In het stukje ‘Een rechtstreekse overdracht buiten de geschriften om’ had ik het over de mahakarunaval. Dat moet ik nog even uitleggen.
Maha karuna is Sanskriet voor Groot Mededogen.*
* En nu we het er toch over hebben, karunavaru (カラナバル) is Japans voor carnaval.
Ter leniging van hun Grote Mededogen, dat anders ondraaglijk zou zijn, beloven mahayanaboeddhisten iedere dag dat ze alle wezens uit hun lijden zullen verlossen voor ze aftaaien naar nirwana.
Letterlijk genomen is dat Grote Onzin – alleen al aan mij heeft het Verenigd Boeddharijk zijn handen vol.
Er zijn ook steeds meer mensen en andere dieren om te verlossen, we vermenigvuldigen ons als ratten, en dan al die wedergeboortes tot het kwartje eindelijk valt, man man.
Tot de volgende Grote Extinctie zal het er wel niet beter op worden, en daarná zijn er waarschijnlijk weer te weinig bodhisattva’s over om de overlevenden te bevrijden.
Nirwana blijft voor mahayana’s eeuwig toekomstmuziek.
Grote Verheugenis, zullen we maar zeggen.
Geen groter pret dan voorpret.
Om zoveel mogelijk water bij de wijn te doen – bedwelmende middelen worden afgeraden in het boeddhisme* – zijn er door vindingrijke geesten allerlei interpretaties van de bodhisattvagelofte bedacht.
* Zie de vijfde van De Vijf Voorschriften of pañca-sila.
Bijvoorbeeld dat je door je voorbeeldige boeddhistische praktijk een onweerstaanbaar voorbeeld stelt en daarmee aan je plicht voldoet.
Dat je alle harten zal verruimen door je eigen gevoelsspectrum kunstmatig te versmallen tot louter liefdevolle vriendelijkheid.
Dat je alle levende wezens voor eens en voor altijd van jouw ego bevrijdt wanneer en zodra je jezélf van je ego bevrijdt.
Dat een boeddha vanzelf een boeddhaveld om zich heen krijgt dat mensen in zijn invloedssfeer automatisch gunstig beïnvloedt.
Hoe iemand de bodhisattvagelofte precies interpreteert doet er niet toe, het gaat erom hoe het interpreteren in zijn werk gaat.
Interpreteren is beweren dat X eigenlijk Y betekent.
Als je X belooft, denk je er voor jezelf gewoon Y bij zodat het voor jou klopt.
Alleen zeg je dan niet meer wat je bedoelt en bedoel je niet meer wat je zegt.
Boeddhisten noemen dit ‘juist spreken’* – of interpreteer ik dat verkeerd?
* Juist spreken (Pali: samma vaca) is stap 3 van het Edele Achtvoudige Pad naar nirwana.
Natuurlijk zou het juister zijn om Y te zeggen als je Y denkt, maar ben je zonder X nog wel boeddhist?
Beoefent een bodhisattva die openlijk of stiekem zijn eigen interpretatie van de bodhisattvagelofte aflegt nog wel het mahayanaboeddhisme?
Dat hangt weer af van je interpretatie van het woord ‘mahayanaboeddhisme’, maar die beerput laten we lekker dicht.
Wat ik nou eigenlijk wil zeggen?
Misschien kan het je niet verdommen, maar spreken is vermommen.
Dit spreken ook.
Een verkleedpartij met woorden.
Een maskerade.
Mahakarunavaru.
Groot Carnaval.
Je weet nooit wat er achter het masker zit.
Meestal het volgende masker.
Je weet nooit wat er achter een kwezel zit.
Wel dat het rijmt op ezel.
