In de uitgestrekte weidsheid van een oeroud zeekleigebied, een gebied dooraderd met grillige sloten en waar je vanaf wandelpaden uitzicht hebt op silhouetten van middeleeuwse kerken ligt NijKleaster, klooster Westerhûs. Een half uur lopen vanaf Jorwert in Friesland. De ooit vervallen monumentale boerderij Westerhûs is omgebouwd tot een modern klooster.
In een oer landschap met schapen, koeien, paarden, eenden, ransuilen en valken en akkerranden met een keur aan planten en bloemen biedt de Nijkleaster gemeenschap gastvrijheid. Retraites om mee te leven in een ritme van verstillen, bidden, meditatie, zingen, wandelen, ontmoeting en plezier. Een open kloostergemeenschap die zoekt naar nieuwe wegen voor geloof en spiritualiteit, een klooster met een oecumenische roeping. Het biedt mensen uit alle tradities gastvrijheid en ook aan elke pelgrim van welke levensvisie dan ook. Op mijn pelgrimage op mijn levensweg, die mij onder meer leidde langs boeddhistische kloosters in Nepal en Tibet en lang kathedralen en kerken in Europa, bezocht ik voor de tweede keer Nijkleaster. In dit retraiteweekend kwamen in de stilte de woorden verstilling, verdieping en verbinding.
VERSTILLING
Het tempo in ons deel van de wereld is haastig, gejaagd. Veel levens zijn druk, vol verplichtingen, deadlines, doelen, to-do-lijstjes. Er is een nieuwe loot gegroeid aan de stamboom van de menselijke soort, een nieuwe vertakking: de gejaagde mens, de opgejaagde mens. Een onrustige soort. Een gekwelde soort. Een soort die moet presteren, bang is zaken te missen en zich indekt tegen elk mogelijk verlies en ongemak. Een mensensoort die afleiding zoekt voor onrust en vermoeidheid. Afleidingen die vaak opzwepend van karakter zijn en op hun beurt weer adrenaline verhogend.
‘Eindelijk rust’ is het grafschrift op de zerk van menig voltooid leven. Voltooid of onvoltooid? Want wanneer is een leven voltooid? Fysiek gezien uiteraard bij de dood van het lichaam. Maar wanneer is men voltooid in de zin van het hebben geleefd van een betekenisvol leven? Deze vragen sneeuwen meestal onder in gejacht en gejaag. Men stelt zich meestal geen fundamentele vragen, richt zich op het verwerven van materie of op verstrooiing, maar velen blijven onvervuld.
VERDIEPING
In veel tradities schept de mens – al eeuwenlang – stilte-plekken. Plekken die gejaagde geesten uitnodigen om tot rust te komen. Kerken, kloosters, tempels, moskeeën, synagogen. Plekken die niet alleen rust en verstilling bieden, maar ook verdieping. Verdieping gericht op de ultieme levensvraag: ‘waarvoor ben ik op aarde?’
Op sommige plekken worden antwoorden voorgekauwd via dogma’s uit heilig verklaarde boeken en krijg je dogma’s dwingend opgelegd. Maar er zijn ook plekken waar je wordt uitgedaagd zelf antwoorden te vinden. Er worden je op niet dwingende wijzen richtingen aangereikt. Richtingaanwijzers die zich niet enkel richten op ‘het hogere’, op het mysterie van de scheppende kracht in de kosmos, maar je ook wijzen op de weg naar binnen.
VERBINDING
De wil tot betekenis gaat vaak hand in hand met de wil tot verbinding. Volledig op jezelf gericht zijn heeft enkel betekenis voor jezelf. In verbinding met anderen ontstaan nieuwe betekenissen. Een zuurstofatoom op zich IS. Het krijgt nieuwe betekenissen in verbindingen met andere atomen. In de verbinding van een zuurstofatoom met twee waterstofatomen ontstaat water, in de verbinding van twee zuurstofatomen met een koolstofatoom ontstaat koolstofdioxide. In veelsoortige verbindingen draagt zuurstof bij aan de veelkleurigheid van het leven. Zo is het ook met de menselijke geest. Elke individuele menselijke geest IS, als een op zichzelf staand zuurstofatoom. Het krijgt betekenis in de verbinding met het andere, met anderen. In verbinding met wat velen, op hun manier, ervaren als het mysterie van het leven.
Verstilling, verdieping en verbinding. Dat kan thuis, in een eigen meditatiehoekje. Ze kregen voor mij een extra impuls in het retraiteweekend in Nijkleaster. Via ontmoeting, via rituelen en teksten uit diverse tradities en via een prachtige lezing over Etty Hillesum in het kerkje van Jorwert. Ik laafde me aan rituelen, teksten en lezingen die je in contact brengen met een andere werkelijkheid.
Foto’s: website Nijkleaster
Geef een reactie