Thomas Cleary, een belangrijk vertaler van meer dan 30 boeddhistische werken en talrijke teksten uit andere tradities, is in Oakland, Californië op 72-jarige leeftijd overleden. Hij vertaalde meer dan tachtig boeken over onderwerpen variërend van boeddhisme tot islam. Zijn werk in het Chinese boeddhisme naast Engelse vertalingen van taoïstische en confucianistische teksten maken hem volgens collega’s en wetenschappers tot een van de meest productieve vertalers van onze tijd.
Cleary behaalde een PhD in Oost-Aziatische talen en beschavingen aan de Harvard University, alsmede een JD aan de Boalt Hall School of Law van de University of Berkeley. Na zijn opleiding trok hij zich terug uit het academische leven, waarbij hij op een keer tegen een interviewer zei: ‘Er is te veel onderdrukking in een universitaire omgeving….Ik wil onafhankelijk blijven en degenen die willen leren rechtstreeks bereiken via mijn boeken.’
Nikko Odisios, voorzitter van Shambhala Publications, die het merendeel van Cleary’s werken publiceerde: ‘Hij was een man die de schijnwerpers schuwde en liever in stilte werkte en enkele van de belangrijkste werken van de boeddhistische wereld in het Engels produceerde.’
De vertalingen van Cleary overspannen het boeddhisme, taoïsme, oude Chinese klassiekers over strategie en macht, vechtsporten, Griekse wijsheid (vertaald uit het Arabisch), grote werken van soefisme en islam, en meer. Van zijn boeken zijn miljoenen exemplaren verkocht en zijn vertalingen zijn op hun beurt vertaald in meer dan twintig talen wereldwijd. Zijn eerste gepubliceerde project was de klassieker Blue Cliff Record, een grote verzameling koans.
Boeddhisme omvatte een groot deel van zijn vertalingen, met meer dan dertig werken die de tradities van Chan, Zen, en Soen omvatten, maar ook Tiantai, Indiase Tantra uit Bengalen, Theravada, Yogacara gedachte, Hua-yen, en Bushido. Ongetwijfeld zijn belangrijkste werk is het meer dan 1600 pagina’s tellende Flower Ornament Scripture, een meesterwerk van vertaling van een van de meest invloedrijke werken uit de Mahayana literatuur, de Avatamsaka Sutra.
Vertaler en auteur van werken in het Tibetaans boeddhisme Robert A.F. Thurman noemt Cleary de grootste vertaler van boeddhistische teksten uit het Chinees of Japans in het Engels van onze generatie en dat hij zo bekend zal staan bij dankbare boeddhistische beoefenaars en geleerden in de komende eeuwen.
