• Door naar de hoofd inhoud
  • Skip to secondary menu
  • Spring naar de eerste sidebar
  • Spring naar de voettekst

Boeddhistisch Dagblad

Ontwart en ontwikkelt

Header Rechts

Vijftiende jaargang

Zoek op deze site

  • Home
  • Agenda
    • Geef je activiteit door
  • Columns
    • Andre Baets
    • Dharmapelgrim
    • Bertjan Oosterbeek
    • Dick Verstegen
    • Edel Maex
    • Emmaho
    • Goff Smeets
    • Hans van Dam
    • Jana Verboom
    • Joop Hoek
    • Jules Prast
    • Paul de Blot
    • Rob van Boven en Luuk Mur
    • Ronald Hermsen
    • Theo Niessen
    • Xavier Vandeputte
    • Zeshin van der Plas
  • Nieuws
  • Contact
    • Steun het BD
    • Mailinglijst
  • Series
    • Boeddha in de Linie
    • De werkplaats
    • Recepten
    • De Linji Lu
    • De Poortloze Poort
    • Denkers en doeners
    • De Oude Cheng
    • Meester Tja en de Tao van Niet-Weten – alle links
    • Fabels door Goff
    • Cartoons van Ardan
    • Tekeningen Sodis Vita
    • De derwisj en de dwaas
  • Over ons
    • Redactiestatuut van het Boeddhistisch Dagblad
    • Redactieformule van het Boeddhistisch Dagblad
  • Privacy

Home » dhamma

dhamma

Boeddhisme en rechtvaardigheid

6 juli 2026 door gastauteur

Verkeerd begrip (micchādiṭṭhi) oftewel verkeerde opvatting, neemt toe als we klakkeloos aannemen (sarambhapi) wat door de poorten van de zintuigen komt (inclusief het zesde zintuig, de geest). Dan laten we onszelf in de maling nemen, laten we onszelf van alles wijsmaken, vertellen, op sleeptouw nemen, beïnvloeden. Het is vanwege het vastgrijpen (upādāya) waardoor we onszelf laten beïnvloeden (asava) en de geest onzuiver wordt.

Lees meer over Boeddhisme en rechtvaardigheid

Guy dhammazaadjes – Vorm is leegte. Leegte is vorm

1 juli 2026 door Guy E. Dubois

Enkel in de leegte kan je ‘de tienduizend dingen’ van de zintuiglijke wereld loslaten. Kan je de eenheid ontmoeten. Enkel in de leegte kan je tot zelfrealisatie komen.

Lees meer over Guy dhammazaadjes – Vorm is leegte. Leegte is vorm

Guy dhammazaadjes – Dhamma

21 juni 2026 door Guy E. Dubois

…

Lees meer over Guy dhammazaadjes – Dhamma

Het tiende deel van de Dhamma-Zaadjes is uit.

9 juni 2026 door de redactie

Dit boek van Guy Eugène Dubois is een bloemlezing van korte teksten over Dhamma—de Leer van de Boeddha—die dagelijks naar de leden van Boeddha in de Stad, de onafhankelijke boeddhistische vereniging van Antwerpen worden toegestuurd. De lezers van het Boeddhistisch Dagblad kunnen dit boek gratis downloaden

Lees meer over Het tiende deel van de Dhamma-Zaadjes is uit.

De Geest Zonder Houvast – Het einde van worden

30 mei 2026 door de redactie

Wat De Geest Zonder Houvast bijzonder maakt, is de consequente focus op bevrijding als het loslaten van alles waaraan de geest zich probeert vast te klampen. Niet het verwerven van een spirituele identiteit staat centraal, maar het geleidelijk tot rust komen van de beweging van ‘ik’, ‘mij’ en ‘mijn’.

Lees meer over De Geest Zonder Houvast – Het einde van worden

Ik keur alles af…

16 april 2026 door André Baets

Een wijs man overweegt: “Als ik aan deze visie koppig zou vasthouden, de uitspraak zou doen: “Dit alleen is de waarheid, iets anders is onzin”, dan zou er onenigheid ontstaan met degene die zegt dat hij alles goedkeurt en met degene die zegt dat hij het ene goedkeurt en het andere afkeurt. Deze onenigheid leidt dan tot twistgesprekken; twistgesprekken tot ruzie en ruzie tot geweld. Dit voor zichzelf voorziend geeft en wijs man deze visie op.”

Lees meer over Ik keur alles af…

Guy – Dhammazaadjes – Uit niet-zelf vloeit wijsheid en mededogen voort

11 maart 2026 door Guy E. Dubois

Op boosheid kan je geen beoefening bouwen. Wanneer je, zoals Avalokiteshvara, bereid bent om te kijken met je hart, wordt het lijden in al zijn facetten duidelijk zichtbaar. En bereidheid om te kijken met liefdevolle vriendelijkheid (P. metta) is bereidheid om die pijn ook onder ogen te zien en te trachten ze te lenigen. Net zoals Avalokiteshvara zijn elf gezichten en zijn duizend armen mededogend ontvouwt.

Lees meer over Guy – Dhammazaadjes – Uit niet-zelf vloeit wijsheid en mededogen voort

Het jaar 2026 – dag 62 – roodbruine boeddhisten

3 maart 2026 door Joop Ha Hoek

Met een paar schoenen doe ik als blootvoeter wel twintig jaar.
Somewhere over the rainbow, skies are blue.
Take care out-there.

Lees meer over Het jaar 2026 – dag 62 – roodbruine boeddhisten

De Vipassana blik op cultuur en beschaving

2 maart 2026 door Adi Ichsan

Het tegenovergestelde van cultuur is onbeleefdheid. Waar cultuur is, is geen onbeleefdheid. Waar onbeleefdheid is, is geen cultuur. Onbeleefdheid verwijst naar een laakbaar lichaamshandeling, spraak en denkwijze. Als iemands lichamelijke of verbale handelingen of denkwijze laakbaar zijn, wordt die persoon als onbeleefd beschouwd. Zo’n onbeleefd persoon zal zich overgeven aan geweld en het schaden van anderen. Hij verbrandt zichzelf en anderen met zijn innerlijke vlammen van hebzucht, haat, woede, waanideeën, enzovoort. Met zulk slecht gedrag gaat hij in tegen de ware cultuur. Ware cultuur betekent dus moreel onberispelijk, puur, rein, zachtaardig, beschaafd, vredig en beminnelijk zijn in lichaam, spraak en geest.

Lees meer over De Vipassana blik op cultuur en beschaving

Guy – dhammazaadjes – Observeer zonder hoofd boven je hoofd

25 februari 2026 door Guy E. Dubois

Dhamma is spontaan. Het is de natuurwet. De eeuwige wet. Dhammo sanantano. Dhamma staat voor ruimte. Dhamma is duidelijk. Eenvoudig. Zonder poespas. Zonder begoocheling. Zonder eigendunk. Zonder geveinsde vastigheid.

Lees meer over Guy – dhammazaadjes – Observeer zonder hoofd boven je hoofd

Taigu – Het leven en de leer

22 januari 2026 door Jules Prast

Dat het een waanzinnige Amerikaanse president is die de Europese Unie nu tot een moment van ontwaken brengt, mag tegen de achtergrond van tachtig jaar gewapende vrede wel een historische aberratie heten. Het brengt ongemakkelijke vragen op over de rol van massavernietigingswapens wanneer Europese landen niet meer kunnen leunen op Daddy’s bescherming. Achter de schermen wordt er al volop over nagedacht hoe landen zelf in deze leemte kunnen voorzien.

Lees meer over Taigu – Het leven en de leer

De Boeddha- en de uitleg over karma

19 januari 2026 door André Baets

De Boeddha nuanceert de uiteenzetting over karma en stelt nu dat karma uit dit leven niet altijd direct in het volgende leven gevolgen hoeft te hebben, maar ook pas in een later leven tot rijping kan komen. Daarom kunnen mensen die nu slecht leven in een hemelse wereld terechtkomen en die goed leven in de hel.

Lees meer over De Boeddha- en de uitleg over karma

Ksaf – Wees een liefdevol eiland voor jezelf

31 december 2025 door Ksaf Vandeputte

Wie de vier Edele Waarheden inziet, is een nobel iemand, iemand die zichzelf heeft losgemaakt van egocentrisme. Of althans bezig is zichzelf te los te maken. Maar als ik mijn liefde niet kan delen ben ik daarom nog niet slecht of minderwaardig, dat zou een bijzonder liefdeloos oordeel zijn. Als ik mijn liefde niet kan delen ben ik gewoon een eenzame mens. Het is een vicieuze cirkel: een eenzame mens heeft het meestal moeilijk om van zichzelf te houden, wat vaak precies belet om ook van anderen te houden, hoezeer hij of zij het ook wil kunnen.

Lees meer over Ksaf – Wees een liefdevol eiland voor jezelf

Guy – dhammazaadjes – Verifieer zélf (3)

28 december 2025 door Guy E. Dubois

Ontwaken is een werkwoord. Iets wat de dhammanuvatti niet zomaar verwerft. Het is iets wat je zelf moet doen. Louter wensen dat dingen gaan gebeuren, laat ze niet gebeuren. Slechts praten over Dhamma of luisteren naar dhammatalks maakt geen einde aan jouw bezoedelingen.

Lees meer over Guy – dhammazaadjes – Verifieer zélf (3)

Guy – dhammazaadjes – Verifieer zélf (2)

24 december 2025 door Guy E. Dubois

Ontwaken—wakker worden—is een persoonlijke opdracht. Iets wat door de beoefenaar zelf moet gecultiveerd worden. Zoals het woord aangeeft is zelfrealisatie iets wat je niet aan anderen mag overlaten.

Lees meer over Guy – dhammazaadjes – Verifieer zélf (2)

Elementen feuilleton deel 9 – Empirie, met specifiek een blik op het oog

18 december 2025 door Arjan Schrier

In wezen is de leer van de Boeddha simpel. Een 6 jarige kan een Arahant, een waardige worden die alle hunkeringen te boven is gekomen. Het zal een kind duidelijk zijn dat de tastzin iemand in staat stelt om dat wat we de primaire elementen noemen te voelen. Wat gevoeld wordt en de tastzin zijn zelf evident, direct waarneembaar. Het begrip dat een knikker uit elementen bestaat is echter wel een diep inzicht. Dit vergt een beschouwing, een dieper inzicht, dat het alledaagse verstand overstijgt.

Lees meer over Elementen feuilleton deel 9 – Empirie, met specifiek een blik op het oog

Kersverse Nederlandse bhikkhu Arjan Schrier reist door Thailand (1)

5 december 2025 door Arjan Schrier

Een nieuw jaar 2560 in Wat Mahatat.

Lees meer over Kersverse Nederlandse bhikkhu Arjan Schrier reist door Thailand (1)

Elementen feuilleton – Deel 7 – De vier grote stoffelijke elementen in hun gezamenlijke voorkomen

4 december 2025 door Arjan Schrier

De indeling in de vier grote elementen verwoordt elk uniek, specifiek aspect van stoffelijkheid. Elk element is een dhamma, het draagt zijn eigen specifieke kenmerken. Hitte en beweging komen wel gezamenlijk voor maar zijn niet hetzelfde. Stoffelijkheid presenteert zich op vele manieren aan de zintuigen. Ieder element in haar eigen domein. Het zo kunnen beschouwen van zoiets alledaags als een stoel is een staaltje analyse van de bovenste plank

Lees meer over Elementen feuilleton – Deel 7 – De vier grote stoffelijke elementen in hun gezamenlijke voorkomen

Retraite Amsterdam –

3 november 2025 door de redactie

The dhamma, the training of virtue, concentration and wisdom.

Lees meer over Retraite Amsterdam –

Guy – dhammazaadjes – Bosmonniken

1 oktober 2025 door Guy E. Dubois

De bosmonniken trachten te leven in complete harmonie met de natuur: ze beschermen het woud en het milieu en doen aan herbebossing. Dit is natuurlijk een zware opdracht: het leven in de moessonbossen van Zuidoost Azië—zonder veel comfort—is geen lachertje en tot op heden blijven de gevaren (regenval, aardverschuivingen, malaria, gifslangen, insecten…) in deze onherbergzame gebieden nog steeds erg reëel.

Lees meer over Guy – dhammazaadjes – Bosmonniken

Guy – dhammazaadjes – Afhankelijk ontstaan (P. paticca samuppada)

7 september 2025 door Guy E. Dubois

Verschijnselen, fenomenen, dingen (P. dhamma’s) hebben geen schepper nodig voor hun ontstaan, bestaan en vergaan. Ze ontstaan, bestaan en vergaan eenvoudigweg uit en door elkaar.

Lees meer over Guy – dhammazaadjes – Afhankelijk ontstaan (P. paticca samuppada)

Bhikkhu Bodhi – Honger en klimaatverandering

31 augustus 2025 door gastauteur

Bhikkhu Bodhi: ‘Toen we begonnen met BGR, was ons doel mensen helpen die getroffen zijn door armoede, rampen en sociale verwaarlozing. Al gauw beseften we dat dit te vaag was en onpraktisch. Zelfs grote, gerenommeerde humanitaire organisaties zoals CARE en Oxfam hebben duidelijker omschreven doelen. Als kleine boeddhistische organisatie konden wij niet alle problemen van de wereld aanpakken zonder dat onze energie zou verdwijnen.’

Lees meer over Bhikkhu Bodhi – Honger en klimaatverandering

Motivatie om te gaan mediteren

22 augustus 2025 door Paul Boersma

Mediteren is in zekere zin het tegengestelde van handelen. In de meditatie doen we fysiek gezien niets, om des te beter te kunnen beschouwen: contemplatie (een nauwkeuriger woord dan meditatie dat letterlijk ‘overdenking’ betekent) is niets doen; we doen nog wel iets met onze aandacht, maar het is de bedoeling dat we dat steeds minder vanuit onze eigen persoonlijkheid (eigen verlangens, ambities, oordelen, afkerigheden) doen, zodat ook daar het ‘zelf doen’ afneemt.

Lees meer over Motivatie om te gaan mediteren

Achtste deel Dhamma-Zaadjes is uit

21 augustus 2025 door de redactie

Door deze teksten vrij en open ter beschikking te stellen beoogt de samensteller van dit boek de Dhamma dichter bij de beoefenaar en de belangstellende lezer te brengen. Door het opwekken van een observatie of een reflectie over de werkelijkheid zoals ze is. Wérkelijk is. Yatha-bhuta.

Lees meer over Achtste deel Dhamma-Zaadjes is uit

  • Pagina 1
  • Pagina 2
  • Pagina 3
  • Interim pagina's zijn weggelaten …
  • Pagina 6
  • Ga naar Volgende pagina »

Primaire Sidebar

Agenda

  • Agenda
  • Geef je activiteit door

Ochtend- of avondeditie

Ochtend- of avondeditie ontvangen

Abonneer je

Elke dag gratis een overzicht van de berichten op het Boeddhistisch Dagblad in je mailbox.
Inschrijven »

Agenda

  • 6 juli 2026
    Zomer Avond Zen in Arnhem 6 juli -31 augustus
  • 15 juli 2026
    Harde Waarheid - Open Hart
  • 16 juli 2026
    Zen Spirit Leesgroep 2026 22 januari t/m 17 december 2026 online
  • 18 juli 2026
    De twaalf schakels van afhankelijk ontstaan
  • 24 juli 2026
    10 daagse Chöd retreat
  • 25 juli 2026
    Gevoel, perceptie en mentale formaties
  • 31 juli 2026
    Dhyana & Insight – Reevaluating Dhyana
  • 9 augustus 2026
    Chanting for World Peace
  • bekijk de agenda
  • De werkplaats

    De werkplaats.

    Boeddhistische kunstenaars

    Artikelen en beschrijvingen van en over het werk van boeddhistische kunstenaars. Lezers/kunstenaars kunnen zich ook aanmelden met hun eigen werk.
    lees meer »

    Pakhuis van Verlangen

    In het Boeddhistisch pakhuis van verlangen blijven sommige teksten nog een tijdje op de leestafel liggen.

    De Poortloze Poort voor nitwits, koan 14 – Hoe Nanquan in één klap een kat halveerde en zijn karma verdubbelde

    Hans van Dam - 12 juli 2026

    De monniken van de oostelijke zaal hadden ruzie met die van de westelijke om een kat. Meester Nanquan greep het dier in zijn nekvel, trok zijn zwaard en riep: Spreek slechts één zenwoord en ik zal zijn leven sparen.

    Boeddhistische doeners en denkers – de serie (29)

    gastauteur - 17 mei 2026

    Arjan Mulder: 'Het boeddhisme is voor mij een persoonlijke tocht. Ik weet dat dit niet wordt aangeraden, maar ik kan niet zo veel met bijeenkomsten. De meditatie-ochtenden en weekend-retraites die ik heb bezocht, leverden mij vooral 'ongeloof op – over starre interpretaties en rituelen, met weinig ruimte voor gesprek.'

    Boeddhistische doeners en denkers – de serie (27)

    gastauteur - 15 mei 2026

    Loekie: 'Ik ben ook heel dankbaar dat dit op mijn pad is gekomen. Dat het voor mij als leek mogelijk is om met een groep van 60 mensen tien dagen op de Drentse hei samen te mediteren en te leren over het boeddhisme, dat is echt heel bijzonder.’

    Taigu – Het lijden in de wereld

    Jules Prast - 24 april 2026

    Het komt Taigu voor dat boeddhisme te vaak gaat over ‘verlichting’ en te weinig over het lijden in de wereld, dat eerst moet worden opgelost voordat iemand zich in spirituele zin bevrijd kan wanen. Het existentiële kerndilemma van boeddhisme is dat wij ieder delen in de rotheid van de wereld, terwijl wij over het vermogen beschikken onze bevrijding dichterbij te brengen door het lijden van de ander te verminderen. In sommige teksten wordt dit vermogen ‘boeddhanatuur’ genoemd.

    BUN-voorzitter Michael Ritman: ‘de waarheid van de dharma kan niet aangetast worden door wangedrag van een leraar’

    Nicole Mulders - 14 november 2025

    Eind november 2025 neemt Michael Ritman afscheid als voorzitter van de Boeddhistische Unie Nederland (BUN). In maart 2020 interviewde Nicole Mulders hem voor het Boeddhistisch Dagblad. De boeddhistische wereld verkeerde geruime tijd voor dat interview in zwaar weer door seksueel- en machtsmisbruik door boeddhistische leraren. Het aantal leden van de BUN is van 37 naar ruim 50 gegroeid, onder meer door de aansluiting van Aziatische boeddhistische tempels waar Ritman het contact mee aanging.

    Meer onder 'pakhuis van verlangen'

    Footer

    Boeddhistisch Dagblad

    over ons

    Recente berichten

    • Jan Veenendaal – Geen dood, geen vrees (5) – dankbaarheid
    • Maakt verlichting een einde aan je verdriet? Krishnamurti, Nisargadatta, Byron Katie
    • Wat zou de Boeddha doen? (2)
    • Nadat een Tibetaan zichzelf in New York in brand stak: hoe Tibetanen hierop reageren
    • Als een ontmoeting geen examen meer hoeft te zijn – 11

    Reageren

    We vinden het geweldig om reacties op berichten te krijgen en op die manier in contact te komen met lezers, maar wat staan we wel en niet toe op de site?

    Over het BD

    Het Boeddhistisch Dagblad is een onafhankelijk journalistiek webmagazine over boeddhistische thema’s en inzichten.
    Lees ons colofon.

    Zie ook

    • Contact
    • Over ons
    • Columns
    • Reageren op de krantensite

    Het Boeddhistisch Dagblad is een onafhankelijk journalistiek webmagazine over boeddhistische thema’s en inzichten. Lees ons colofon.