Sinds de Internationale Astronomische Unie Pluto in 2006 degradeerde tot dwergplaneet, telt ons zonnestelsel officieel nog maar acht planeten: Mercurius, Venus, Aarde, Mars, Jupiter, Saturnus, Uranus en Neptunus. En alleen de Aarde herbergt – voor zover wij weten – leven. En daar maken mensen deel van uit. En sommige van die mensen denken dat alleen zij zoiets kunnen bereiken of al bereikt hebben dat ‘verlichting’ heet. Bijzonder toch?
Begrijp me goed. Ik vind het niet bijzonder dat ons zonnestelsel maar acht planeten telt. Welnee. En ik vind het ook al niet bijzonder dat we niet weten of er buiten onze Aarde ergens in het heelal ander leven is. Welnee! Ik vind het wél bijzonder dat er mensen zijn die denken dat er in het ganse universum uitsluitend op Aarde zoiets als ‘verlichting’ bestaat.
Verwacht nu niet dat ik even ga uitleggen wat ‘verlichting’ inhoudt en hoe je dat kunt bereiken. Een beginnetje… dat kan nog. Het begint volgens mij met erkennen dat ‘verlichting’ niet exclusief Aards hoeft te zijn. Op basis van gegevens die wetenschappers van de ruimtetelescoop Kepler hebben gekregen, mag je aannemen dat er alleen al in ons eigen melkwegstelsel miljarden planeten zijn zoals onze aarde. En als je dan bedenkt dat er miljarden ‘melkwegstels’ in het universum zijn te vinden…. Reken maar uit. Er bestaan dan miljarden maal miljarden planeten. Zelfs als maar een klein deel van al die planeten intelligent leven kent, lijkt het mij nogal dwaas te veronderstellen dat géén van die intelligente wezens iets kent dat op ‘verlichting’ lijkt. En we hebben het natuurlijk niet over lichtbronnen zoals TL buizen, gloeilampen of LED-lichtjes. We hebben het zelfs niet over waxinelichtjes, kaarsen of oliepitjes. We hebben het over Nirvana, Moksha, Unio Mystica … dat soort ‘verlichting’. (En nou even niet zeuren over dat dat allemaal verschillende zaken zijn, kom op zeg).
Ik vermoed dat er lieden zijn die het idee onverdraaglijk vinden dat er misschien, mogelijk, wellicht, ergens in het universum Aliens rondlopen die ‘verlicht’ zijn. Zij laten zich vast niet troosten met de gedachte dat er dan misschien, mogelijk, wellicht, ook Aliens zijn die het idee onverdraaglijk vinden dat er op een miezerig planeetje (dat wij zelf Aarde noemen) lieden zijn die … enzovoorts. Mijn idee is dan dat iedereen die hier moeite mee heeft, mens of Alien, de weg kwijt is en zelf verre van verlicht.
Verlichting, wat het ook is, is volgens mij per definitie universeel! Het kent geen tijd of ruimte, want het staat buiten ieder concept van tijd en ruimte.. Het is ook niemands eigendom, en valt zeker niet alleen wezens met zekere (welke?) privileges toe. Niemand heeft er recht op, niemand kan het claimen en geen enkel wezen kan het een ander wezen ontzeggen. Kortom: mensen en marsmannetjes hebben evenveel kans om het te bereiken, dan wel voor onbepaalde duur te missen, dan wel er in te vallen of er juist naast.
Eerlijk gezegd vraag ik mij wel eens af welke rituelen op planeet X tot ‘verlichting’ moeten leiden. En welke soetra’s zou men op planeet Y eindeloos reciteren? Zouden ze een groene Boeddha hebben? Of een blauwe met schubben?
En dan hebben we het alleen nog maar over de zogenaamd ‘zichtbare werkelijkheid’ gehad. De ‘onzichtbare werkelijkheid’ is waarschijnlijk nog veelomvattender denk ik. De onzichtbare werkelijkheid past ruimschoots op de punt van een speld, en dat is waarschijnlijk niet overdreven. Het belangrijkste kenmerk van de ‘onzichtbare werkelijkheid’ is dat ie zich volledig aan onze waarneming onttrekt. We hebben het bijvoorbeeld over ‘hemelen’ en ‘hellen’, over ‘twilight zones’, ‘het Zuivere Land’, ‘de Gouden Stad’; ‘sprookjesland’ en wat al niet meer. Zouden daar geen wezens zijn die streven naar ‘verlichting’? Of hebben zij die al bereikt? Of zijn ze daar voor eeuwig en altijd van uitgesloten?
Eerlijk: ik weet het niet.
