• Door naar de hoofd inhoud
  • Skip to secondary menu
  • Spring naar de eerste sidebar
  • Spring naar de voettekst

Boeddhistisch Dagblad

Ontwart en ontwikkelt

Header Rechts

Vijftiende jaargang

Zoek op deze site

  • Home
  • Agenda
    • Geef je activiteit door
  • Columns
    • Andre Baets
    • Dharmapelgrim
    • Bertjan Oosterbeek
    • Dick Verstegen
    • Edel Maex
    • Emmaho
    • Goff Smeets
    • Hans van Dam
    • Jana Verboom
    • Joop Hoek
    • Jules Prast
    • Paul de Blot
    • Rob van Boven en Luuk Mur
    • Ronald Hermsen
    • Theo Niessen
    • Xavier Vandeputte
    • Zeshin van der Plas
  • Nieuws
  • Contact
    • Steun het BD
    • Mailinglijst
  • Series
    • Boeddha in de Linie
    • De werkplaats
    • Recepten
    • De Linji Lu
    • De Poortloze Poort
    • Denkers en doeners
    • De Oude Cheng
    • Meester Tja en de Tao van Niet-Weten – alle links
    • Fabels door Goff
    • Cartoons van Ardan
    • Tekeningen Sodis Vita
    • De derwisj en de dwaas
  • Over ons
    • Redactiestatuut van het Boeddhistisch Dagblad
    • Redactieformule van het Boeddhistisch Dagblad
  • Privacy

Home » Boekbespreking » Boeken – de meester en zijn afgezant

Boeken – de meester en zijn afgezant

21 mei 2026 door de redactie

De twee hersenhelften en de ontwikkeling van de westerse wereld

Dit baanbrekende werk tracht inzicht te verschaffen in de structuur van het menselijk brein – de plek waar geest en materie samenkomen. Het verschil tussen de rechter- en linkerhersenhelft is al eeuwenlang een raadsel. Op basis van uitgebreid hersenonderzoek beschrijft de gerenommeerde psychiater, auteur en denker Iain McGilchrist de beide hemisferen als twee complete, samenhangende, maar zeer verschillende manieren om de wereld te ervaren. De detailgerichte linkerhersenhelft neigt naar eigenbelang en dominantie, terwijl de rechterhersenhelft accent legt op context, flexibiliteit en empathie.

Op basis van dit fundamenteel onderscheid in mentale gerichtheid neemt McGilchrist de lezer mee op een fascinerende reis door de geschiedenis van de westerse cultuur, waarbij hij de spanning tussen deze twee werelden illustreert aan de hand van het denken en de overtuigingen van filosofen en kunstenaars uit de oudheid tot de moderne tijd. Hij besluit dat de linkerhersenhelft, ondanks zijn beperkte begrip van de werkelijkheid, weliswaar een geweldige dienaar is, maar een zeer slechte meester. De kracht van de linkerhersenhelft krijgt in onze moderne cultuur echter steeds meer de overhand – met mogelijk rampzalige gevolgen.

Een baanbrekend onderzoek naar de verschillen tussen de rechter- en linkerhersenhelft en hun invloed op de samenleving, geschiedenis en cultuur – een van de weinige hedendaagse werken die de status van klassieker verdienen.

— Nicholas Shakespeare, Times

McGilchrist stelt op overtuigende wijze dat onze samenleving lijdt onder de gevolgen van een te dominante linkerhersenhelft die het contact met zijn natuurlijke regulerende ‘meester’, de rechterhersenhelft, heeft verloren. Briljant en verontrustend.

— Salley Vickers, Guardian Best Book of the Year

Iain McGilchrist  (1953) is een Britse psychiater, auteur en voormalig literatuurwetenschapper. Hij doceerde Engels aan het New College in Oxford, raakte steeds meer geïnteresseerd in filosofie en psychologie, vooral in de relatie tussen lichaam en geest, waardoor hij vervolgens een medische opleiding volgde. McGilchrist werd hersenonderzoeker aan de Johns Hopkins University in Baltimore en consulterend psychiater in het Maudsley Hospital in Zuid-Londen. Hij is Fellow van het Royal College of Psychiatrists en werd drie keer verkozen tot Fellow van het All Souls College in Oxford. Tegenwoordig schrijft hij en geeft hij lezingen en interviews. Hij verwierf internationale bekendheid met zijn boek The Master and His Emissary (2009). In 2021 verscheen The Matter with Things, een lijvig, tweedelig werk over neurowetenschap, epistemologie en metafysica.

De meester en zijn afgezant
Uitgeverij Synthese
€39,95 – pb. – 712 p., geïllustreerd
ISBN 978 90 6271 189 5

Categorie: Boekbespreking Tags: Iain McGilchrist, relatie lichaam en geest, twee hersenhelften

Lees ook:

Geen gerelateerde berichten.

Elke dag het BD in je mailbox?

Elke dag sturen we je een overzicht van de nieuwste berichten op het Boeddhistisch Dagblad. Gratis.

Wanneer wil je het overzicht ontvangen?

Lees Interacties

Reacties

  1. Luuk Mur zegt

    21 mei 2026 om 16:39

    Wat goed dat dit boek hier aandacht krijgt. Ik ben de afgelopen tijd steeds dieper onder de indruk geraakt van het werk van Iain McGilchrist. Voor mij is hij een van de denkers die het beste onder woorden brengt waarom onze tijd zo ontregeld aanvoelt.

    Zijn centrale gedachte — dat de linkerhersenhelft een geweldige dienaar is, maar een slechte meester — helpt om veel maatschappelijke ontwikkelingen beter te begrijpen. We meten, controleren, protocolleren en analyseren steeds meer, maar verliezen ondertussen gemakkelijk het contact met het geheel, met de levende werkelijkheid, met de ander en misschien ook met onszelf.

    Wat ik sterk vind aan McGilchrist is dat hij geen oppervlakkige tegenstelling maakt tussen links en rechts in het brein. Beide zijn nodig. Maar er is wel een orde nodig: analyse moet dienstbaar blijven aan wijsheid, controle aan vertrouwen, deelkennis aan het geheel.

    Daarom is De meester en zijn afgezant voor mij veel meer dan een boek over hersenhelften. Het is een boek over cultuur, beschaving en de vraag hoe wij weer menselijker kunnen leren kijken.

    Ik hoop dat veel lezers dit boek zullen ontdekken.

    • Siebe zegt

      23 mei 2026 om 12:52

      Is het niet gewoon zo eenvoudig dat alles en iedereen zo ontaardt door het simpele gegeven dat we ons steeds meer verliezen in verbeelding en voorstellingen, en hierdoor het contact verliezen met die dimensie zonder voorstellen en verbeelden?

      Opgaand in voorstellen en verbeelden beleef je dat op dat moment als de waarheid en realiteit. Dat is het niet.
      Toch is dit verloren raken in voorstellen en verbeelden ook weer ultiem menselijk.

      Daarom moeten we volgens mij juist niet menselijker leren kijken maar meer door onze eigen ogen die niet menselijk zijn maar alleen maar helder, leeg, open. Vanuit wat echt onze natuur is. Als we verbeelden en voorstelen kennen als bijkomstig aan geest, dan is dat denk ik heel wat. Wat we nodig hebben volgens mij.

      Boeddha zegt in SN35.248…voorstellen en verbeelden is als een ziekte. Train zo dat je geest vrijhoudt van voorstellen en verbeelden.

Primaire Sidebar

Door:

de redactie

 
Alle artikelen »

Agenda

  • Agenda
  • Geef je activiteit door

Ochtend- of avondeditie

Ochtend- of avondeditie ontvangen

Abonneer je

Elke dag gratis een overzicht van de berichten op het Boeddhistisch Dagblad in je mailbox.
Inschrijven »

Agenda

  • 13 juni 2026
    Lezing Een kostbaar mensenleven door Amnyi Trulchung Rinpoche
  • 13 juni 2026
    Verkenning van perceptie (Saññā)
  • 14 juni 2026
    Big Mind Workshop
  • 18 juni 2026
    Het gezicht van de Ander
  • 18 juni 2026
    Zen Spirit Leesgroep 2026 22 januari t/m 17 december 2026 online
  • 19 juni 2026
    Studieweekend: Eight Verses for Training the Mind
  • 20 juni 2026
    Nāma-Rūpa en het eerste Vipassana-inzicht
  • 23 juni 2026
    Stadsretraite Amsterdam: Thuis, wat is er loos?
  • bekijk de agenda
  • De werkplaats

    De werkplaats.

    Boeddhistische kunstenaars

    Artikelen en beschrijvingen van en over het werk van boeddhistische kunstenaars. Lezers/kunstenaars kunnen zich ook aanmelden met hun eigen werk.
    lees meer »

    Pakhuis van Verlangen

    In het Boeddhistisch pakhuis van verlangen blijven sommige teksten nog een tijdje op de leestafel liggen.

    De Poortloze Poort voor nitwits, koan 9 – De boeddha die vergeefs mediteerde

    Hans van Dam - 7 juni 2026

    De weg kwijt op zoek naar de hoogste waarheid.

    Boeddhistische doeners en denkers – de serie (29)

    gastauteur - 17 mei 2026

    Arjan Mulder: 'Het boeddhisme is voor mij een persoonlijke tocht. Ik weet dat dit niet wordt aangeraden, maar ik kan niet zo veel met bijeenkomsten. De meditatie-ochtenden en weekend-retraites die ik heb bezocht, leverden mij vooral 'ongeloof op – over starre interpretaties en rituelen, met weinig ruimte voor gesprek.'

    Boeddhistische doeners en denkers – de serie (27)

    gastauteur - 15 mei 2026

    Loekie: 'Ik ben ook heel dankbaar dat dit op mijn pad is gekomen. Dat het voor mij als leek mogelijk is om met een groep van 60 mensen tien dagen op de Drentse hei samen te mediteren en te leren over het boeddhisme, dat is echt heel bijzonder.’

    Taigu – Het lijden in de wereld

    Jules Prast - 24 april 2026

    Het komt Taigu voor dat boeddhisme te vaak gaat over ‘verlichting’ en te weinig over het lijden in de wereld, dat eerst moet worden opgelost voordat iemand zich in spirituele zin bevrijd kan wanen. Het existentiële kerndilemma van boeddhisme is dat wij ieder delen in de rotheid van de wereld, terwijl wij over het vermogen beschikken onze bevrijding dichterbij te brengen door het lijden van de ander te verminderen. In sommige teksten wordt dit vermogen ‘boeddhanatuur’ genoemd.

    BUN-voorzitter Michael Ritman: ‘de waarheid van de dharma kan niet aangetast worden door wangedrag van een leraar’

    Nicole Mulders - 14 november 2025

    Eind november 2025 neemt Michael Ritman afscheid als voorzitter van de Boeddhistische Unie Nederland (BUN). In maart 2020 interviewde Nicole Mulders hem voor het Boeddhistisch Dagblad. De boeddhistische wereld verkeerde geruime tijd voor dat interview in zwaar weer door seksueel- en machtsmisbruik door boeddhistische leraren. Het aantal leden van de BUN is van 37 naar ruim 50 gegroeid, onder meer door de aansluiting van Aziatische boeddhistische tempels waar Ritman het contact mee aanging.

    Meer onder 'pakhuis van verlangen'

    Footer

    Boeddhistisch Dagblad

    over ons

    Recente berichten

    • Boeddhistische ervaringsdeskundigen gezocht
    • Guy dhammazaadjes – Inzicht
    • Peter – Kaarten en legenda’s
    • Boeddhistische doeners en denkers – de serie (54)
    • Waar een agnost voor staat, en waarachter

    Reageren

    We vinden het geweldig om reacties op berichten te krijgen en op die manier in contact te komen met lezers, maar wat staan we wel en niet toe op de site?

    Over het BD

    Het Boeddhistisch Dagblad is een onafhankelijk journalistiek webmagazine over boeddhistische thema’s en inzichten.
    Lees ons colofon.

    Zie ook

    • Contact
    • Over ons
    • Columns
    • Reageren op de krantensite

    Het Boeddhistisch Dagblad is een onafhankelijk journalistiek webmagazine over boeddhistische thema’s en inzichten. Lees ons colofon.