Geheime leeskamer ingesteld voor TTIP rapporten

De Europese Commissie heeft de geheime TTIP onderhandelingen afgelopen week nóg geheimer gemaakt. Eurocommissaris Cecilia Malmström heeft aangekondigd voortaan geen rapporten over de TTIP onderhandelingen meer te versturen naar de Europese lidstaten. Bestuurders, volksvertegenwoordigers en betrokken ambtenaren kunnen deze stukken vanaf nu alleen nog maar onder toezicht inzien in een beveiligde ‘leeskamer’ in Brussel. Aanleiding voor deze maatregel zou een serie gelekte stukken zijn die recentelijk op internet verscheen.

Het Trans-Atlantisch Vrijhandels- en Investeringsverdrag (Engels: Transatlantic Trade and Investment Partnership, TTIP) is een voorgesteld vrijhandelsverdrag, waarover wordt onderhandeld tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten.

Voorstanders argumenteren dat de (beoogde) overeenkomst zou zorgen voor economische groei, terwijl tegenstanders inbrengen dat de overeenkomst de macht van grote bedrijven verder zou vergroten en het voor regeringen moeilijk maakt om markten te reguleren in het algemeen, nationaal belang.

De (beoogde) overeenkomst kan alleen worden gewijzigd met instemming van alle staten. Door een vrijhandelsakkoord als TTIP zou het moeilijker worden voor regeringen om markten te reguleren in het algemeen, nationaal belang.

Geheime onderhandelingen

Er is kritiek dat de overeenkomst wordt gemaakt in geheime onderhandelingen. Ook wordt de overeenkomst gemaakt met de medewerking van consultants, die voor bedrijven werken. Er is de vrees dat het akkoord zou leiden tot een verlaging van de normen in de EU op het vlak van milieu en voedselveiligheid. Voorbeelden zijn de mogelijke legalisering van met hormonen behandeld vlees, legalisering van gekloond vee, het einde van het EU-verbod op chloor en andere desinfectiemiddelen. Ook genetische modificatie zou aan minder regels onderworpen zijn.

Consumentenrechtenorganisatie foodwatch voert in Nederland campagne voor meer transparantie rondom TTIP en reageert verontwaardigd op het besluit van de beveiligde leeskamer. “In heel Europa schreeuwt men om meer openheid, maar de Europese Commissie komt juist met het tegenovergestelde. Deze maatregel is een regelrechte aanval op de democratie” aldus Jurjen de Waal, politiek campaigner bij foodwatch.

De beslissing is opvallend. Eén van de voornaamste punten van kritiek op TTIP is het grote gebrek aan transparantie. De TTIP onderhandelingen vinden achter gesloten deuren plaats en slechts een klein deel van de teksten waarover wordt onderhandeld wordt publiek gemaakt. Ook in Nederland is hierop veel kritiek en wordt de roep om meer transparantie steeds luider. foodwatch startte deze zomer zelfs een grootschalige e-mailactie gericht aan de Nederlandse regering waarmee volledige en transparante informatie wordt geëist.

foodwatch vreest dat TTIP consumentenrechten bedreigt en verbeterde wetgeving in de toekomst onmogelijk zal maken. Meer dan 12.000 mensen hebben Minister Ploumen, die namens Nederland verantwoordelijk is voor TTIP, in een brief gevraagd om volledige en juiste informatie omtrent TTIP. “Aan deze oproep geeft het Ministerie geen gehoor; de transparantie neemt met deze maatregel juist af” stelt foodwatch.

Ondermijning democratische controle

Tot deze week kregen politici in de lidstaten van de Europese Unie de rapporten van de TTIP onderhandelingen toegestuurd om te bestuderen en te delen met volksvertegenwoordigers en belanghebbenden in eigen land. Nu zullen zij echter naar Brussel moeten afreizen om de teksten in de geheime ‘leeskamer’ te bekijken. Deze ‘leeskamer’ mag alleen worden betreden na het tekenen van een uitgebreide geheimhoudingsverklaring. Te allen tijde zal er een bewaker aanwezig zijn en bezoekers mogen geen elektronische apparatuur of andere middelen meenemen om (delen van) de tekst te kopiëren. “Deze maatregel zal de democratische controle van gekozen regeringen en volksvertegenwoordigers uit de lidstaten op de TTIP onderhandelingen nog verder ondermijnen” stelt foodwatch.

Als reden voor de maatregel wordt een serie gelekte TTIP documenten genoemd die recent op de website van het Duitse Correct!v verscheen waaruit bleek dat TTIP de macht van nationale parlementen mogelijk zal ondermijnen. De druk werd nog verder verhoogd door Wikileaks, dat onlangs een beloning uitloofde van €100.000,- voor het uitlekken van de volledige TTIP tekst. Desondanks is foodwatch verbaasd over de beslissing van de Europese commissie: “De Europese Commissie weet dat dit een zeer impopulaire beslissing is. De conclusie is dan dat zij de kritiek voor lief neemt en deze verkiest boven het risico dat de informatie over de TTIP onderhandelingen publiek wordt. Dat is zorgwekkend. Wat moet zo geheim blijven dat de Commissie voor deze draconische maatregel heeft gekozen? Wat wordt er met alle macht voor de Europese burger verborgen gehouden?” vraagt foodwatch zich af.

De volgende TTIP onderhandelingsronde vindt in oktober plaats in de Verenigde Staten. Voorafgaand aan deze onderhandelingsronde zal er van 10 tot 17 oktober in heel Europa actie worden gevoerd tegen het omstreden verdrag. Op 10 oktober zal in Amsterdam een grote manifestatie plaatsvinden tegen TTIP.

Bron foodwatch