Op 5 februari 2025 nam de burgemeester van Rotterdam Carola Schouten het eerste exemplaar in ontvangst van De naoorlogse geschiedenis van katholieke liefdadigheid. Kansfonds en de betekenis van omzien naar elkaar. Dit boek van historicus Cees Willemsen beschrijft hoe zorg voor Rotterdamse burgers in nood met de verkoop van loten de afgelopen decennia uitgroeide tot een landelijke goededoelenorganisatie: Kansfonds. Als burgemeester van Rotterdam en voorheen minister van armoedebeleid en participatie was Carola Schouten de aangewezen persoon om dit boekwerk in ontvangst te nemen.
Armoede en dakloosheid uit Nederland verbannen
In het hele boek klinkt door hoe Kansfonds waarden als barmhartigheid en compassie door de jaren heen in een alledaagse mantel weet te gieten. En ook nu, bijna 70 jaar na haar oprichting, financiert het fonds nog steeds initiatieven die hulp bieden aan groepen mensen in kwetsbare situaties. Maar met haar maatschappijkritische programma’s onderzoekt het fonds ook oplossingen om armoede en dakloosheid helemaal uit Nederland te verbannen. Deze combinatie maakt dat sommige (sterk vergrijzende) kloosterordes en congregaties Kansfonds kiezen als vermogensbeheerder om hun goede werk voort te kunnen zetten.
De opgetekende geschiedenis begint allemaal bij de Rotterdammer Albert Bergers. Na het Duitse bombardement op Rotterdam in mei 1940 bekommert hij zich om de gewonden en dakloze mensen. Ook tijdens de wederopbouw gaat hij daarmee door en bouwt zijn particuliere fondswerving voor de katholieke EHBO in 1953 uit tot landelijke loterijen voor tal van goede doelen. De auteur laat zien hoe vanuit deze katholieke doelgroep een professionele organisatie werd opgebouwd, die steeds breder werd. De kerkelijke en maatschappelijke ontwikkelingen van wederopbouw, vernieuwing, ontkerkelijking en diversiteit vroegen om steeds weer om een (her)bezinning op de katholieke identiteit.
Door de blik te richten op de ontvangers van donaties laat Willemsen zien welke keuzes Kansfonds maakte bij het vaststellen van de doelen die gesteund zouden worden. (In Rotterdam ondersteunt de organisatie o.a. Goud van Noord, stichting ROS en House of hope. Zie de website voor een volledige lijst van lokale projecten.) Voor het schrijven van deze culturele geschiedenis van de naoorlogse katholieke caritas putte Willemsen uit de omvangrijke archieven die ondergebracht zijn bij het Katholiek Documentatie Centrum aan de Radboud Universiteit Nijmegen.
