• Door naar de hoofd inhoud
  • Skip to secondary menu
  • Spring naar de eerste sidebar
  • Spring naar de voettekst

Boeddhistisch Dagblad

Ontwart en ontwikkelt

Header Rechts

Vijftiende jaargang

Zoek op deze site

  • Home
  • Agenda
    • Geef je activiteit door
  • Columns
    • Andre Baets
    • Dharmapelgrim
    • Bertjan Oosterbeek
    • Dick Verstegen
    • Edel Maex
    • Emmaho
    • Goff Smeets
    • Hans van Dam
    • Jana Verboom
    • Joop Hoek
    • Jules Prast
    • Paul de Blot
    • Rob van Boven en Luuk Mur
    • Ronald Hermsen
    • Theo Niessen
    • Xavier Vandeputte
    • Zeshin van der Plas
  • Nieuws
  • Contact
    • Steun het BD
    • Mailinglijst
  • Series
    • Boeddha in de Linie
    • De werkplaats
    • Recepten
    • De Linji Lu
    • De Poortloze Poort
    • Denkers en doeners
    • De Oude Cheng
    • Meester Tja en de Tao van Niet-Weten – alle links
    • Fabels door Goff
    • Cartoons van Ardan
    • Tekeningen Sodis Vita
    • De derwisj en de dwaas
  • Over ons
    • Redactiestatuut van het Boeddhistisch Dagblad
    • Redactieformule van het Boeddhistisch Dagblad
  • Privacy

Home » Hans van Dam » Wees een dwaallicht voor jezelf

Bloot kereltje dat een lantaarnpaal met zich meezeult.

Wees een dwaallicht voor jezelf

21 december 2024 door Hans van Dam

Hou niet vast aan een waarheid als aan een lamp.

Beste Hans,

Ken jij deze passage uit de Mahaparinibbana Sutta?

Daarom, Ananda, wees een licht voor jezelf, wees een toevlucht voor jezelf. Zoek geen toevlucht buiten jezelf. Houd vast aan de waarheid als aan een lamp, zoek toevlucht in de waarheid. Zoek geen toevlucht in iemand anders.

Want diegenen, Ananda, die nu of na mijn dood een licht zijn voor zichzelf, die geen toevlucht zoeken buiten zichzelf, maar vasthouden aan de waarheid als aan een lamp, en toevlucht zoeken in de waarheid, en toevlucht zoeken in zichzelf – zij zijn het die het hoogste doel zullen bereiken.

Ik dacht dat deze tekst een iconoclast als jij wel zou aanspreken.

Beste Ad,

Een iconoclast is een beeldenbreker die het beeld van de beeldenbreker aanbidt als zichzelf. Breek het beeld van de beeldenbreker en je beeldenstorm gaat meteen liggen. Dan gun je ieder zijn toevlucht. Zelfs de beeldenbreker.

Ad: Oké, ieder zijn toevlucht. Maar wat vind je van die passage uit de Mahaparinibbana Sutta?

Hans: Ken jij deze passage uit de Sunna-sunnata Sutta?

Wees een dwaallicht voor jezelf. Wees geen toevlucht voor jezelf. Zoek geen toevlucht buiten jezelf. Hou niet vast aan een waarheid als aan een lamp, zoek geen toevlucht in een waarheid. Zoek geen toevlucht in iemand anders.

Want diegenen die een dwaallicht zijn voor zichzelf, die geen toevlucht zoeken buiten zichzelf, niet vasthouden aan een waarheid als aan een lamp, die toevlucht zoeken noch in een waarheid noch in zichzelf – zij zijn het die niet langer reiken.

(lees verder onder de afbeelding)

Bloot kereltje dat een lantaarnpaal met zich meezeult.
Wees een dwaallicht voor jezelf.

Ad: Ik heb me rot gezocht naar de Sunna-sunnata Sutta, maar ik kon hem nergens vinden. Hij lijkt geen deel uit te maken van de Pali-canon. Weet je zeker dat die passage uit de Sunna-sunnata Sutta komt en niet, bijvoorbeeld, uit de Cula-sunnata Sutta of de Maha-sunnata Sutta?

Hans: Nee hoor, hij is echt afkomstig uit de Sunna-sunnata Sutta die, de naam zegt het al, dubbelleeg is – zelfs van leegte ontdaan. Vandaar dat hij toch tekst bevat, al is het dan dubbellege.

Ad: Gek toch dat ik hem nergens in de Pali-canon kan vinden.

Hans: Misschien komt het doordat ik hem zelf heb bedacht.

Ad: Hèhè, zeg dat dan meteen.

Hans: Dan had je meteen geen belangstelling meer gehad.

Ad: In plaats van een iconoclast had ik je een fantast moeten noemen.

Hans: Dan kan je iedere soetraschrijver wel een fantast noemen.

Ad: Hoezo?

Hans: Er schijnt niet één soetra door de Boeddha zelf geschreven te zijn.

Ad: Dat zie ik toch anders.

Hans: Al had hij er tienduizend geschreven, dan stond je nog steeds met lege handen.

Ad: Hoezo?

Hans: Een boeddha heeft geen leer, meneer. Boeddhisten des te meer.

Index | vorige | volgende

Deze tekst maakt deel uit van het Witboek Zen. Woord: Hans van Dam. Beeld: Lucienne van Dam. Alle teksten van deze serie. Alle series van Hans van Dam in het Boeddhistisch Dagblad. Disclaimer. Het Witboek Zen op NietWeten.nl.

Categorie: Hans van Dam Tags: iconoclasme, leegte, Mahaparinibbana-Sutta, niet-weten, Pali-canon, sunnata, sunyata, Witboek Zen, zen

Lees ook:

  1. Boeddhisme in de steentijd
  2. Rare vragen voor boeddhisten
  3. Dansen in de leegte
  4. Inleiding tot de Diamantsoetra

Elke dag het BD in je mailbox?

Elke dag sturen we je een overzicht van de nieuwste berichten op het Boeddhistisch Dagblad. Gratis.

Wanneer wil je het overzicht ontvangen?

Primaire Sidebar

Door:

Hans van Dam

Hans van Dam is de auteur van de Agnosereeks, een serie van 13 boeken over niet-weten. Lees ze gratis op NietWeten.nl of in het BD of als paperback tegen kostprijs. Contact. 
Alle artikelen »

Agenda

  • Agenda
  • Geef je activiteit door

Ochtend- of avondeditie

Ochtend- of avondeditie ontvangen

Abonneer je

Elke dag gratis een overzicht van de berichten op het Boeddhistisch Dagblad in je mailbox.
Inschrijven »

Agenda

  • 1 juni 2026
    ACTIVITEITEN Stichting Bodhisattva
  • 4 juni 2026
    Meditatie, Dhamma en reflectie
  • 4 juni 2026
    Lezing Hoe je een natuurlijk leider wordt
  • 4 juni 2026
    Lezingen Boeddhisme is een levensfilosofie door Amnyi Trulchung Rinpoche
  • 5 juni 2026
    Lezing De kracht van stilte in het hart door Amnyi Trulchung Rinpoche
  • 6 juni 2026
    Vipassana voor ervaren beoefenaars
  • 7 juni 2026
    (zelf)compassie in een woelige wereld. Begeleid door Lex van Heel.
  • 13 juni 2026
    Lezing Een kostbaar mensenleven door Amnyi Trulchung Rinpoche
  • bekijk de agenda
  • De werkplaats

    De werkplaats.

    Boeddhistische kunstenaars

    Artikelen en beschrijvingen van en over het werk van boeddhistische kunstenaars. Lezers/kunstenaars kunnen zich ook aanmelden met hun eigen werk.
    lees meer »

    Pakhuis van Verlangen

    In het Boeddhistisch pakhuis van verlangen blijven sommige teksten nog een tijdje op de leestafel liggen.

    De Poortloze Poort voor nitwits, koan 8 – Wat is een kar zonder onderdelen?

    Hans van Dam - 31 mei 2026

    Over de essentie van een lege wagen.

    Boeddhistische doeners en denkers – de serie (29)

    gastauteur - 17 mei 2026

    Arjan Mulder: 'Het boeddhisme is voor mij een persoonlijke tocht. Ik weet dat dit niet wordt aangeraden, maar ik kan niet zo veel met bijeenkomsten. De meditatie-ochtenden en weekend-retraites die ik heb bezocht, leverden mij vooral 'ongeloof op – over starre interpretaties en rituelen, met weinig ruimte voor gesprek.'

    Boeddhistische doeners en denkers – de serie (27)

    gastauteur - 15 mei 2026

    Loekie: 'Ik ben ook heel dankbaar dat dit op mijn pad is gekomen. Dat het voor mij als leek mogelijk is om met een groep van 60 mensen tien dagen op de Drentse hei samen te mediteren en te leren over het boeddhisme, dat is echt heel bijzonder.’

    Taigu – Het lijden in de wereld

    Jules Prast - 24 april 2026

    Het komt Taigu voor dat boeddhisme te vaak gaat over ‘verlichting’ en te weinig over het lijden in de wereld, dat eerst moet worden opgelost voordat iemand zich in spirituele zin bevrijd kan wanen. Het existentiële kerndilemma van boeddhisme is dat wij ieder delen in de rotheid van de wereld, terwijl wij over het vermogen beschikken onze bevrijding dichterbij te brengen door het lijden van de ander te verminderen. In sommige teksten wordt dit vermogen ‘boeddhanatuur’ genoemd.

    BUN-voorzitter Michael Ritman: ‘de waarheid van de dharma kan niet aangetast worden door wangedrag van een leraar’

    Nicole Mulders - 14 november 2025

    Eind november 2025 neemt Michael Ritman afscheid als voorzitter van de Boeddhistische Unie Nederland (BUN). In maart 2020 interviewde Nicole Mulders hem voor het Boeddhistisch Dagblad. De boeddhistische wereld verkeerde geruime tijd voor dat interview in zwaar weer door seksueel- en machtsmisbruik door boeddhistische leraren. Het aantal leden van de BUN is van 37 naar ruim 50 gegroeid, onder meer door de aansluiting van Aziatische boeddhistische tempels waar Ritman het contact mee aanging.

    Meer onder 'pakhuis van verlangen'

    Footer

    Boeddhistisch Dagblad

    over ons

    Recente berichten

    • Column van Joop – heel vervelend
    • Guy dhammazaadjes – Het begrijpen van de ware aard van de dingen
    • Renske haiku – krulletjes
    • Ardan – Selfie…
    • Boeddhistische doeners en denkers – de serie (44)

    Reageren

    We vinden het geweldig om reacties op berichten te krijgen en op die manier in contact te komen met lezers, maar wat staan we wel en niet toe op de site?

    Over het BD

    Het Boeddhistisch Dagblad is een onafhankelijk journalistiek webmagazine over boeddhistische thema’s en inzichten.
    Lees ons colofon.

    Zie ook

    • Contact
    • Over ons
    • Columns
    • Reageren op de krantensite

    Het Boeddhistisch Dagblad is een onafhankelijk journalistiek webmagazine over boeddhistische thema’s en inzichten. Lees ons colofon.