• Door naar de hoofd inhoud
  • Skip to secondary menu
  • Spring naar de eerste sidebar
  • Spring naar de voettekst

Boeddhistisch Dagblad

Ontwart en ontwikkelt

Header Rechts

Vijftiende jaargang

Zoek op deze site

  • Home
  • Agenda
    • Geef je activiteit door
  • Columns
    • Andre Baets
    • Dharmapelgrim
    • Bertjan Oosterbeek
    • Dick Verstegen
    • Edel Maex
    • Emmaho
    • Goff Smeets
    • Hans van Dam
    • Jana Verboom
    • Joop Hoek
    • Jules Prast
    • Paul de Blot
    • Rob van Boven en Luuk Mur
    • Ronald Hermsen
    • Theo Niessen
    • Xavier Vandeputte
    • Zeshin van der Plas
  • Nieuws
  • Contact
    • Steun het BD
    • Mailinglijst
  • Series
    • Boeddha in de Linie
    • De werkplaats
    • Recepten
    • De Linji Lu
    • De Poortloze Poort
    • Denkers en doeners
    • De Oude Cheng
    • Meester Tja en de Tao van Niet-Weten – alle links
    • Fabels door Goff
    • Cartoons van Ardan
    • Tekeningen Sodis Vita
    • De derwisj en de dwaas
  • Over ons
    • Redactiestatuut van het Boeddhistisch Dagblad
    • Redactieformule van het Boeddhistisch Dagblad
  • Privacy

Home » Boeddhisme » Mindfulness » Mindfulness is niet: ‘iets wat je bereikt’

Mindfulness is niet: ‘iets wat je bereikt’

31 maart 2017 door Edel Maex

Ook met wetenschap moeten je kritisch kunnen omgaan. Zo bestaat er een studie die aantoont dat proefpersonen na een “mindfulnessinductie” van vijftien minuten minder goed scoren op geheugentesten. Deze bewering werd klakkeloos door de media overgenomen.

Het is weer een van de vele misverstanden. Mindfulness is niet iets wat je kunt bereiken, laat staan dat je het bij iemand anders zou kunnen “induceren”.

Mindfulness is geen toestand. In mindfulness brengen we onze aandacht bij wat er zich nu voordoet. Dat is niet iets wat je bereikt na een kwartier of langer mediteren. Dat doe je nu meteen. Een fractie van een seconde volstaat. Op het moment dat je opmerkt dat je met je aandacht afgedwaald bent, ben je eigenlijk al terug.

Dat is een beweging die je ook alleen maar zelf kunt doen. Je kiest er voor om je aandacht ergens bij te brengen of niet. Niemand kan dat in jouw plaats beslissen of bij jou induceren. “Inductie” is een woord dat thuishoort in hypnose, niet in mindfulness.

 

Deze tekst maakt deel uit van een serie over wat mindfulness niet is. Alle afleveringen van deze serie.

 

Omslagfoto Arrèt sur image, Erik Pevermagie, CC SA 04 door Onlysilence.

 

Categorie: Columns, Edel Maex, Mindfulness Tags: iets bereiken, mindfulness is niet

Lees ook:

  1. Mindfulness is niet: ‘moeten’
  2. Mindfulness is niet: ‘niet oordelen’
  3. Mindfulness is niet: ‘in de mind’
  4. Mindfulness is niet: ‘groepstherapie’

Elke dag het BD in je mailbox?

Elke dag sturen we je een overzicht van de nieuwste berichten op het Boeddhistisch Dagblad. Gratis.

Wanneer wil je het overzicht ontvangen?

Lees Interacties

Reacties

  1. Siebe zegt

    31 maart 2017 om 12:36

    Enkele overwegingen bij de tekst van Edel (houdt me bezig):

    Is mindfulness een toestand?
    In principe niet, want mindfulness, sati, verwijst in principe naar de mentale factor van opmerkzaamheid. Het is de factor die wanneer er boosheid is, ook weet “er is boosheid”. Het is niet een factor die de boosheid gewaarwordt. Dat is een functie van bewustzijn. Zo heb ik het althans begrepen. Mindfulness is volgens mij meer een her-kennen dan kennen.

    Deze opmerkzaamheid, deze mindfulness is een mentale factor die soms aanwezig is en soms niet bij momenten van bewustzijn of gewaarworden. Deze mentale factor staat echter nooit los van momenten van bewustzijn. Het heeft geen zelfstandig bestaan.

    Dus eigenlijk verwijst ‘mindful bewustzijn’, en dat wordt eigenlijk beoefend, wel naar een toestand van bewustzijn waarin de mentale factor van opmerkzaamheid aanwezig is.

    Het is dus volgens mij niet zo dat mindfulness/opmerkzaamheid een soort oerstaat van bewustzijn is of een inherente eigenschap van bewustzijn. Het is bijkomstig.

    Mindfulness wordt binnen boeddhisme gezien als én een verlichtingsfactor én een vermogen. Alle verlichtingsfactoren worden vergeleken met het lichaam, zag ik, in de zin, dat als je het lichaam niet voedt, dan sterft het, dan kwijnt het weg. Zonder voeding kwijnt ook mindfulness als vermogen weg.

    Het trainen of leren vestigen van mindfulness is toch het trainen of leren vestigen van een constant opmerkzame staat van bewustzijn. Dat is volgens mij toch iets wat wordt bereikt.

    groet,

    • Kay zegt

      2 april 2017 om 08:22

      Is mindfulness een toestand? Ja en nee. Ja omdat het in een gewone mentale waakbewustzijn toestand afspeelt. Er is net zoveel verschil tussen het luisteren naar een text of gedicht en het lezen van een gedicht of text.

  2. Kay zegt

    1 april 2017 om 08:47

    Voordat je iets wetenschappelijks kunt afleiden uit mindfulness beoefening dan kan dat mogelijk niet op basis van het genoemde onderzoek, omdat het wetenschappelijk onderzoek naar mindfulness, in het algemeen zeer ondermaats is. Uitkomsten van wetenschappelijk naar mindfulness zijn te wisselvallig en te gering. De conclusie dat je uit het genoemde onderzoek niet iets algemeens kunt afleiden is juist. Dat laat zich ook moeilijk doen omdat er allerlei mengvormen van mindfulNess zijn, b.v. met zen. Zen is een concentratie methode. Laat me een hier een voorzichtige conclusie trekken. Ik kan me goed voorstellen dat; door zen te vermengen met mindfulness het geheugen minder wordt.

Primaire Sidebar

Door:

Edel Maex

is psychiater, zenleraar en auteur. Leven in de maalstroom 
Alle artikelen »

Agenda

  • Agenda
  • Geef je activiteit door

Ochtend- of avondeditie

Ochtend- of avondeditie ontvangen

Abonneer je

Elke dag gratis een overzicht van de berichten op het Boeddhistisch Dagblad in je mailbox.
Inschrijven »

Agenda

  • 23 mei 2026
    Abhidhamma niveau 1, deel 2
  • 28 mei 2026
    Meditatie, Dhamma en reflectie
  • 29 mei 2026
    Meditatie, Dhamma en reflectie
  • 30 mei 2026
    Workshop Kum Nye - Ons ware zelf belichamen
  • 1 juni 2026
    ACTIVITEITEN Stichting Bodhisattva
  • 4 juni 2026
    Meditatie, Dhamma en reflectie
  • 4 juni 2026
    Lezing Hoe je een natuurlijk leider wordt
  • 4 juni 2026
    Lezingen Boeddhisme is een levensfilosofie door Amnyi Trulchung Rinpoche
  • bekijk de agenda
  • De werkplaats

    De werkplaats.

    Boeddhistische kunstenaars

    Artikelen en beschrijvingen van en over het werk van boeddhistische kunstenaars. Lezers/kunstenaars kunnen zich ook aanmelden met hun eigen werk.
    lees meer »

    Pakhuis van Verlangen

    In het Boeddhistisch pakhuis van verlangen blijven sommige teksten nog een tijdje op de leestafel liggen.

    Boeddhistische doeners en denkers – de serie (29)

    gastauteur - 17 mei 2026

    Arjan Mulder: 'Het boeddhisme is voor mij een persoonlijke tocht. Ik weet dat dit niet wordt aangeraden, maar ik kan niet zo veel met bijeenkomsten. De meditatie-ochtenden en weekend-retraites die ik heb bezocht, leverden mij vooral 'ongeloof op – over starre interpretaties en rituelen, met weinig ruimte voor gesprek.'

    De Poortloze Poort voor nitwits, koan 6 – Hoe Boeddha met een bloem een opvolger koos

    Hans van Dam - 17 mei 2026

    Dit is een bloem, verklaarde Boeddha, mooi hè?

    Boeddhistische doeners en denkers – de serie (27)

    gastauteur - 15 mei 2026

    Loekie: 'Ik ben ook heel dankbaar dat dit op mijn pad is gekomen. Dat het voor mij als leek mogelijk is om met een groep van 60 mensen tien dagen op de Drentse hei samen te mediteren en te leren over het boeddhisme, dat is echt heel bijzonder.’

    Taigu – Het lijden in de wereld

    Jules Prast - 24 april 2026

    Het komt Taigu voor dat boeddhisme te vaak gaat over ‘verlichting’ en te weinig over het lijden in de wereld, dat eerst moet worden opgelost voordat iemand zich in spirituele zin bevrijd kan wanen. Het existentiële kerndilemma van boeddhisme is dat wij ieder delen in de rotheid van de wereld, terwijl wij over het vermogen beschikken onze bevrijding dichterbij te brengen door het lijden van de ander te verminderen. In sommige teksten wordt dit vermogen ‘boeddhanatuur’ genoemd.

    BUN-voorzitter Michael Ritman: ‘de waarheid van de dharma kan niet aangetast worden door wangedrag van een leraar’

    Nicole Mulders - 14 november 2025

    Eind november 2025 neemt Michael Ritman afscheid als voorzitter van de Boeddhistische Unie Nederland (BUN). In maart 2020 interviewde Nicole Mulders hem voor het Boeddhistisch Dagblad. De boeddhistische wereld verkeerde geruime tijd voor dat interview in zwaar weer door seksueel- en machtsmisbruik door boeddhistische leraren. Het aantal leden van de BUN is van 37 naar ruim 50 gegroeid, onder meer door de aansluiting van Aziatische boeddhistische tempels waar Ritman het contact mee aanging.

    Meer onder 'pakhuis van verlangen'

    Footer

    Boeddhistisch Dagblad

    over ons

    Recente berichten

    • B’eter: plantaardige yoghurttaart (cheesecake, verbeterd recept)
    • Make Altruism Great Again
    • Boeddhistische doeners en denkers – de serie (36)
    • Gemoedsrust is vrede hebben met je onvrede
    • Het perron geluk

    Reageren

    We vinden het geweldig om reacties op berichten te krijgen en op die manier in contact te komen met lezers, maar wat staan we wel en niet toe op de site?

    Over het BD

    Het Boeddhistisch Dagblad is een onafhankelijk journalistiek webmagazine over boeddhistische thema’s en inzichten.
    Lees ons colofon.

    Zie ook

    • Contact
    • Over ons
    • Columns
    • Reageren op de krantensite

    Het Boeddhistisch Dagblad is een onafhankelijk journalistiek webmagazine over boeddhistische thema’s en inzichten. Lees ons colofon.