• Door naar de hoofd inhoud
  • Skip to secondary menu
  • Spring naar de eerste sidebar
  • Spring naar de voettekst

Boeddhistisch Dagblad

Ontwart en ontwikkelt

Header Rechts

Vijftiende jaargang

Zoek op deze site

  • Home
  • Agenda
    • Geef je activiteit door
  • Columns
    • Andre Baets
    • Dharmapelgrim
    • Bertjan Oosterbeek
    • Dick Verstegen
    • Edel Maex
    • Emmaho
    • Goff Smeets
    • Hans van Dam
    • Jana Verboom
    • Joop Hoek
    • Jules Prast
    • Paul de Blot
    • Rob van Boven en Luuk Mur
    • Ronald Hermsen
    • Theo Niessen
    • Xavier Vandeputte
    • Zeshin van der Plas
  • Nieuws
  • Contact
    • Steun het BD
    • Mailinglijst
  • Series
    • Boeddha in de Linie
    • De werkplaats
    • Recepten
    • De Linji Lu
    • De Poortloze Poort
    • Denkers en doeners
    • De Oude Cheng
    • Meester Tja en de Tao van Niet-Weten – alle links
    • Fabels door Goff
    • Cartoons van Ardan
    • Tekeningen Sodis Vita
    • De derwisj en de dwaas
  • Over ons
    • Redactiestatuut van het Boeddhistisch Dagblad
    • Redactieformule van het Boeddhistisch Dagblad
  • Privacy

Home » Boeddhisme » Machten

Machten

18 november 2024 door Dharmapelgrim

Een macht maakt gebruikt van kracht. Een kracht is onpersoonlijk en nooit aanspreekbaar. Een macht is persoonlijk en aanspreekbaar.

Een macht kan nooit uit of op zichzelf bestaan, want het heeft daar de kracht niet voor.

God is almachtig, heet het. Maar dat kan gewoon niet waar zijn!

Voor God gelden immers dezelfde natuurwetten als voor alles in de werkelijkheid en dat betekent:

  1. God kan niet stoppen met spelen.
  1. God kan niet gelijk spelen.
  2. God kan niet winnen. (En dus ook niet verliezen).

God kan gewoon nooit ophouden God te zijn.

Die macht heeft hij niet.

Iedereen gebruikt krachten. De een doet dat efficiënter en effectiever dan de ander.

De een doet het doelbewuster, doelgerichter en doelmatiger dan de ander.

Maar het gebruik van krachten heeft altijd een prijs! Daar hoeft niemand van te schrikken, want ook het niet gebruiken van krachten heeft een prijs. De prijs voor het wel of niet gebruiken van een kracht is gelegen in het gevolg van de aanwending of het gevolg van het nalaten van een mogelijke aanwending. Het wel of niet gebruiken of aanwenden van een kracht is een keuze.

Het maakt niet uit of die keuze bewust of onbewust is. Onbewust keuzes zijn keuzes die voortborduren op eerder gemaakt keuzes, zonder dat je daar ook maar een moment bij stilstaat. Het hoeven geen eens eigen keuzes te zijn. Het kunnen keuzes zijn van ouders, opvoeders, docenten, influencers, leiders, kinderen, en wie al niet meer. Het blijven keuzes. Het is jouw eigen keuze om keuzes van andere over te nemen en te volgen. Of om zelf een andere keuze te maken.

Ieder wezen dat een kracht of meerdere krachten aanwendt, is een macht.

Een virus is misschien een onwaarschijnlijk nietige iets, en een blauwe vinvis een heel zwaar wezen, maar een heleboel nietige ietsen bij elkaar kunnen een dodelijke macht vormen, zelfs voor blauwe vinvissen.

In de mensenwereld vormen individuele lieden met elkaar ook machten. Een machtig leger bijvoorbeeld is alleen maar machtig doordat een heleboel individuele mensen het samen die macht geven! Een leger zonder door mensen gemaakte wapens, is nauwelijks nog serieus meer te nemen. Een leger zonder soldaten, onderofficieren, officieren en regeringen die de club aansturen, is min of meer on-machtig.

Iedere macht heeft tenminste één machthebber. En die machthebber heeft de mogelijkheid verworven om krachten te benutten voor de doelen die hij (of zij) wil bereiken. Die mogelijkheid heeft hij óf van zichzelf uit verkregen (bijvoorbeeld door geboorte, denk aan spierkracht), of verkregen doordat anderen hem (of haar) in de positie hebben laten komen om te doen wat hij of zij gaat doen (denk aan het indrukken van een knop om een atoomwapen te lanceren).

Angst voor macht laat helaas nogal eens lieden aan de macht komen die er misbruik van maken. Angst voor onheil veroorzaakt soms groter onheil doordat angst het nemen van passende voorzorgsmaatregelen belemmert. Niemand die het naderen van onheil in de gaten heeft totdat het te laat is om het tij te nog te keren. Dat lijkt op: niet naar de tandarts gaan omdat er angst is voor de pijn die door het trekken van een rotte kies kan ontstaan.

Macht op zich is niet goed of slecht. Het aanwenden van krachten op zich is noch goed noch slecht. Iedere kracht kan ten goede of ten kwade worden aangewend.

Het zijn machthebbers die keuzes maken. En het zijn de zogenaamd machtelozen die hen daartoe in staat stellen, door hun kiesgedrag. Geen mens is machteloos, tenzij hij of zij de eigen macht vrijwillig overdraagt. Vrijwillig ja. Want eigen macht kan nooit afgenomen maar alleen afgestaan en overgedragen worden.

(bron: G.O.D. en wat dies meer zij)

Categorie: Boeddhisme, Columns, Dharmapelgrim Tags: kracht, macht, machthebbers

Lees ook:

  1. Over de Lotus-soetra (41): Tekenen van macht
  2. Tweespraak – Psychotherapeut Rob van Boven en psycholoog Luuk Mur praten over…goeroes.
  3. Over Theologie deel 16- Moderne Tijd
  4. Zeshin – choka & banka de weg van het hart

Elke dag het BD in je mailbox?

Elke dag sturen we je een overzicht van de nieuwste berichten op het Boeddhistisch Dagblad. Gratis.

Wanneer wil je het overzicht ontvangen?

Primaire Sidebar

Door:

Dharmapelgrim

Probeert sinds zijn 16de jaar het Edele Achtvoudige pad te volgen. Dat lukt hem met vallen en opstaan, waarbij hij zichzelf voorhoudt dat hij dat pad tot het einde zal gaan, zolang hij maar één keer vaker opstaat dan valt. Iedereen die de dharma beoefent is een pelgrim op zijn eigen weg. 
Alle artikelen »

Agenda

  • Agenda
  • Geef je activiteit door

Ochtend- of avondeditie

Ochtend- of avondeditie ontvangen

Abonneer je

Elke dag gratis een overzicht van de berichten op het Boeddhistisch Dagblad in je mailbox.
Inschrijven »

Agenda

  • 21 mei 2026
    Meditatie, Dhamma en reflectie
  • 21 mei 2026
    Zen Spirit Leesgroep 2026 22 januari t/m 17 december 2026 online
  • 22 mei 2026
    Meditatie, Dhamma en reflectie
  • 23 mei 2026
    Abhidhamma niveau 1, deel 2
  • 23 mei 2026
    Workshop meditatie - Meditatie in actie
  • 28 mei 2026
    Meditatie, Dhamma en reflectie
  • 29 mei 2026
    Meditatie, Dhamma en reflectie
  • 30 mei 2026
    Workshop Kum Nye - Ons ware zelf belichamen
  • bekijk de agenda
  • De werkplaats

    De werkplaats.

    Boeddhistische kunstenaars

    Artikelen en beschrijvingen van en over het werk van boeddhistische kunstenaars. Lezers/kunstenaars kunnen zich ook aanmelden met hun eigen werk.
    lees meer »

    Pakhuis van Verlangen

    In het Boeddhistisch pakhuis van verlangen blijven sommige teksten nog een tijdje op de leestafel liggen.

    Boeddhistische doeners en denkers – de serie (29)

    gastauteur - 17 mei 2026

    Arjan Mulder: 'Het boeddhisme is voor mij een persoonlijke tocht. Ik weet dat dit niet wordt aangeraden, maar ik kan niet zo veel met bijeenkomsten. De meditatie-ochtenden en weekend-retraites die ik heb bezocht, leverden mij vooral 'ongeloof op – over starre interpretaties en rituelen, met weinig ruimte voor gesprek.'

    De Poortloze Poort voor nitwits, koan 6 – Hoe Boeddha met een bloem een opvolger koos

    Hans van Dam - 17 mei 2026

    Dit is een bloem, verklaarde Boeddha, mooi hè?

    Boeddhistische doeners en denkers – de serie (27)

    gastauteur - 15 mei 2026

    Loekie: 'Ik ben ook heel dankbaar dat dit op mijn pad is gekomen. Dat het voor mij als leek mogelijk is om met een groep van 60 mensen tien dagen op de Drentse hei samen te mediteren en te leren over het boeddhisme, dat is echt heel bijzonder.’

    Taigu – Het lijden in de wereld

    Jules Prast - 24 april 2026

    Het komt Taigu voor dat boeddhisme te vaak gaat over ‘verlichting’ en te weinig over het lijden in de wereld, dat eerst moet worden opgelost voordat iemand zich in spirituele zin bevrijd kan wanen. Het existentiële kerndilemma van boeddhisme is dat wij ieder delen in de rotheid van de wereld, terwijl wij over het vermogen beschikken onze bevrijding dichterbij te brengen door het lijden van de ander te verminderen. In sommige teksten wordt dit vermogen ‘boeddhanatuur’ genoemd.

    BUN-voorzitter Michael Ritman: ‘de waarheid van de dharma kan niet aangetast worden door wangedrag van een leraar’

    Nicole Mulders - 14 november 2025

    Eind november 2025 neemt Michael Ritman afscheid als voorzitter van de Boeddhistische Unie Nederland (BUN). In maart 2020 interviewde Nicole Mulders hem voor het Boeddhistisch Dagblad. De boeddhistische wereld verkeerde geruime tijd voor dat interview in zwaar weer door seksueel- en machtsmisbruik door boeddhistische leraren. Het aantal leden van de BUN is van 37 naar ruim 50 gegroeid, onder meer door de aansluiting van Aziatische boeddhistische tempels waar Ritman het contact mee aanging.

    Meer onder 'pakhuis van verlangen'

    Footer

    Boeddhistisch Dagblad

    over ons

    Recente berichten

    • Peter – De inloop
    • Boeddhistische doeners en denkers – de serie (32)
    • Hoe gemeen is gemeen?
    • Dick – Wijsheid en mededogen
    • Boeken – Dark Enlightenment

    Reageren

    We vinden het geweldig om reacties op berichten te krijgen en op die manier in contact te komen met lezers, maar wat staan we wel en niet toe op de site?

    Over het BD

    Het Boeddhistisch Dagblad is een onafhankelijk journalistiek webmagazine over boeddhistische thema’s en inzichten.
    Lees ons colofon.

    Zie ook

    • Contact
    • Over ons
    • Columns
    • Reageren op de krantensite

    Het Boeddhistisch Dagblad is een onafhankelijk journalistiek webmagazine over boeddhistische thema’s en inzichten. Lees ons colofon.