• Door naar de hoofd inhoud
  • Skip to secondary menu
  • Spring naar de eerste sidebar
  • Spring naar de voettekst

Boeddhistisch Dagblad

Ontwart en ontwikkelt

Header Rechts

Vijftiende jaargang

Zoek op deze site

  • Home
  • Agenda
    • Geef je activiteit door
  • Columns
    • Andre Baets
    • Dharmapelgrim
    • Bertjan Oosterbeek
    • Dick Verstegen
    • Edel Maex
    • Emmaho
    • Goff Smeets
    • Hans van Dam
    • Jana Verboom
    • Joop Hoek
    • Jules Prast
    • Paul de Blot
    • Rob van Boven en Luuk Mur
    • Ronald Hermsen
    • Theo Niessen
    • Xavier Vandeputte
    • Zeshin van der Plas
  • Nieuws
  • Contact
    • Steun het BD
    • Mailinglijst
  • Series
    • Boeddha in de Linie
    • De werkplaats
    • Recepten
    • De Linji Lu
    • De Poortloze Poort
    • Denkers en doeners
    • De Oude Cheng
    • Meester Tja en de Tao van Niet-Weten – alle links
    • Fabels door Goff
    • Cartoons van Ardan
    • Tekeningen Sodis Vita
    • De derwisj en de dwaas
  • Over ons
    • Redactiestatuut van het Boeddhistisch Dagblad
    • Redactieformule van het Boeddhistisch Dagblad
  • Privacy

Home » Hans van Dam » Ek-stase is buiten alle DenkBeelden staan

Omslag van het boek ‘Mystiek voor nitwits’, deel 8 van de Agnosereeks, een serie boeken over niet-weten.

Ek-stase is buiten alle DenkBeelden staan

23 april 2025 door Hans van Dam

Deel 4 van een 5-delig dwaalgesprek over de mystiek van niet-weten en niet weten van mystiek.

Lukas: Voor jou is een mystieke ervaring ek-stase. Wat bedoel je daar precies mee?

Hans: ‘Ek’ is Grieks voor buiten, ‘stasis’ is Grieks voor stand. Met ek-stase bedoel ik buiten alle DenkBeelden staan. Een buitenstaander worden van je eigen gedachten. In niet-weten verblijven – de grote open ruimte tussen de DenkBeelden. Waardoor je weer een raadsel onder raadselen wordt. Die zich door jou niet laten oplossen.

Dat is meteen het belangrijkste verschil met de archetypische mystieke ervaring waarin sprake is van een aanschouwen of beminnen van, naderen tot of versmelten met god of het goddelijke. Agnose is geen beweging richting god of het goddelijke maar een beweging weg van alle GodsBeelden. Een doorgaande terugtrekking. Een retraite waar geen eind aan komt, wat er ook van komt.

Lukas: Waaruit trek je je dan terug?

Hans: Uit de verBeelding van je verbeelding. Niet alleen uit de DenkBeelden van god en het goddelijke, maar ook uit het DenkBeeld dat god en het goddelijke maar DenkBeelden zijn. En ook uit het DenkBeeld van agnose als het terugtrekken uit de verBeelding van je verbeelding. En ook uit het DenkBeeld van een radicale ek-stase waardoor je weer een raadsel onder raadselen wordt.

De mystiek van niet-weten is een mystiek zonder DenkBeelden. Zonder Iconen of Idolen. Zonder Heilige Boeken of Heilige Huisjes. Zonder verzet tegen andermans DenkBeelden, Iconen, Idolen, Heilige Boeken en Heilige Huisjes. En zonder verzet tegen andermans verzet daartegen.

Lukas: Als je dit mystiek wil noemen, wat voor mystiek dan? Geen eenheidsmystiek, geen nachtmystiek, geen wezensmystiek of een andere mij bekende vorm van mystiek.

Hans: Verzin maar wat. Weetnietmystiek? Lege mystiek?

Lukas: Is mystiek zonder inhoud wel mystiek?

Hans: Jazeker. Per definitie zelfs. Mystiek zonder inhoud is het toppunt van mystiek. Hoe meer DenkBeelden, hoe minder mystiek.

Lukas: Ik weet niet, hoor.

Hans: Ik weet het ook niet, hoor. In agnose is geen mystiek of non-mystiek te vinden, geen god of goddeloosheid, geen eenheid of veelheid, geen wijsheid of dwaasheid.

Lukas: Doet me denken aan non-dualiteit.

Hans: In agnose is geen dualiteit of non-dualiteit te vinden.

Lukas: Geen, geen, geen.

Hans: Dus waar wou je nog heen.

Lukas: Kijk eens, ik wil weten wat mystiek wel is, niet wat het niet is.

Hans: Dan moet je toch echt de grote open ruimte in. Zie je beeldentuin verdwijnen in een white-out zonder einder. En weg is je weten, weg je niet-weten. Weg zijn je antwoorden, weg je vragen. Weg is je doel, weg je weg.

Lukas: Weg, weg, weg.

Hans: De grote weg is het grote weg. Dan is al het Grote weg. Dan mag je voortaan overal komen. Hoera!

Lukas: Hoera?

Hans: Wat je roept in extase.

Lukas: Extase?

Hans: De euforie van niet-weten. Ken je die?

Index | vorige | volgende

Omslag van de Agnosereeks, een serie boeken over niet-weten.Deze tekst maakt deel uit van de serie Mystiek voor nitwits, deel 8 van de Agnosereeks. Woord: Hans. Beeld: Lucienne. Alle teksten van deze serie in het Boeddhistisch Dagblad. Alle series van Hans in het Boeddhistisch Dagblad. Disclaimer. Mystiek voor nitwits op NietWeten.nl.

Categorie: Hans van Dam Tags: agnose, de grote weg, euforie, extase, godsbeelden, mystiek, Mystiek voor nitwits, mystieke ervaringen, niet-weten, non-dualiteit, weetnietmystiek

Lees ook:

  1. Extase is wat je voelt als je buiten alle DenkBeelden staat
  2. Wat is een mystieke ervaring? William James
  3. Agnose is baden in onbegrippelijkheid
  4. Is er iets waaraan alles ondergeschikt is?

Elke dag het BD in je mailbox?

Elke dag sturen we je een overzicht van de nieuwste berichten op het Boeddhistisch Dagblad. Gratis.

Wanneer wil je het overzicht ontvangen?

Primaire Sidebar

Door:

Hans van Dam

Hans van Dam is de auteur van de Agnosereeks, een serie van 13 boeken over niet-weten. Lees ze gratis op NietWeten.nl of in het BD of als paperback tegen kostprijs. Contact. 
Alle artikelen »

Agenda

  • Agenda
  • Geef je activiteit door

Ochtend- of avondeditie

Ochtend- of avondeditie ontvangen

Abonneer je

Elke dag gratis een overzicht van de berichten op het Boeddhistisch Dagblad in je mailbox.
Inschrijven »

Agenda

  • 23 mei 2026
    Abhidhamma niveau 1, deel 2
  • 23 mei 2026
    Workshop meditatie - Meditatie in actie
  • 28 mei 2026
    Meditatie, Dhamma en reflectie
  • 29 mei 2026
    Meditatie, Dhamma en reflectie
  • 30 mei 2026
    Workshop Kum Nye - Ons ware zelf belichamen
  • 1 juni 2026
    ACTIVITEITEN Stichting Bodhisattva
  • 4 juni 2026
    Meditatie, Dhamma en reflectie
  • 4 juni 2026
    Lezing Hoe je een natuurlijk leider wordt
  • bekijk de agenda
  • De werkplaats

    De werkplaats.

    Boeddhistische kunstenaars

    Artikelen en beschrijvingen van en over het werk van boeddhistische kunstenaars. Lezers/kunstenaars kunnen zich ook aanmelden met hun eigen werk.
    lees meer »

    Pakhuis van Verlangen

    In het Boeddhistisch pakhuis van verlangen blijven sommige teksten nog een tijdje op de leestafel liggen.

    Boeddhistische doeners en denkers – de serie (29)

    gastauteur - 17 mei 2026

    Arjan Mulder: 'Het boeddhisme is voor mij een persoonlijke tocht. Ik weet dat dit niet wordt aangeraden, maar ik kan niet zo veel met bijeenkomsten. De meditatie-ochtenden en weekend-retraites die ik heb bezocht, leverden mij vooral 'ongeloof op – over starre interpretaties en rituelen, met weinig ruimte voor gesprek.'

    De Poortloze Poort voor nitwits, koan 6 – Hoe Boeddha met een bloem een opvolger koos

    Hans van Dam - 17 mei 2026

    Dit is een bloem, verklaarde Boeddha, mooi hè?

    Boeddhistische doeners en denkers – de serie (27)

    gastauteur - 15 mei 2026

    Loekie: 'Ik ben ook heel dankbaar dat dit op mijn pad is gekomen. Dat het voor mij als leek mogelijk is om met een groep van 60 mensen tien dagen op de Drentse hei samen te mediteren en te leren over het boeddhisme, dat is echt heel bijzonder.’

    Taigu – Het lijden in de wereld

    Jules Prast - 24 april 2026

    Het komt Taigu voor dat boeddhisme te vaak gaat over ‘verlichting’ en te weinig over het lijden in de wereld, dat eerst moet worden opgelost voordat iemand zich in spirituele zin bevrijd kan wanen. Het existentiële kerndilemma van boeddhisme is dat wij ieder delen in de rotheid van de wereld, terwijl wij over het vermogen beschikken onze bevrijding dichterbij te brengen door het lijden van de ander te verminderen. In sommige teksten wordt dit vermogen ‘boeddhanatuur’ genoemd.

    BUN-voorzitter Michael Ritman: ‘de waarheid van de dharma kan niet aangetast worden door wangedrag van een leraar’

    Nicole Mulders - 14 november 2025

    Eind november 2025 neemt Michael Ritman afscheid als voorzitter van de Boeddhistische Unie Nederland (BUN). In maart 2020 interviewde Nicole Mulders hem voor het Boeddhistisch Dagblad. De boeddhistische wereld verkeerde geruime tijd voor dat interview in zwaar weer door seksueel- en machtsmisbruik door boeddhistische leraren. Het aantal leden van de BUN is van 37 naar ruim 50 gegroeid, onder meer door de aansluiting van Aziatische boeddhistische tempels waar Ritman het contact mee aanging.

    Meer onder 'pakhuis van verlangen'

    Footer

    Boeddhistisch Dagblad

    over ons

    Recente berichten

    • Gemoedsrust is vrede hebben met je onvrede
    • Het perron geluk
    • The Rights Forum – uitspraken Tweede Kamerlid Gidi Markuszower moreel verwerpelijk
    • Echte wakkerheid is gratis – cafeïne-ontwenning als zelfstudie
    • Pinksteren verbindt werelden

    Reageren

    We vinden het geweldig om reacties op berichten te krijgen en op die manier in contact te komen met lezers, maar wat staan we wel en niet toe op de site?

    Over het BD

    Het Boeddhistisch Dagblad is een onafhankelijk journalistiek webmagazine over boeddhistische thema’s en inzichten.
    Lees ons colofon.

    Zie ook

    • Contact
    • Over ons
    • Columns
    • Reageren op de krantensite

    Het Boeddhistisch Dagblad is een onafhankelijk journalistiek webmagazine over boeddhistische thema’s en inzichten. Lees ons colofon.