…
Sodis – de virtuele denkster 557
…
Achtergronden
Dubbele moraal in het Westen: als gerechtigheid een geografisch privilege wordt
Rita Baroud is een Palestijnse journalist en Safe Haven Fellow aan het NIAS. Ze komt uit Gaza en leeft momenteel in ballingschap in Amsterdam. In essays voor The Rights Forum reflecteert ze op hoe Europa omgaat met de genocide, en met haar als overlevende.
Het verouderende brein
Wat gebeurt er met je brein als je ouder wordt? We associëren ouderdom vaak met achteruitgang en vergeetachtigheid. Maar in het brein van een ouder iemand ligt ook veel meer kennis opgeslagen dan in het brein van iemand die net om de hoek komt kijken. Bovendien zijn de ouderen van nu veel actiever en zelfredzamer dan een paar decennia geleden. Wat zijn de belangrijkste veranderingen in het verouderende brein?
Christopher Wilkinson – vertaler van de literatuur van de Grote Perfectie
Ik vertaal de literatuur van de Grote Perfectie, een boeddhistische traditie die zijn wortels heeft in het India van de achtste eeuw van onze jaartelling. De geschriften die ik vertaal, zijn oorspronkelijk in Indiase talen geschreven en ongeveer 1300 jaar geleden in het Tibetaans vertaald. De oorspronkelijke Indiase versies zijn in de loop der tijd verloren gegaan en alles wat we nu nog hebben, zijn de Tibetaanse vertalingen. De Tibetaanse vertalers waren meesters in hun vak en we beschikken nu over uitstekende bronteksten om mee te werken.
Hoge gehaltes van de ‘forever chemical’ TFA in pepernoten en alledaagse graanproducten
In alledaagse graanproducten als ontbijtgranen en brood, maar ook in pepernoten, zitten hoge concentraties van de reprotoxische ‘forever chemical’ trifluorazijnzuur (TFA), een afbraakproduct van onder andere PFAS-pesticiden. Dit blijkt uit onderzoek van Pesticide Action Network Europe (PAN Europe) in 16 Europese landen waaronder Nederland. De gemiddelde concentratie is ruim 100 keer hoger dan die in leidingwater, waarover eerder zorgen ontstonden.
Elementen feuilleton – Deel 7 – De vier grote stoffelijke elementen in hun gezamenlijke voorkomen
De indeling in de vier grote elementen verwoordt elk uniek, specifiek aspect van stoffelijkheid. Elk element is een dhamma, het draagt zijn eigen specifieke kenmerken. Hitte en beweging komen wel gezamenlijk voor maar zijn niet hetzelfde. Stoffelijkheid presenteert zich op vele manieren aan de zintuigen. Ieder element in haar eigen domein. Het zo kunnen beschouwen van zoiets alledaags als een stoel is een staaltje analyse van de bovenste plank
Guy – dhammazaadjes – Dukkha
De Boeddha was niet geïnteresseerd in het beantwoorden van metafysische vragen die puur speculatief zijn en slechts denkbeeldige problemen veroorzaken. Intellectuele bevrediging was niet zijn doel. Zijn leer was bedoeld om de mens vrede en geluk te brengen door het verkrijgen van helder inzicht in de ware aard van de dingen. Yatha-bhuta.
‘De piemel is goed voor de sfeer’
Het boeddhisme en cabaret vormen een aparte combinatie, stelt Arie Vuyk. ‘Lastig is in cabaret een spirituele waarheid te verkondigen. Ook de intentie om niet onzuiver te spreken is uitdagend voor een boeddhistische cabaretier.’
Verklaring van Praag veroordeelt Chinese inmenging in opvolging Dalai Lama
De verklaring, die werd uitgegeven tijdens de vijfde verjaardagsconferentie van de International Religious Freedom or Belief Alliance (IRFBA) in de Praagse Burcht, bevestigde opnieuw dat de vrijheid van godsdienst of geloof ook het recht van Tibetaanse boeddhisten omvat om zelfstandig hun spirituele leiders te kiezen. Verder werd opgemerkt dat dit recht moet worden gehandhaafd, aangezien de Dalai Lama, winnaar van de Nobelprijs voor de Vrede, dit jaar 90 jaar is geworden, een mijlpaal die wereldwijd wordt gevierd in het kader van het initiatief Year of Compassion.
Het Open Boek
Het boek Rotterdam verscheen vrij recent, in 2022. Met een verward gevoel over de subtitel begon ik te lezen. Een ode aan de inefficiëntie, hoe zo? Rotterdam blinkt toch uit in efficiency? Maar Arjen van Veelen beschrijft met pijn – op een heerlijke poëtische wijze- het tempo waarmee de stad en de economie van Rotterdam zich ontwikkelden. Een moorddadig tempo. Zijn verhaal laat zien hoe de moloch van economisch denken en handelen een liefdeloze verachting heeft voor alles wat de menselijke maat behoeft. Hij laat zien dat technologie ons niet een gemakkelijker leven heeft bezorgd, maar ons opjaagt, nerveus maakt en gevoelens van verlorenheid en eenzaamheid brengt. De samenleving atomiseert, het sociale weefsel wordt aangetast in een niets ontziende jacht op productie, snelheid en consumptie. Met de ontwikkeling van het wereldwijde containervervoer werden haven en stad gescheiden.
4-jarige jongen in Kinnaur erkend als 9e Yulgial Tulku rinpoche
Een groot aantal gelovigen uit heel Kinnaur en aangrenzende regio’s kwam bijeen om zegeningen te vragen aan de nieuwe incarnatie, van wie zij geloven dat hij de spirituele erfenis van de eeuwenoude traditie zal voortzetten.
Mindful Digidetox voor schermverslaafden
Trouwe lezers van mijn rubriek B’eter hebben misschien gemerkt dat de recepten de laatste tijd erg simpel zijn, dan wel afgekeken van mijn dochter. De reden is dat ik momenteel kamp met concentratieproblemen. Op advies van iemand ben ik begonnen aan het boek ‘Scattered Minds’ van Gabor Maté (Nederlandse titel ‘Het verstrooide brein’), maar ja, concentratieproblemen.
Over Antropologie 5: Veldwerk
Vroeger werd er geen of nauwelijks veldwerk verricht. Antropologen bleven gewoon thuis en zagen dus niet met eigen ogen hoe het dagelijks leven ergens anders verliep. Wat ze wilden weten, haalden ze uit geschreven bronnen. Reisverhalen. Brieven. Logboeken. Ze borduurden voort op werk van anderen, en wat zij hadden opgetekend over geschiedenis en traditie. Noem het leunstoel-antropologie. Vandaag de dag zijn er mijns inziens nog veel amateur antropologen die vanuit hun leunstoel menen ‘alles te weten’ over bijvoorbeeld het boeddhisme in het verre oosten omdat ze een paar boeken hebben gelezen, of door een reisgids hebben gebladerd met mooie foto’s over pagodes. Ik zeg maar wat. Zelf bezit ik trouwens een tweedehands leunstoel.
Hans van Willenswaard – Het mysterie van de Zwarte Tulp (10) – de invloedsfeer van de theosofie
Juist in maatschappelijke betrokkenheid schuilt het geheim van een mogelijk ‘tulpenboeddhisme’.
Revolutie
Tijdens de Nederlandse Revolutie kwam het verbond van God, Oranje en Vaderland onder vuur. De Nederlandse geschiedschrijving heeft de furieuze reacties en emoties van die jaren altijd gebagatelliseerd. ‘We wisten ons er geen raad mee’, schrijft historicus Joost Rosendaal in zijn boek De Nederlandse Revolutie. Vrijheid, volk en vaderland 1783-1799. Deze korte bespreking geeft een indruk van het ontstaan van onze democratische rechtsstaat.
Ardan – Tafelstilte
…
Hans van Willenswaard – Het mysterie van de Zwarte Tulp (9) – de vervulling van het pionierstijdperk
“Ikzelf heb nooit gezegd dat ik de Dalai Lama was.”
Sodis – de virtuele denkster 556
…
Hans van Willenswaard – Het mysterie van de Zwarte Tulp (8) – de boeddhistische kloosterling
Ven. Ananda Mangala Thera had bijzondere didactische gaven en een goed gevoel voor humor. Hij kon met verve de vele dimensies van het meditatieproces uitleggen in duidelijke bordtekeningen en hij maakte levendig contact met zijn gehoor.
Sunyata
…
Hans van Willenswaard – Het mysterie van de Zwarte Tulp (7) – levenskrachten in de natuur
De Mozes & Aaron Kerk was één van de eerste voorbeelden van gebruik van een kerkruimte als seculier cultureel centrum en tegelijkertijd een manifestatie van authentieke christelijke solidariteit in een multi-culturele context. Het ruimte bieden aan boeddhistische meditatie paste in dit revolutionaire patroon.
Mokum in gesprek: vier literaire avonden in de Nieuwe Kerk
De Nieuwe Kerk Amsterdam organiseert deze winter Mokum in Gesprek: vier literaire woensdagavonden die diepgang bieden bij de tentoonstelling Mokum, de biografie van Joods Amsterdam. Iedere avond zoomt in op een ander thema, met schrijvers en prominente Amsterdammers die met het publiek in gesprek gaan over de Joodse verhalen van de stad.
Elementen feuilleton -Deel 6 – Het wind element
Het vierde en laatste van de vier grote elementen is het wind element. Het wind element heet in het Pāli vāyodhātu, het element van bewegen en drukken. Het woord vāya is etymologisch verwant aan het Nederlands wind en waaien. Hoe de wind waait zal iedere zeiler benieuwen. Als de wind in de zeilen drukt stuwt dit het schip voort tot een snelheid die waarop de tegendruk van het water gelijk is aan de propulsie.
Hans van Willenswaard – Het mysterie van de Zwarte Tulp (6) – Kosmos, een kunstmatig aandoend poppenhuis
‘Ik kreeg contact met de broeders Franciscanen van de Mozes & Aaron Kerk aan het Waterlooplein. De oude pastorie was gesloopt om vrij baan te geven aan de IJ-tunnel en daarvoor in plaats kwam het modern gebouwde Mozeshuis, aan de andere kant van de kerk.’
