Ergens in de komende maand december spreek ik op een avond voor dichters en andere woordkunstenaars in Hoogezand over gedichten en haiku’s. Bij deze mogen de lezers van het BD alvast een deel van mijn bijdrage tot zich nemen.
Over Theologie 42: Liturgie
Als je het over liturgie hebt, heb je het over het geheel van voorgeschreven gebeden, ceremoniën en handelingen die een eredienst uitmaken. Voorgeschreven. Ik lees daaruit: zo moet het, en niet anders. Voor mensen zonder enige fantasie, is dat handig. Als je de liturgie kent en volgt, loop je als het ware een geplaveid pad af van A naar B. Je kunt niet verdwalen.
Over Theologie 41: Godsdienstles
Laat ik zelf de eerste vraag dan maar beantwoorden: vervang godsdienstonderwijs door onderwijs in het leren van het voeren van een dialoog met anderen, vanuit zelfonderzoek, zelfreflectie en empathie. Hoe zou je dat moeten noemen? Ik sta open voor suggesties!
Over Theologie 40: Nobelprijs?
Veel mensen die in (een) god geloven, geloven in een illusie. Ze doen dat omdat ze daardoor denken (de illusie koesteren) dat zij grip houden op de wereld waarin zij leven, of dat er iets of iemand is die dat voor hen doet.
Over Theologie 39: Dommamismen (III)
In IJsland vindt men het niet gek om een weg om een rotsblok heen te leiden, als alternatief om het rotsblok op te blazen. Het rotsblok kan immers bewoond zijn door een geest. Waarin verschillen elfjes, kabouters, trollen, en feeën met engelen, duivels en demonen? Ja, in naam… en in de hen toegedachte schepper of baas. Maar verder? Het is allemaal fantasie, toch?
Over Theologie 38: Dommamismen (II)
De cursus Theologie gaat verder met hindoeïsme (les 34) en boeddhisme (les 35). Ik voeg er zelf maar het jaïnisme aan toe.
Over Theologie 37: Dommamismen (I)
De cursus theologie besteedt acht lessen aan verschillende religies, beter gezegd: groepen van religies, want je kunt iedere religie zien als een boom met een stam en takken. Het geeft mij de kans weer wat in te lopen. Eerst maar deze drie handleidingen: christendom (les 33), jodendom (les 32) en islam (les 34).
Over Theologie 36: Hocus pocus
Theologie is géén godsdienstwetenschap. Woordenboeken die het ene begrip met het andere verklaren, zitten er dus gewoon naast. Religie heeft naast rationeel wetenschappelijk te onderzoeken aspecten namelijk ook aspecten die op geen enkele manier rationeel te benaderen zijn.
Over Theologie 35: Godsdienstfilosofie
Veel ideeën die mensen over God hebben, berusten op (vrees ik) volstrekt door mensen onbegrepen symbolen, beeldspraken, vergelijkingen, gelijkenissen, overdrachtelijke uitdrukkingen en redekunstige figuren.
Over Theologie 34 – De zin van het leven
Maar of de grote liefhebbende God de enige – of belangrijkste – wegnemer van angst is? Dat is inderdaad een christelijke gedachte, gebaseerd op de aanname dat er een grote liefhebbende God is – een verlichte alles bestierende maar zelf diep eenzame dictator – die de mens voor het (eigen?) geluk heeft geschapen, inplaats van voor ellende. Maar wat als God niet veel meer dan een soort pleister op een wond blijkt te zijn?
Over Theologie 33: Persoonlijkheid
Eerlijk gezegd schrik ik niet, omdat ik er inmiddels aan gewend ben uit te gaan van het niet bestaan van zoiets als een Ik-Zelf. Er is naar mijn opvatting géén grond voor het bestaan van één Ik-Zelf, laat staan voor een spookachtige dubbelganger!
Over Theologie 32: christelijke politiek
Ik denk trouwens dat ik zelf niet voor politiek in de wieg ben gelegd. In de eerste plaats kan ik slecht tegen lang opblijven en eindeloos tot diep in de nacht door debatteren. Na een uur of tien ’s avonds ga ik voetstoots met ieder voorstel akkoord, zolang ik maar naar bed mag.
