Van de melkkoeien die op hete dagen buiten staan heeft 74 procent geen toegang tot schaduw. Dit blijkt uit een steekproef van Wakker Dier in Overijssel, de provincie met de meeste hittestressdagen voor melkkoeien en de meeste koeien in de wei. ‘Hier wordt de wet keihard overtreden,’ zegt Leonie Vestering van Wakker Dier.
Wakker Dier turfde op twee hete dagen bij 81 weilanden of de koeien in de wei konden ontsnappen aan de brandende zon. In totaal hadden 2314 dieren (74 procent) geen of onvoldoende schaduw, of geen toegang tot een stal. Wakker Dier heeft dit gemeld bij de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA).
Fysieke stress
Koeien met hittestress hebben een snelle ademhaling en hartslag. Ook kunnen ze aan de hitte overlijden. Naast fysieke stress op het moment zelf, leidt hitteleed op de langere termijn tot meer gezondheidsproblemen, zoals ontstekingen aan de uier of klauwen (voeten). Melkkoeien krijgen al vanaf 22 graden last van de hitte.
Melkkoeien hebben nu drie keer zo vaak kans op hitteleed als dertig jaar geleden. De toename wordt veroorzaakt door de almaar stijgende melk- en daarmee hitteproductie van melkkoeien én het groeiende aantal hete dagen. Naar verwachting zal hittestress bij koeien in de toekomst nog vaker voorkomen.
Wakker Dier voerde de telling uit op dagen waarop boeren wettelijk verplicht zijn hun dieren schaduw te bieden, op basis van een combinatie van een hoge temperatuur en luchtvochtigheid. De NVWA deelt vrijwel nooit een boete uit voor het onthouden van schaduw. De rechter spoorde de NVWA vorig jaar al aan om beter te handhaven bij dieren zonder schaduw.
Koeienparasols
Boeren zijn verplicht om hun koeien te beschermen tegen extreme weersomstandigheden. Dat kan bijvoorbeeld door het planten van bomen of het plaatsen van speciale schaduwvoorzieningen zoals ‘koeienparasols’. Een andere oplossing is om de dieren ’s nachts of in de vroege ochtend en late avond te weiden.
