De Chinese autoriteiten in de provincie Qinghai zouden hun verbod op het bijwonen van Tibetaanse kinderen in lokale kloosters onmiddellijk moeten opheffen, zegt Human Rights Watch (HRW) vandaag in een verklaring. Informele lessen van monniken tijdens schoolvakanties zijn populair geworden in Tibetaanse gebieden, met name om de Tibetaanse taal te onderwijzen, die steeds minder wordt gebruikt in veel door de overheid beheerde scholen.
Het verbod in de provincie Nangchen in Qinghai, door HRW gepubliceerd in december 2018, is getiteld ‘Dringend bericht betreffende het stoppen van illegale studieklassen in kloosters’. Het beschrijft informele klassen van monniken als ‘ideologische infiltratie onder de jongeren’, ‘gevaarlijk’ en ‘schadelijk’. Het doet een beroep op lokale ambtenaren en Chinese kaders van de Communistische Partij die verantwoordelijk zijn voor het beheer van kloosters om ‘de schadelijke aard van kloosters met open scholen te begrijpen’ en hen ervan te weerhouden dit te doen.
‘Het officiële verbod op informele Tibetaanse lessen van monniken schendt een lange lijst van basisrechten, van onderwijs tot cultureel leven’, aldus Sophie Richardson, directeur van HRW China. ‘Door te voorkomen dat Tibetaanse kinderen in contact komen met monniken en kloosters zal de Tibetaanse angst dat China zich steeds meer richt op het beperken van de Tibetaanse cultuur en religie alleen maar toenemen,’ aldus Sophie Richardson.
Het verbod van Nangchen, waarvan Human Rights Watch een kopie heeft verkregen, is in overeenstemming met eerdere rapporten over soortgelijke verboden in Tibetaanse gebieden. De gebruikte taal suggereert dat ambtenaren proberen om schoolkinderen ervan te weerhouden contact te hebben met monniken voor zelfs niet-religieuze activiteiten zoals lessen in de Tibetaanse taal. Het laat ook zien dat ambtenaren proberen de religieuze activiteiten van kinderen in Oost-Tibetaanse gebieden zoals de provincie Qinghai te beperken. Voorheen golden de beperkingen alleen voor scholen in het Tibetaanse Autonome Regio (TAR), waar de beperkingen over het algemeen strenger zijn.
Het verbod is ook het eerste bekende document dat rechtstreeks is uitgegeven door het United Front Work Department van de Communistische Partij, dat toezicht houdt op het minderhedenbeleid, dat de deelname van Tibetaanse kinderen aan religieuze activiteiten verbiedt. Eerdere verboden zijn een verbod op het bijwonen van religieuze activiteiten door individuele scholen of het plaatselijke onderwijsbureau.
Human Rights Watch heeft kopieën van berichten van vier Tibetaanse scholen van de afgelopen twee jaar, waarin ouders wordt gevraagd hun kinderen niet toe te staan deel te nemen aan religieuze activiteiten of religieuze plaatsen zoals kloosters te bezoeken. Een bericht aan de ouders van de Jebumgang Primary School in Lhasa, gedateerd 27 mei 2017, maakt melding van de opdracht om hun kinderen niet toe te staan ‘deel te nemen aan bijgelovige of religieuze activiteiten’ tijdens de vierde maand van de maankalender, wanneer veel Tibetanen kloosters bezoeken of religieuze rituelen uitvoeren. Het bericht beval ouders ook om ‘te begrijpen dat zij de verantwoordelijkheid hebben om zelf geen [dergelijke activiteiten] te ondernemen’.
Een soortgelijk schoolbericht, uitgegeven op 14 mei 2018, door een kleuterschool in Chamdo, de derde grootste stad in de TAR, waarschuwt ouders dat, ‘als uw kinderen dagen van de school missen en later wordt bevestigd dat ze in het geheim naar een klooster of religieus festival zijn gebracht, uw familie rechtstreeks aan het stedelijke onderwijsbureau zal worden gerapporteerd’. Het bericht zegt dat de reden voor het verbod was om ‘kritisch denken’ in het onderwijs van de kinderen te bevorderen en voegde eraan toe dat ‘de hogere autoriteiten heimelijk zullen kijken, en degenen die breken verordeningen zullen worden behandeld.
Een bericht uitgegeven door een hogere middelbare school in Lhasa, gedateerd 23 augustus 2018, eist van ouders om een verplichte ‘verantwoordelijkheidsovereenkomst’ te ondertekenen waarin staat dat ‘studenten moeten worden tegengehouden van het bijwonen van diverse religieuze activiteiten’. Het bericht zei dat de overeenkomst nodig was omdat ‘de studies, de gezondheid en het geestelijk welzijn van de studenten goed begeleid moeten worden’ tijdens de schoolvakanties.
Een kopie van de gedrukte examenscore van een Tibetaanse leerling van een school in Lhoka (Shannan in het Chinees) gemeente die in de ballingschapsmedia wordt gemeld, stelt dat ‘tijdens de wintervakantie uw kinderen niet mogen deelnemen aan enige vorm van extra lessen of religieuze activiteit’. De exacte datum en bron van de scorekaart is onzeker.
Twee Tibetanen uit Lhasa vertelden Human Rights Watch in de afgelopen maand dat schoolkinderen niet betrokken mogen zijn bij religieuze activiteiten. Een van hen meldde dat Tibetaanse schoolkinderen ‘worden ontmoedigd om op elk moment religieuze evenementen bij te wonen’. De andere zei dat in het afgelopen jaar, ambtenaren ‘zelfs hebben bevolen dat Tibetaanse ouders hun kinderen niet mee mogen nemen naar begrafenisrituelen en bruiloften tijdens schoolvakanties’. Dat voegde hij eraan toe.
Monniken verjagen
De aard van het Nangchen-verbod geeft aan dat ambtenaren vermoeden dat het de bedoeling van de klassen is dat de monniken religieuze of Tibetaanse nationalistische ideeën doorgeven aan de kinderen. Het beveelt ambtenaren om monniken uit kloosters te verjagen die informele lessen hebben georganiseerd in kloosters voor lokale kinderen ‘in naam van de Tibetaanse lessen of extra onderwijs’. Deze formulering weerspiegelt het provinciaal politieverbod dat in februari 2018 in de TAR werd uitgevaardigd en dat niet-officiële Tibetaanse taalklassen beschreef als een vorm van verkapte politieke oppositie tegen de regering.
Het Nangchen-verbod verbiedt alle lessen in lokale kloosters in alle vakken, inclusief Tibetaanse taallessen. De bevordering van de Tibetaanse taal en het Tibetaans onderwijs wordt door de Chinese autoriteiten in Tibet in toenemende mate beschouwd als een verkapte vorm van politieke onenigheid. In mei 2018 werd een Tibetaanse winkelier, Tashi Wangchuk, veroordeeld tot vijf jaar gevangenisstraf wegens vermeend ‘aanzetten tot separatisme’ nadat hij bij buitenlandse journalisten had geklaagd over het gebrek aan dergelijk onderwijs in zijn omgeving.
China heeft internationale verdragen geratificeerd die het recht van zijn burgers op vrijheid van geloofsovertuiging garanderen en heeft dit recht specifiek vastgelegd in zijn eigen grondwet. De regering heeft ook beloofd kinderen die tot een etnische, religieuze of linguïstische minderheid behoren het recht niet te ontzeggen om hun cultuur te genieten, hun godsdienst te belijden en uit te oefenen en hun eigen taal te gebruiken.
Maar in de praktijk beperken de autoriteiten de eredienst tot wat zij definiëren als ‘normale’ religieuze activiteiten, die volgens het rapport alleen legaal zijn als ze worden uitgevoerd door bepaalde door de staat gesanctioneerde congregaties en instellingen. In regio’s met een bevolking die voor het overgrote deel een bepaald geloof aanhangen, zoals Oeigoerse moslims in Xinjiang of boeddhisten in Tibet, zijn de beperkingen veel ingrijpender.
‘Het behandelen van vrijwillige studieklassen tijdens de feestdagen en familiebezoeken aan tempels als ‘gevaarlijk’ weerspiegelt de vijandigheid van Beijing ten opzichte van de rechten van Tibetanen,’ zei Richardson. ‘Dat is de echte bedreiging voor Tibetanen en andere religieuze minderheden in China.’
