Ambtenaren van een pagode in het Westen van Cambodja hebben een boeddhistische monnik het land uitgezet die vorige week de herdenking van de dood van regeringscriticus Kem Ley herdacht. Dit is volgens critici een beperking van de rechten van groepen die zeggen dat leden van de clerus het recht hebben om in het openbaar hun politieke mening te uiten.
Saing Rithy, een monnik van de Damrei Sar Pagoda in de provincie Battambang, sloot zich op 10 juli aan bij ongeveer veertig activisten en aanhangers om de prominente politieke commentator Kem Ley te eren, die acht jaar geleden werd neergeschoten in Phnom Penh. De groep demonstranten riep ook op tot de vrijlating van alle politieke gevangenen.
De uitgezette monnik vertelde dat de hoofdabt van Damrei Sar, Phon Sokea, hem vermaande omdat hij als lid van de boeddhistische geestelijkheid deelnam aan de herdenking en eiste dat hij zijn excuses aanbood. Toen hij weigerde, verbande de abt hem uit de pagode en beval hem het terrein binnen drie dagen te verlaten.
‘De autoriteiten en sommige boeddhistische functionarissen zetten monniken onder druk om te voorkomen dat ze deelnemen aan sociaal werk,’ zei de monnik. ‘Ze laten ons onze sociale rol niet vervullen en ik begrijp niet waarom. Ze blijven me bedreigen en intimideren, maar ik heb geen boeddhistische regels overtreden.’ De monnik heeft beroep aangetekend tegen de beslissing en wacht op een reactie.
Doodgeschoten
Kem Ley (45) werd in 2016 dodelijk gewond, dagen nadat hij in het openbaar kritiek had geuit op toenmalig premier Hun Sen en zijn familie vanwege machtsmisbruik en onverklaarbare rijkdom. De autoriteiten klaagden een voormalige soldaat aan en veroordeelden hem in 2017 tot levenslange gevangenisstraf. De gerechtelijke autoriteiten verwierpen een beroep en handhaafden zijn veroordeling in 2019, maar velen in Cambodja geloven zijn bewering niet dat hij Kem Ley heeft vermoord vanwege een geldschuld.
Geen onderzoek
De moord werd gevolgd door een besluit van het Hooggerechtshof om de grootste oppositiepartij van Cambodja te verbieden in de aanloop naar de nationale verkiezingen. Sindsdien zijn alle onafhankelijke mediakanalen gedwongen te sluiten en is het grootste deel van de politieke oppositie via de rechtbank of door intimidatie op een zijspoor gezet. Rechtengroeperingen hebben regeringsfunctionarissen ervan beschuldigd dat ze niet bereid zijn om te onderzoeken wie er achter de moord op Kem Ley zit.
Saing Rithy is niet het enige boeddhistische lid van de geestelijkheid in Battambang dat te maken krijgt met tegenwerking omdat hij zich uitspreekt voor Kem Ley op de verjaardag van zijn dood. Monniken van andere pagodes in de provincie meldden de aanwezigheid van ‘politie in burger en ambtenaren’ bij de herdenkingsdienst van vorige week en zeiden dat ze ook waren opgeroepen door hoge boeddhistische functionarissen vanwege hun deelname.
