Manon van Wijk: ‘Op dag 4 was net de boel een beetje rustig – en toen kwam het verhaal, over een vrouw die werkelijk alles verloor. Woedend was ik, compleet overstuur. Hoe kon een leraar nou toch met zo’n afschuwelijk verhaal op de proppen komen, juist nu ik wat tot rust gekomen was.’
Vipassana
Boeddhistische doeners en denkers – de serie (27)
Loekie: ‘Ik ben ook heel dankbaar dat dit op mijn pad is gekomen. Dat het voor mij als leek mogelijk is om met een groep van 60 mensen tien dagen op de Drentse hei samen te mediteren en te leren over het boeddhisme, dat is echt heel bijzonder.’
De Vipassana blik op cultuur en beschaving
Het tegenovergestelde van cultuur is onbeleefdheid. Waar cultuur is, is geen onbeleefdheid. Waar onbeleefdheid is, is geen cultuur. Onbeleefdheid verwijst naar een laakbaar lichaamshandeling, spraak en denkwijze. Als iemands lichamelijke of verbale handelingen of denkwijze laakbaar zijn, wordt die persoon als onbeleefd beschouwd. Zo’n onbeleefd persoon zal zich overgeven aan geweld en het schaden van anderen. Hij verbrandt zichzelf en anderen met zijn innerlijke vlammen van hebzucht, haat, woede, waanideeën, enzovoort. Met zulk slecht gedrag gaat hij in tegen de ware cultuur. Ware cultuur betekent dus moreel onberispelijk, puur, rein, zachtaardig, beschaafd, vredig en beminnelijk zijn in lichaam, spraak en geest.
Ardan – Innerlijke rust met vipassanameditatie
Vipassanameditatie is het meest in trek bij al wat oudere dames. En slechts een zeer klein deel van de beoefenaars noemt zichzelf boeddhist. Vipassana is goed voor de geest, maar is al dat zitten nou wel zo gezond?
Klimaatalarm als wake-up call
Klimaatverandering is blijkbaar een onderwerp dat boeddhisten bezighoudt, en wel zo sterk dat er op allerlei manieren aandacht aan geschonken wordt. Er is bijna geen ander politiek geladen onderwerp waar boeddhisten/mediterenden grote actiebereidheid tonen.
Motivatie om te gaan mediteren
Mediteren is in zekere zin het tegengestelde van handelen. In de meditatie doen we fysiek gezien niets, om des te beter te kunnen beschouwen: contemplatie (een nauwkeuriger woord dan meditatie dat letterlijk ‘overdenking’ betekent) is niets doen; we doen nog wel iets met onze aandacht, maar het is de bedoeling dat we dat steeds minder vanuit onze eigen persoonlijkheid (eigen verlangens, ambities, oordelen, afkerigheden) doen, zodat ook daar het ‘zelf doen’ afneemt.
Zitzak, yoga en mindfulness
Ik beken, ik kijk weleens rond, zo tijdens een retraite. Een gedachte heeft me in de greep; waar ben ik eigenlijk mee bezig? En dan zie ik mijn buren. De gebogen ruggen, de hangende hoofden. En dan vult mijn hart zich met compassie.
Zwijgen is niet altijd goud – Over omgaan met een humanitaire ramp
De stilte in de boeddhistische wereld: Ook binnen veel boeddhistische gemeenschappen, waaronder de Vipassanā-traditie die wij zelf uitdragen, valt een opmerkelijke stilte op. Dit zwijgen contrasteert met de betrokkenheid die er eerder wél was bij misstanden, zoals in Myanmar. Hoe valt dit te verklaren? Na enige contemplatie komen wij tot een zevental mogelijke oorzaken – enkele daarvan herkennen wij ook in onszelf als valkuilen of als geleidelijk gegroeide blinde vlekken.
‘We zijn hier gekomen om onszelf te ontmoeten’
‘Ik heb veel geleerd van het loslaten van iets dat moet of voorgeschreven is, bijvoorbeeld nauwgezet alle stadia volgen zoals bij de loopmeditatie onderwezen. Het loslaten van het benoemen, ook bij het met aandacht beleven van de ademhaling. Benoemen is soms behulpzaam en niet meer dan dat. Er is een andere diepere aanraking van de werkelijkheid die boven het benoemen uitstijgt.’
Vipassana in het licht van Saṅkhittasutta
Wanneer de geest doordrongen is met concepten, en vervolgens gelieerd aan voorkeur en afkeer, dan ontstaan wensen en veelvuldigheid van wensen. Veelvuldigheid van wensen heeft als gevolg onrust en drukte, zowel mentaal als fysiek. Opnieuw zien wij hoe belangrijk het is voor de beoefening dat de yogi kundig is in zichzelf los te maken van concepten.
De rol van spirituele vrienden op het vipassana-pad
Welke rol vervullen spirituele vrienden op ons vipassana-pad en hoe hebben we dat georganiseerd? Deze vragen kwamen bij mij op naar aanleiding van een idee om een retraite zonder leraren te organiseren.
Nirvair Kaur Curtis de Ruiter – Vipassanā – inzicht in denken, doen en zijn
Vrijheid in de ware zin van het woord is de enige richting aangever in Vipassanā. Met die vrijheid komen inzichten in hoe conditionering plaatsvindt. Wat echt bij ons hoort en wat bij onze cultuur, tradities, ouders en opvoeders hoort. Wanneer de geconditioneerde geest zich begint te scheiden van wat verzameld is, en hoe ons denken ons doen heeft beïnvloed, opent zich een stroom van inzichten die onze geest, en dus ons lichaam, in staat stelt terug te keren naar een staat van heelheid en gezondheid, ofwel eenheid.
