en scholing te bevorderen. Gülen ziet scholing als het tegengif van de aanhoudende problemen waar moslims mee kampen, zo stelt hij in een onlangs gepubliceerd opiniestuk in The Wall Street Journal .
Gülen spoort moslims aan de confrontatie aan te gaan met ”de totalitaire ideologie” van IS, de terreurgroep die in het Midden-Oosten bloedbaden blijft aanrichten. Hij betoogt dat terroristisch geweld uit naam van de islam een zeer grote invloed heeft op alle moslims en dat moslims hun krachten moeten bundelen om het extremisme, wat hij ”kanker” noemt, te bestrijden: ”Gelovigen moeten doen wat in hun macht ligt om te voorkomen dat deze kanker zich uitzaait binnen onze gemeenschappen. Doen we dat niet, dan zijn we medeverantwoordelijk voor het besmeuren van het beeld van ons geloof.”
De gematigd islamitische geleerde karakteriseert terrorisme als ”een meerkoppig probleem” en benadrukt dat oplossingen moeten appelleren aan politieke, economische, sociale en religieuze gelaagdheden. Hij drukt wereldleiders op het hart zich te onthouden van uitspraken en acties die hen van moslims kunnen vervreemden.
“Gewelddadig extremisme kent geen religie”, stelt Gülen. “Het merendeel van de moslims propageert geen geweld.” Hij erkent dat het ”een immens moeilijke” taak is om ”het beschadigde beeld van de islam” te herstellen, maar moslims kunnen volgens hem de bakens zijn van vrede en rust in hun samenlevingen. Zo roept hij moslims op geweld af te zweren, omdat islamitische bronnen op geen enkele wijze de religieuze claims legitimeren waarmee terroristen hun daden rechtvaardigen.
Gülen vraagt moslims ook om zich publiekelijk hard te maken voor mensenrechten, één van de meest basale kernwaarden van de islam. “Geen enkel individu, politicus of geestelijke heeft het recht om die waarde te kapen.” Hij voegt daaraan toe dat ”respect voor diversiteit”, ”de essentie van de islam” is.
Hij vraagt moslims om scholingsmogelijkheden en -faciliteiten binnen hun gemeenschappen te faciliteren – iets wat de door hem opgerichte Hizmet-beweging al jaren doet – en drukt regeringen binnen de moslimwereld op het hart om schoolcurricula te ontwerpen die democratische waarden dragen. De islamitische geleerde vindt dat een gedegen religieuze educatie moslimextremisten het instrument uit hand slaat waarmee ze hun ”gestoorde ideologieën” verspreiden.
Gülen: “Als er geen godsdienstvrijheid is – zoals al decennia geldt in delen van de moslimwereld – dan ontwikkelt religie zich in een schemerzone waar het ten prooi valt aan de misinterpretatie door ongeschoolde en radicale figuren.”
