• Door naar de hoofd inhoud
  • Skip to secondary menu
  • Spring naar de eerste sidebar
  • Spring naar de voettekst

Boeddhistisch Dagblad

Ontwart en ontwikkelt

Header Rechts

Vijftiende jaargang

Zoek op deze site

  • Home
  • Agenda
    • Geef je activiteit door
  • Columns
    • Andre Baets
    • Dharmapelgrim
    • Bertjan Oosterbeek
    • Dick Verstegen
    • Edel Maex
    • Emmaho
    • Goff Smeets
    • Hans van Dam
    • Jana Verboom
    • Joop Hoek
    • Jules Prast
    • Paul de Blot
    • Rob van Boven en Luuk Mur
    • Ronald Hermsen
    • Theo Niessen
    • Xavier Vandeputte
    • Zeshin van der Plas
  • Nieuws
  • Contact
    • Steun het BD
    • Mailinglijst
  • Series
    • Boeddha in de Linie
    • De werkplaats
    • Recepten
    • De Linji Lu
    • De Poortloze Poort
    • Denkers en doeners
    • De Oude Cheng
    • Meester Tja en de Tao van Niet-Weten – alle links
    • Fabels door Goff
    • Cartoons van Ardan
    • Tekeningen Sodis Vita
    • De derwisj en de dwaas
  • Over ons
    • Redactiestatuut van het Boeddhistisch Dagblad
    • Redactieformule van het Boeddhistisch Dagblad
  • Privacy

Home » Hans van Dam » Tweeënvijftig mensbeelden voor beeldmensen

Buste van Gandhi met een speen in zijn mond.

Tweeënvijftig mensbeelden voor beeldmensen

25 maart 2022 door Hans van Dam

Wat de speen is voor de mond, is het beeld voor de mind.

Meester Minder zegt:

Volgens sommigen is de mens in essentie een rechtopgaand dier (homo erectus), volgens anderen een spelend dier (homo ludens), een nabootsend dier (homo imitans) of een lerend dier (homo discens).

Volgens sommigen is de mens in essentie een nieuwsgierig dier (homo investigans), volgens anderen een rangschikkend dier (homo hierarchicus), een denkend dier (homo rati), een handig dier (homo habilis).

Volgens sommigen is de mens in essentie een makend dier (homo faber), volgens anderen een technisch dier (homo technologicus), een vernieuwend dier (homo innovator) of een behoudend dier (homo conservator).

Volgens sommigen is de mens in essentie een werkend dier (homo laborans), volgens anderen een berekenend dier (homo economicus), een politiek dier (homo politicus) of een gul dier (homo generosus).

Volgens sommigen is de mens in essentie een sociaal dier (homo socius), volgens anderen een seksueel dier (homo eroticus), een willend dier (homo volans) of een liefhebbend dier (homo amans).

Volgens sommigen is de mens in essentie een lachend dier (homo ridens), volgens anderen een lachwekkend dier (homo risibilis), een pratend dier (homo loquens) of een zwetsend dier (homo loquax).

Volgens sommigen is de mens in essentie een huilend dier (homo sentimentalis), volgens anderen een hulpeloos dier (homo inermis), een esthetisch dier (homo aestheticus) of een schilderend dier (homo pictor).

Volgens sommigen is de mens in essentie een scheppend dier (homo creator), volgens anderen een vernietigend dier (homo destructor), een dodend dier (homo necans) of een dubbelhartig dier (homo duplex).

Volgens sommigen is de mens in essentie een filosofisch dier (homo philosophicus), volgens anderen een dolend dier (homo viator), een lijdend dier (homo patiens) of een duidend dier (homo poeticus).

Volgens sommigen is de mens in essentie een in zichzelf opgesloten dier (homo clausus), volgens anderen een vals dier (homo falsus), een oorlogszuchtig dier (homo bellicosus) of een vredelievend dier (homo pacificis).

Volgens sommigen is de mens in essentie een duivels dier (homo demonicus), volgens anderen een goddelijk dier (homo divinus), een godsdienstig dier (homo religiosus) of een overstijgend dier (homo transcendentalis).

Volgens sommigen is de mens in essentie een wijs dier (homo sapiens), volgens anderen een dwaas dier (homo demens), een rusteloos dier (homo inquietus) of een twijfelend dier (homo dubitans).

Volgens sommigen is de mens in essentie een angstig dier (homo phobius), volgens anderen een leeg dier (homo cavernosus), een twijfelend dier (homo scepticus) of een universeel dier (homo universalis).

Sommige mensen gaan liever met mensbeelden om dan met mensen, en dat hebben ze goed bekeken.

Met mensen weet je het nooit, met mensbeelden weet je het nooit niet.

Wat de speen is voor de mond, is het beeld voor de mind.

In essentie is de mens een essentialist.

Buste van Gandhi met een speen in zijn mond.
Wat de speen is voor de mond, is het beeld voor de mind.

* Zie ook Names for the human species; List of binomial names (in de Wikipedia).

Index | vorige | volgende

Deze tekst maakt deel uit van het Witboek Verlichting. Woord: Hans van Dam. Beeld: Lucienne van Dam. Alle teksten van deze serie. Het Witboek Verlichting op NietWeten.nl. Alle publicaties van Hans van Dam in het Boeddhistisch Dagblad.

Categorie: Hans van Dam Tags: denken, denken doorzien, mensbeelden, niet-weten, verlichting, Witboek Verlichting

Lees ook:

  1. Homo pollicis – de mens als duim
  2. Mensen denken werelden
  3. Hoe je aan het ontsnappen ontsnapt
  4. Een vreemde gast die zwierten tast

Elke dag het BD in je mailbox?

Elke dag sturen we je een overzicht van de nieuwste berichten op het Boeddhistisch Dagblad. Gratis.

Wanneer wil je het overzicht ontvangen?

Primaire Sidebar

Door:

Hans van Dam

Hans van Dam is de auteur van de Agnosereeks, een serie van 13 boeken over niet-weten. Lees ze gratis op NietWeten.nl of in het BD of als paperback tegen kostprijs. Contact. 
Alle artikelen »

Agenda

  • Agenda
  • Geef je activiteit door

Ochtend- of avondeditie

Ochtend- of avondeditie ontvangen

Abonneer je

Elke dag gratis een overzicht van de berichten op het Boeddhistisch Dagblad in je mailbox.
Inschrijven »

Agenda

  • 14 mei 2026
    Retraite begeleid door Zen-monnik Maarten Olthof
  • 14 mei 2026
    Elke Dag een Stap(je)
  • 16 mei 2026
    Heilzaam en onheilzaam in het boeddhisme
  • 16 mei 2026
    Seminar Tenzin Wangyal Rinpoche
  • 21 mei 2026
    Meditatie, Dhamma en reflectie
  • 21 mei 2026
    Zen Spirit Leesgroep 2026 22 januari t/m 17 december 2026 online
  • 22 mei 2026
    Meditatie, Dhamma en reflectie
  • 23 mei 2026
    Abhidhamma niveau 1, deel 2
  • bekijk de agenda
  • De werkplaats

    De werkplaats.

    Boeddhistische kunstenaars

    Artikelen en beschrijvingen van en over het werk van boeddhistische kunstenaars. Lezers/kunstenaars kunnen zich ook aanmelden met hun eigen werk.
    lees meer »

    Pakhuis van Verlangen

    In het Boeddhistisch pakhuis van verlangen blijven sommige teksten nog een tijdje op de leestafel liggen.

    Boeddhistische doeners en denkers – de serie (27)

    gastauteur - 15 mei 2026

    Loekie: 'Ik ben ook heel dankbaar dat dit op mijn pad is gekomen. Dat het voor mij als leek mogelijk is om met een groep van 60 mensen tien dagen op de Drentse hei samen te mediteren en te leren over het boeddhisme, dat is echt heel bijzonder.’

    De Poortloze Poort voor nitwits, koan 5 – Aan je tanden in een boom hangen

    Hans van Dam - 10 mei 2026

    ‘Waar mensen zich al niet druk om maken’, zei de meester, en klapperde met zijn kaken.

    Taigu – Het lijden in de wereld

    Jules Prast - 24 april 2026

    Het komt Taigu voor dat boeddhisme te vaak gaat over ‘verlichting’ en te weinig over het lijden in de wereld, dat eerst moet worden opgelost voordat iemand zich in spirituele zin bevrijd kan wanen. Het existentiële kerndilemma van boeddhisme is dat wij ieder delen in de rotheid van de wereld, terwijl wij over het vermogen beschikken onze bevrijding dichterbij te brengen door het lijden van de ander te verminderen. In sommige teksten wordt dit vermogen ‘boeddhanatuur’ genoemd.

    BUN-voorzitter Michael Ritman: ‘de waarheid van de dharma kan niet aangetast worden door wangedrag van een leraar’

    Nicole Mulders - 14 november 2025

    Eind november 2025 neemt Michael Ritman afscheid als voorzitter van de Boeddhistische Unie Nederland (BUN). In maart 2020 interviewde Nicole Mulders hem voor het Boeddhistisch Dagblad. De boeddhistische wereld verkeerde geruime tijd voor dat interview in zwaar weer door seksueel- en machtsmisbruik door boeddhistische leraren. Het aantal leden van de BUN is van 37 naar ruim 50 gegroeid, onder meer door de aansluiting van Aziatische boeddhistische tempels waar Ritman het contact mee aanging.

    Ardan, van zenleraar tot brugwachter – ‘Je opent de brug en je sluit ‘m weer. Bijna zen.’

    Ardan - 9 augustus 2025

    'Ik wil mezelf niet opzadelen met titels. En bovendien zei me de titel 'zenleraar' niet zoveel. Was ik nu anders geworden? Kon ik nu beter mensen begeleiden dan daarvoor? Het klopte voor mij niet. Datgene wat mij het meest gebracht had, namelijk die vrije vrouw/man zonder titel liep nu met een titel rond. En dat beviel me niks.'

    Meer onder 'pakhuis van verlangen'

    Footer

    Boeddhistisch Dagblad

    over ons

    Recente berichten

    • Kun je ervoor kiezen om opzettelijk boos te zijn?
    • Taigu – Boeddhisme zonder boeddhanatuur
    • Ver weg en dichtbij – een knikje hier en daar
    • Vrijdag Zindag – Mensen tellen bij voorkeur tot twee
    • Boeken – ook maar een mens

    Reageren

    We vinden het geweldig om reacties op berichten te krijgen en op die manier in contact te komen met lezers, maar wat staan we wel en niet toe op de site?

    Over het BD

    Het Boeddhistisch Dagblad is een onafhankelijk journalistiek webmagazine over boeddhistische thema’s en inzichten.
    Lees ons colofon.

    Zie ook

    • Contact
    • Over ons
    • Columns
    • Reageren op de krantensite

    Het Boeddhistisch Dagblad is een onafhankelijk journalistiek webmagazine over boeddhistische thema’s en inzichten. Lees ons colofon.