Mensengeest, verzinnersgeest.
Geest-drift
Het Japanse woord voor beginnersgeest is shoshin (初心). Volgens de Engelstalige Wikipedia gaat het begrip terug op Dogen Zenji, die het besprak in zijn boek met essays, Shobogenzo.
Je zou willen dat de geest-drift hiermee bevredigd was, maar dan ken je de boeddhist niet.
Dan ken je de vechtsporter niet.
Dan ken je de samoerai niet.
Dan ken je de Japanner niet.
Dan ken je de Chinees niet.
Dan ken je de mens niet.
Dan ken je jezelf niet.
Viergeestenleer
Binnen de kortste keren was de beginnersgeest gedegradeerd tot een van vier.
1. Shoshin (初心): beginnersgeest.
2. Mushin (無心), in het Chinees wuxin: lege geest, geen geest, niet-geest.
3. Fudoshin (不動心): onbeweeglijke geest, onverstoorbare geest, gelijkmoedige geest.
4. Zanshin ( 残心): restgeest, die alleen maar ontvankelijk en ontspannen is.
Heb je er eenmaal vier, dan ga je je onwillekeurig afvragen wat de overeenkomsten en verschillen tussen de geesten zijn, want zo werkt de menselijke geest. Je gaat je afvragen hoe je van de ene geest in de andere komt. Of ze in elkaar bestaan, naast elkaar of na elkaar.
Je gaat je afvragen of het vier afzonderlijke geesten zijn of vier aspecten van dezelfde. Of iedereen deel heeft aan dezelfde universele geest(en) of zijn eigen individuele exemplaren heeft. Of je ze alleen maar hoeft te wekken of moet cultiveren. Of je er aan het eind vier hebt of alleen de vierde.
Je gaat je afvragen wat ze nou toch willen zeggen, de geestelijken en vergeestelijkten die zich Sjaak Shoshin Klomp laten noemen, Janko Mushin Moulijn, Fietje Fudoshin Houtsma, Johan Zanshin van der Sloot. Is de wens hier de vader van de naam of de geest het kind van de rekening?
Geestig
En dan heb ik het nog niet eens over de grote geest, de heilige geest, de algeest, de gewone geest, de natuurlijke geest, de fundamentele geest, de oorspronkelijke geest en alle andere geesten die in het boeddhisme rondwaren.
Als je daar eenmaal over begint na te denken kom je nergens anders meer aan toe. Zijn het innerlijke wijzen of wijzen van spreken? Maken ze ons wijzer of maken we onszelf wat wijs? Vinden we geesten waar ze zijn of zijn ze waar we ze uitvinden?
Als je het mij vraagt is het maar net aan wie je het vraagt, dus dat schiet niet op. Maar dat we spoken najagen zegt alles over de werking van de menselijke geest, dat schiet geweldig op.
Wat denk je, zal ik mezelf voortaan Hans Gosuto Busuta van Dam noemen, de ghostbuster ghost (geestenjagersgeest) – of is dat niet in de geest van niet-weten?
