Het aantal biggen dat in de eerste weken van hun leven sterft, is in 2013 tot recordhoogte gestegen. Dat blijkt uit de jaarcijfers van de varkenssector. Hogere biggensterfte komt onder andere doordat de varkenssector bewust doorfokt op ‘superzeugen’: varkens die 35 biggen krijgen per jaar. Dat is meer dan ze goed kunnen voeden. Deze ontwikkeling leidt ook tot wetsovertredingen: op sommige bedrijven worden de ‘overtallige’ biggen al na 3 dagen bij hun moeder weggehaald (in plaats van na de wettelijke verplichte 21 dagen) en vervolgens gevoed door machines. Wakker Dier luidt de noodklok en vraagt staatssecretaris Dijksma in een brandbrief om direct in te grijpen. Wakker Dier: “In 2009 beloofde de sector de biggensterfte terug te dringen, maar het is alleen maar erger geworden. Aan het doorfokken van moedervarkens dient onmiddellijk een einde te komen.”
Meer biggen dan moedermelk
Wakker Dier heeft onderzoek gedaan naar de gevolgen van de toename in toomgrootte (het aantal biggen per bevalling). Hieruit blijkt dat het aantal levend geboren biggetjes per toom in tien jaar met 21,5 procent is toegenomen. In 2003 kreeg een moedervarken (zeug) gemiddeld nog 11,6 levende biggen per bevalling; tegenwoordig al 14,1. Een moedervarken kan vaak niet zelf al die biggen voeden: ze heeft te weinig tepels en/of te weinig melk. Maar de varkenssector is nog niet klaar: naar eigen zeggen willen men doorfokken tot 35 biggen per moedervarken per jaar (nu 28,8). Van nature krijgt een varken 2 tot 10 biggetjes per jaar.
Meer biggen leidt tot meer sterfte
Geboren worden in een grote toom heeft veel negatieve gevolgen voor een big. Er gaan meer biggetjes dood en de overlevende biggetjes zijn zwakker, hebben een slechtere weerstand en zijn levenslang gevoeliger voor stress. Bovendien kunnen niet alle biggetjes gevoed worden door hun moeder, zij worden met allerlei kunstmatige ingrepen in leven gehouden. Sommige van deze ingrepen zijn in strijd met de wet. Zo worden drie dagen oude biggen weggehaald bij hun moeder en opgevoed door een machine, terwijl de biggen volgens de wet recht hebben op 21 dagen moederzorg.
Ook de moedervarkens lijden onder deze absurd hoge productie. Ze hebben last van langere bevallingen, meer stress, meer gezondheidsproblemen en meer uitputting. Een zeug houdt het zelden langer dan drie jaar vol in de Nederlandse vee-industrie.
Al in 2009 heeft de varkenssector de Stuurgroep bigvitaliteit opgericht na maatschappelijke onrust over de hoge biggensterfte. De stuurgroep stelde een plan van aanpak op om biggensterfte terug te dringen. Dit is duidelijk niet gelukt. Wakker Dier vindt het hoog tijd dat de overheid nu wel ingrijpt. Staatssecretaris Dijksma dient paal en perk te stellen aan het doorfokken van zeugen op absurd grote tomen. Zo wordt een belangrijke oorzaak van de hoge biggensterfte aangepakt. Bovendien wil Wakker Dier dat de staatssecretaris de huidige wetten handhaaft en bedrijven die standaard biggen van drie dagen oud bij de moeder weghaalt, gaat beboeten.
