• Door naar de hoofd inhoud
  • Skip to secondary menu
  • Spring naar de eerste sidebar
  • Spring naar de voettekst

Boeddhistisch Dagblad

Ontwart en ontwikkelt

Header Rechts

Vijftiende jaargang

Zoek op deze site

  • Home
  • Agenda
    • Geef je activiteit door
  • Columns
    • Andre Baets
    • Dharmapelgrim
    • Bertjan Oosterbeek
    • Dick Verstegen
    • Edel Maex
    • Emmaho
    • Goff Smeets
    • Hans van Dam
    • Jana Verboom
    • Joop Hoek
    • Jules Prast
    • Paul de Blot
    • Rob van Boven en Luuk Mur
    • Ronald Hermsen
    • Theo Niessen
    • Xavier Vandeputte
    • Zeshin van der Plas
  • Nieuws
  • Contact
    • Steun het BD
    • Mailinglijst
  • Series
    • Boeddha in de Linie
    • De werkplaats
    • Recepten
    • De Linji Lu
    • De Poortloze Poort
    • Denkers en doeners
    • De Oude Cheng
    • Meester Tja en de Tao van Niet-Weten – alle links
    • Fabels door Goff
    • Cartoons van Ardan
    • Tekeningen Sodis Vita
    • De derwisj en de dwaas
  • Over ons
    • Redactiestatuut van het Boeddhistisch Dagblad
    • Redactieformule van het Boeddhistisch Dagblad
  • Privacy

Home » Columns » Vrijdag Zindag – Quantum en het onverklaarbare

Vrijdag Zindag – Quantum en het onverklaarbare

29 november 2024 door André Droogers

Er zijn van die ogenschijnlijk toevallige gebeurtenissen. Je denkt aan iemand en een minuut later gaat de telefoon: die iemand. Je doet een spelletje met dobbelstenen, je bestelt in gedachten drie zessen, en ja hoor, daar liggen ze. Een verklaring ontbreekt.

Eigenlijk past religie ook in dit rijtje, op zijn minst omdat ze overleeft terwijl het wetenschappelijke wereldbeeld haar had verdrongen. Immers, het bestaan van heilige wezens  – God, goden, geesten – is niet wetenschappelijk aangetoond, en wonderen werden bedenksels.

Maar er is al ruim en eeuw een alternatieve wetenschappelijke duiding, de rebelse quantum-theorie. Daarmee valt misschien toch iets wetenschappelijk te zeggen over de hierboven genoemde onverklaarbare verschijnselen. Die theorie is weliswaar zo ingewikkeld dat zelfs vakmensen het niet helemaal door hebben, maar dat belet nogal wat leken niet om hun versie van die theorie los te laten op het onverklaarbare.

Zo wordt dat telefoontje verklaard met het quantum-inzicht dat op afstand en zonder aanwijsbare oorzaak er toch verbinding kan zijn tussen twee eenheden, dankzij een gedeeld bewustzijn. Ook wordt gezegd dat geest en materie elkaar via datzelfde bewustzijn kunnen beïnvloeden, dus kun je mentaal de dobbelstenen aansturen.

Een ander quantum-idee: onderzoekers staan niet los van de werkelijkheid die zij bestuderen, maar maken die werkelijkheid door hun onderzoek. Ze gebruiken metaforen, zoals golven, snaren, of zwarte gaten, en doen net alsof dat echte werkelijkheid is, terwijl het strikt genomen alleen om beeldvorming gaat. Maar wacht even, religie draait ook om verbeelde werkelijkheid. Wetenschap en religie spelen dus allebei met beeldvorming.

Spel is zo gezien het koepeltje boven religie en wetenschap. Steeds wordt een visie op de werkelijkheid geconstrueerd die aanspreekt en als echt wordt ervaren. Ook al blijft het in beide gevallen een aftasten, voor de speler voldoet dit serieuze spel aan de verwachtingen.

Categorie: Andre Droogers, Columns Tags: duiding, koepel, quantum, verbinding

Lees ook:

  1. Speelgoedbeest
  2. De man in de machine in onze geest
  3. Edel Maex – Wij
  4. Het jaar 2023 – dag 278 – tunnelgangen

Elke dag het BD in je mailbox?

Elke dag sturen we je een overzicht van de nieuwste berichten op het Boeddhistisch Dagblad. Gratis.

Wanneer wil je het overzicht ontvangen?

Primaire Sidebar

Door:

André Droogers

André Droogers is emeritus hoogleraar culturele antropologie, in het bijzonder religieuze en symbolische antropologie, aan de Vrije Universiteit, Amsterdam. andredroogers.nl 
Alle artikelen »

Agenda

  • Agenda
  • Geef je activiteit door

Ochtend- of avondeditie

Ochtend- of avondeditie ontvangen

Abonneer je

Elke dag gratis een overzicht van de berichten op het Boeddhistisch Dagblad in je mailbox.
Inschrijven »

Agenda

  • 23 mei 2026
    Abhidhamma niveau 1, deel 2
  • 23 mei 2026
    Workshop meditatie - Meditatie in actie
  • 28 mei 2026
    Meditatie, Dhamma en reflectie
  • 29 mei 2026
    Meditatie, Dhamma en reflectie
  • 30 mei 2026
    Workshop Kum Nye - Ons ware zelf belichamen
  • 1 juni 2026
    ACTIVITEITEN Stichting Bodhisattva
  • 4 juni 2026
    Meditatie, Dhamma en reflectie
  • 4 juni 2026
    Lezing Hoe je een natuurlijk leider wordt
  • bekijk de agenda
  • De werkplaats

    De werkplaats.

    Boeddhistische kunstenaars

    Artikelen en beschrijvingen van en over het werk van boeddhistische kunstenaars. Lezers/kunstenaars kunnen zich ook aanmelden met hun eigen werk.
    lees meer »

    Pakhuis van Verlangen

    In het Boeddhistisch pakhuis van verlangen blijven sommige teksten nog een tijdje op de leestafel liggen.

    Boeddhistische doeners en denkers – de serie (29)

    gastauteur - 17 mei 2026

    Arjan Mulder: 'Het boeddhisme is voor mij een persoonlijke tocht. Ik weet dat dit niet wordt aangeraden, maar ik kan niet zo veel met bijeenkomsten. De meditatie-ochtenden en weekend-retraites die ik heb bezocht, leverden mij vooral 'ongeloof op – over starre interpretaties en rituelen, met weinig ruimte voor gesprek.'

    De Poortloze Poort voor nitwits, koan 6 – Hoe Boeddha met een bloem een opvolger koos

    Hans van Dam - 17 mei 2026

    Dit is een bloem, verklaarde Boeddha, mooi hè?

    Boeddhistische doeners en denkers – de serie (27)

    gastauteur - 15 mei 2026

    Loekie: 'Ik ben ook heel dankbaar dat dit op mijn pad is gekomen. Dat het voor mij als leek mogelijk is om met een groep van 60 mensen tien dagen op de Drentse hei samen te mediteren en te leren over het boeddhisme, dat is echt heel bijzonder.’

    Taigu – Het lijden in de wereld

    Jules Prast - 24 april 2026

    Het komt Taigu voor dat boeddhisme te vaak gaat over ‘verlichting’ en te weinig over het lijden in de wereld, dat eerst moet worden opgelost voordat iemand zich in spirituele zin bevrijd kan wanen. Het existentiële kerndilemma van boeddhisme is dat wij ieder delen in de rotheid van de wereld, terwijl wij over het vermogen beschikken onze bevrijding dichterbij te brengen door het lijden van de ander te verminderen. In sommige teksten wordt dit vermogen ‘boeddhanatuur’ genoemd.

    BUN-voorzitter Michael Ritman: ‘de waarheid van de dharma kan niet aangetast worden door wangedrag van een leraar’

    Nicole Mulders - 14 november 2025

    Eind november 2025 neemt Michael Ritman afscheid als voorzitter van de Boeddhistische Unie Nederland (BUN). In maart 2020 interviewde Nicole Mulders hem voor het Boeddhistisch Dagblad. De boeddhistische wereld verkeerde geruime tijd voor dat interview in zwaar weer door seksueel- en machtsmisbruik door boeddhistische leraren. Het aantal leden van de BUN is van 37 naar ruim 50 gegroeid, onder meer door de aansluiting van Aziatische boeddhistische tempels waar Ritman het contact mee aanging.

    Meer onder 'pakhuis van verlangen'

    Footer

    Boeddhistisch Dagblad

    over ons

    Recente berichten

    • Het perron geluk
    • The Rights Forum – uitspraken Tweede Kamerlid Gidi Markuszower moreel verwerpelijk
    • Echte wakkerheid is gratis – cafeïne-ontwenning als zelfstudie
    • Pinksteren verbindt werelden
    • Boeken – Alles wat je over je darmen zou moeten weten

    Reageren

    We vinden het geweldig om reacties op berichten te krijgen en op die manier in contact te komen met lezers, maar wat staan we wel en niet toe op de site?

    Over het BD

    Het Boeddhistisch Dagblad is een onafhankelijk journalistiek webmagazine over boeddhistische thema’s en inzichten.
    Lees ons colofon.

    Zie ook

    • Contact
    • Over ons
    • Columns
    • Reageren op de krantensite

    Het Boeddhistisch Dagblad is een onafhankelijk journalistiek webmagazine over boeddhistische thema’s en inzichten. Lees ons colofon.