Een snel groeiende groep betrokken burgers van uiteenlopende achtergronden roept op tot een gezamenlijke landelijke sit-down actie op 5 mei om 15.00 uur, overal in het land. Anno 2025 is Bevrijdingsdag actueler dan ooit. Dit feest van bevrijding van onderdrukking en onrecht staat dit jaar in een grimmig licht. Brute oorlogen teisteren de wereld, verwoesten mensenlevens en verdrijven mensen van huis en haard. De democratie brokkelt op veel plekken af. Klimaatcrises vermenigvuldigen zich. Haat, bot geweld en polarisatie winnen terrein. Rechten worden met voeten getreden, rechtshulp afgebroken, rechters onder druk gezet.
Er leven nu meer mensen onder autocratische regiems dan in lange tijd. Overal staan instituties van vreedzaam samenleven, pluralisme en solidariteit onder druk: recht, wetenschap, onafhankelijke pers, cultuur. De toekomst van jongeren wordt verkocht aan de hoogste bieder: met crises die te langzaam worden aangepakt, onderwijs dat onbetaalbaar wordt, en woningen die onbereikbaar zijn. Met overheden die hun grondtaken verwaarlozen of kiezen voor snel gewin in plaats van een duurzame toekomst. Met te veel macht in de handen van een kleine groep mensen.
Het is hoog tijd om te laten zien dat we ons nog steeds praktisch kunnen verenigen en samen kunnen opkomen voor betere manieren van samenleven: voor mensenrechten, gelijkwaardigheid, pluralisme, voor vrede, vrijheid en solidariteit. Ondanks verschillende belangen, interesses of perspectieven, delen we allemaal de basisrechten waaraan we onze bestaanszekerheid ontlenen. Als die rechten niet meer worden gewaarborgd, raakt dat iedereen.
Deze oproep tot actie is simpel:
We vragen iedereen in Nederland die op een of andere wijze met deze thema’s bezig is op 5 mei vanaf 15.00 uur, 15 minuten lang op de grond te gaan zitten, ergens in de publieke ruimte, met een bordje met een artikel van onze Grondwet dat je het meest aanspreekt in je eigen leven/werk en voor onze toekomst.
De sit-down kan alleen of in groepjes, in je achtertuin of op pleinen, in stilte of met gesprek en muziek.
Post je sit-down op 5 mei op je eigen socials met de hashtag #opdegrondvoordegrondwet.
Waarom de Grondwet? We gebruiken ‘de Grondwet’ hier als een belangrijk symbool voor diepe gezamenlijke afspraken tussen mensen in een land. Natuurlijk is een Grondwet nooit ‘af’, en wordt geregeld bijgesteld. Maar het is een gemeenschappelijke noemer, een veiligheidsnet van gezamenlijke afspraken die gelden voor iedereen.
Waarom 5 mei? We organiseren de gezamenlijke sit-down welbewust op 5 mei, de dag van bevrijding, nadat we op 4 mei alle slachtoffers hebben herdacht van oorlog en uitbuiting, en de mensen die ons zijn voorgegaan in verzet tegen onrecht en dit vaak met hun eigen leven moesten bekopen.
Met wie? Deze actie is voor iedereen die wil meedoen en wil vooral verbinden. Er zijn gelukkig al veel mensen die opstaan tegen schendingen van fundamentele grondwettelijke afspraken, rode lijnen trekken en gaan staan vóór mensenrechten en de rechtsstaat: zoals b.v. de ambtenaren voor de Grondwet; de onderzoekers die nu collectief de strijd aangaan voor wetenschappelijke onafhankelijkheid; de vele clubs die opkomen voor grondrechten, rechten van vrouwen, minderheden; of journalisten die zich stug inzetten voor het behoud van waarheidsgetrouwe nieuwsvinding en tegen fake news. Plus talloze anderen die dagelijks laten zien dat vreedzamere en eerlijkere manieren van leven gewoon mogelijk zijn. De actie ‘Op de Grond voor de Grondwet’ is erg geïnspireerd door zulke mensen, in het verleden en nu. Zij zijn een voorbeeld!
