• Door naar de hoofd inhoud
  • Skip to secondary menu
  • Spring naar de eerste sidebar
  • Spring naar de voettekst

Boeddhistisch Dagblad

Ontwart en ontwikkelt

Header Rechts

Vijftiende jaargang

Zoek op deze site

  • Home
  • Agenda
    • Geef je activiteit door
  • Columns
    • Andre Baets
    • Dharmapelgrim
    • Bertjan Oosterbeek
    • Dick Verstegen
    • Edel Maex
    • Emmaho
    • Goff Smeets
    • Hans van Dam
    • Jana Verboom
    • Joop Hoek
    • Jules Prast
    • Paul de Blot
    • Rob van Boven en Luuk Mur
    • Ronald Hermsen
    • Theo Niessen
    • Xavier Vandeputte
    • Zeshin van der Plas
  • Nieuws
  • Contact
    • Steun het BD
    • Mailinglijst
  • Series
    • Boeddha in de Linie
    • De werkplaats
    • Recepten
    • De Linji Lu
    • De Poortloze Poort
    • Denkers en doeners
    • De Oude Cheng
    • Meester Tja en de Tao van Niet-Weten – alle links
    • Fabels door Goff
    • Cartoons van Ardan
    • Tekeningen Sodis Vita
    • De derwisj en de dwaas
  • Over ons
    • Redactiestatuut van het Boeddhistisch Dagblad
    • Redactieformule van het Boeddhistisch Dagblad
  • Privacy

Home » Boeddhisme » Groot vertrouwen, grote twijfel en grote inspanning

Groot vertrouwen, grote twijfel en grote inspanning

16 november 2026 door gastauteur Reageer

Daido Nguyen – voordracht voor de wekelijkse meditatiegroep op de Noorder Poort

In zen spreken we over de drie pijlers van zen: groot vertrouwen, grote inspanning en grote twijfel. Elk van deze drie is essentieel voor onze zenbeoefening en helpt ons op de weg naar verwerkelijking. Ze zijn zo sterk met elkaar verbonden dat als er één ontbreekt, de andere twee niet overeind blijven. Ze ondersteunen en versterken elkaar en stellen ons zo in staat om onze beoefening voort te zetten en te doen wat gedaan moet worden.

Tekst Daido Nguyen

We kunnen ze beschouwen als drie aspecten van één oefening, drie pijlers die dezelfde waarheid ondersteunen. En dat geldt niet alleen voor zen. De drie pijlers zijn ook essentieel om ons welk vakgebied dan ook eigen te maken door ons er alsmaar verder in te verdiepen.

Vandaag wil ik het hebben over vertrouwen.

Vertrouwen in het boeddhisme

Vertrouwen in het boeddhisme betekent niet het geloven in een bepaalde leer of in een entiteit buiten onszelf.

In Vietnam, het land waar ik vandaan komt, beschouwen veel mensen de Boeddha als een soort god met bovennatuurlijke krachten. Ze gaan naar pagodes en tempels om tot de Boeddha te bidden en vragen daarbij om geluk, welvaart en vrede. Maar in hun dagelijks leven doen ze soms nog steeds allerlei weinig heilzame dingen, die hunzelf en anderen schade toebrengen. Dat zou ik blind vertrouwen of blind geloof willen noemen.

Het vertrouwen waar ik het hier over wil hebben, is het vertrouwen in onze boeddhanatuur. Maar wat is dat, boeddhanatuur? Het is dat wat maakt dat we onze handen bewegen en met onze ogen knipperen, dat wat de wind doet waaien en de vogels doet zingen. Het is dat wat hier zit en deze toespraak houdt en ook dat wat luistert. Het is in alles aanwezig, zonder uitzondering, en het is altijd in beweging. Het komt niet van buiten, maar het zit binnenin. Het is aanwezig in het hart van dit moment, voorbij tegenstellingen als goed en fout, voorkeur en afkeer, en het overstijgt alle namen en vormen. Het is altijd stil, helder en duidelijk.

Zonder de boeddhanatuur kunnen jullie hier niet zijn en ik ook niet.

Op een keer, toen ik iemand zazen-instructie gaf, zei die persoon tegen mij: ‘Ik geloof nergens in.’ En dat is volkomen in orde. Vertrouwen hebben in de leer van de Boeddha betekent niet dat je ook maar iets van wat ik zeg hoeft te geloven, of dat je boeddhist moet worden, of dat je een bepaald idee als waarheid aan moet nemen. Het betekent iets anders, namelijk vertrouwen hebben in wat je werkelijk bent, want dat is de grondslag van alle boeddhistische beoefening.

Om te leren schilderen moet je vertrouwen hebben dat je kunt schilderen, en om een muziekinstrument te leren spelen, moet je vertrouwen hebben dat je muziek kunt maken. Met boeddhisme is het net zo: als je zen wilt beoefenen en je ware aard wilt ontdekken, heb je vertrouwen nodig in je beoefening en in je boeddhanatuur. Anders gaat het niet werken. Het is bij boeddhistische beoefening niet anders dan bij alle andere dingen die we doen: als ons vertrouwen wankelt of oppervlakkig is, komen we niet ver.

Vertrouwen – het diepe geloof in onszelf en in het bestaan van onze ware aard

Je hebt besloten hier te komen. Misschien ben je op zoek naar wat vrede of rust, of misschien wil je jezelf beter leren kennen. Sommigen van jullie zoeken mogelijk een plek waar je in stilte kunt zijn, weg van de drukte van je dagelijks leven. Of, wie weet, wil je gewoon graag in deze groep zijn en samen in stilte zitten. Of misschien heb je niet zo’n duidelijke reden om hier te komen, en heb je dus ook helemaal geen verwachtingen. En toch blijf je komen. Waarom?

Omdat je diep van binnen weet dat dit is wat je moet doen, al kun je niet eens uitleggen waarom. Je weet dat dit goed voor je is. Je intuïtie, je hart, je hele wezen, het hele universum, heeft je hier op dit moment naartoe gebracht.

Diep van binnen, voorbij alle twijfel en verzet, voorbij al je drukke gedachten – goed en fout, voorkeur, afkeer – zegt je hart je: ‘Het is goed zoals het nu is. Het is in orde.’

Het is moeilijk in woorden uit te drukken. Dit goed overstijgt goed en fout. Het betekent niet dat de Noorder Poort goed is, of dat zen goed is, of dat de zendo goed is of meditatie goed is. Het is het blote feit dat je hier bent, aanwezig in het hart van dit moment, dat je bent wie je werkelijk bent.

Dat was het vertrouwen dat ik had toen ik begon met mijn zentraining, en vanwege dat vertrouwen ben ik er ook altijd mee doorgegaan.

Ik was vijfentwintig toen ik op de Noorder Poort kwam wonen. Boeddhisme was helemaal nieuw voor me, tenminste het zenboeddhisme zoals we dat hier beoefenen. In de loop van mijn training waren er vele moeilijke momenten. Ik woon ver van mijn familie en vrienden, en ik had een ander leven kunnen kiezen. Ik had, net als veel van mijn vrienden, carrière kunnen maken, succes kunnen hebben, aanzien en rijkdom kunnen verwerven.

Maar ik koos ervoor te blijven en me te wijden aan de training omdat ik diep van binnen altijd het volste vertrouwen had in: ‘Dit is goed, dit is het pad dat ik moet volgen.’ Ik heb nooit spijt gehad van die beslissing.

Vertrouwen in de oefening

Laten we hier wat nader naar kijken vanuit het perspectief van de oefening. In meditatie oefenen we vertrouwen in de adem. Dat betekent dat we niet proberen onze adem langer of korter, dieper of oppervlakkiger te maken. We laten de adem voor ons zorgen, of zoals Jiun roshi het zegt, we laten de adem ons ademen. We geven ons volledig aan de adem. We houden niets achter.

Als we adem tellen, betekent vertrouwen hebben in onze ware aard dat we ons volledig geven aan het tellen van de adem. We laten het tellen ons hele wezen in beslag nemen; we laten de tel ons tellen.

Als we luisteren naar het verhaal van een vriend of van onze partner, betekent vertrouwen hebben dat we al onze vooropgezette ideeën en oordelen loslaten, dat we gewoon volledig luisteren, volledig aanwezig zijn.

Dit geldt voor alles wat we doen, in elke situatie van ons leven: theedrinken, een wandeling maken, eten, naar de vogels luisteren, naar de regen kijken, verdriet hebben, gelukkig zijn, of de omstandigheden nou aangenaam of onaangenaam zijn.

Kortom, we geven ons volledig aan wat er komt, met ons hele zijn, lichaam en geest, en met een diep vertrouwen in onze ware aard en in ‘het is goed, het is in orde’.

De valkuil

Alleen maar vertrouwen hebben, is als lopen met je ogen dicht. We kunnen volledig vertrouwen voelen dat we in de juiste richting gaan, maar zonder onze ogen open te doen zien we niet waar we heengaan of wat er eigenlijk voor ons is. Dat kan betekenen dat we uiteindelijk een ongeluk krijgen. Het is gevaarlijk.

Nog een risico is, dat we ons vertrouwen geven aan bedrieglijke, dualistische gedachten en aan ons kleine zelf, waardoor we water geven aan de zaden van begeerte, woede en verwarring, die de oorzaken zijn van lijden.

Daarom is vertrouwen alleen niet genoeg. We hebben ook grote twijfel en grote inspanning nodig.

We hebben grote twijfel nodig om onszelf en de werkelijkheid te blijven onderzoeken, om steeds maar weer vragen te stellen als Wat is mijn ware zelf? Wat betekent vertrouwen voor mij in deze situatie? Wat is mijn oorspronkelijk gezicht, van voor ik was geboren? Waar ga ik heen als ik sterf? Enzovoort. Vervolgens moeten we die vragen diepgaand onderzoeken.

Twijfel houdt onze ogen open en is de sleutel tot de deur van de wijsheid. Twijfel zorgt ervoor dat ons onderzoek voldoende diepte heeft, tot we oog in oog staan met de werkelijkheid, met onze boeddhanatuur, tot die werkelijkheid voor ons niet langer alleen een idee of concept is, maar deel wordt van onze ervaring en ons wezen.

En om dat proces gaande te houden, hebben we grote inspanning nodig.

Bron De Noorder Poort elektronisch tijdschrift ZenLeven.

Categorie: Boeddhisme, Zen Tags: Daido Nguyen, Noorder Poort, vertrouwen

Lees ook:

  1. Bereid om te helpen
  2. Jiun Hogen roshi – Vijf soorten zen
  3. Dichter bij Zen – ander woord voor moeder
  4. Hoe moet het verder met ons?

Elke dag het BD in je mailbox?

Elke dag sturen we je een overzicht van de nieuwste berichten op het Boeddhistisch Dagblad. Gratis.

Wanneer wil je het overzicht ontvangen?

Lees Interacties

Geef een reactie Reactie annuleren

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie gegevens worden verwerkt.

Primaire Sidebar

Door:

gastauteur

diverse schrijvers 
Alle artikelen »

Agenda

  • Agenda
  • Geef je activiteit door

Ochtend- of avondeditie

Ochtend- of avondeditie ontvangen

Abonneer je

Elke dag gratis een overzicht van de berichten op het Boeddhistisch Dagblad in je mailbox.
Inschrijven »

Agenda

  • 2 september 2026
    Zenzitten in Leiden
  • 3 oktober 2026
    Workshops Kum Nye yoga - Leven ademt
  • 6 oktober 2026
    Basiscursus Zenmeditatie 6 okt.t/m 17 nov. Zen Spirit Rosmalen.
  • 6 oktober 2026
    Basiscursus Zenmeditatie leren mediteren
  • 6 oktober 2026
    Basiscursus Zenmeditatie Rosmalen/'s- Hertogenbosch
  • 6 oktober 2026
    De Hartsoetra: Wijsheid voorbij vorm en leegte
  • 26 oktober 2026
    Zen and the Art of Saving the Planet - winterse oefengroep
  • 26 oktober 2026
    Zen Spirit Basiscursus Zenmeditatie 28 oktober-2 december in Arnhem
  • bekijk de agenda
  • De werkplaats

    De werkplaats.

    Boeddhistische kunstenaars

    Artikelen en beschrijvingen van en over het werk van boeddhistische kunstenaars. Lezers/kunstenaars kunnen zich ook aanmelden met hun eigen werk.
    lees meer »

    Pakhuis van Verlangen

    In het Boeddhistisch pakhuis van verlangen blijven sommige teksten nog een tijdje op de leestafel liggen.

    De Poortloze Poort voor nitwits, koan 32 – Raspaarden rennen al bij de schaduw van de zweep

    Hans van Dam - 15 november 2026

    Een monnik vroeg: ‘Bent u een boeddhist?’ Boeddha antwoordde: ‘Dat hebben anderen verzonnen, het boeddhisme is van na mijn tijd.’

    Ksaf – De kunst van het geluk 1

    Ksaf Vandeputte - 22 juli 2026

    Nieuw, positief gedrag inoefenen vraagt om volgehouden overtuiging. Om te beletten dat onze  overtuiging slinkt, kunnen we een gevoel van hoogdringendheid opwekken, als besef van onze eindigheid. De uitdaging wordt dan dat we elk moment benutten om te doen wat goed is voor onszelf en voor anderen.

    Boeddhistische doeners en denkers – de serie (29)

    gastauteur - 17 mei 2026

    Arjan Mulder: 'Het boeddhisme is voor mij een persoonlijke tocht. Ik weet dat dit niet wordt aangeraden, maar ik kan niet zo veel met bijeenkomsten. De meditatie-ochtenden en weekend-retraites die ik heb bezocht, leverden mij vooral 'ongeloof op – over starre interpretaties en rituelen, met weinig ruimte voor gesprek.'

    Boeddhistische doeners en denkers – de serie (27)

    gastauteur - 15 mei 2026

    Loekie: 'Ik ben ook heel dankbaar dat dit op mijn pad is gekomen. Dat het voor mij als leek mogelijk is om met een groep van 60 mensen tien dagen op de Drentse hei samen te mediteren en te leren over het boeddhisme, dat is echt heel bijzonder.’

    Taigu – Het lijden in de wereld

    Jules Prast - 24 april 2026

    Het komt Taigu voor dat boeddhisme te vaak gaat over ‘verlichting’ en te weinig over het lijden in de wereld, dat eerst moet worden opgelost voordat iemand zich in spirituele zin bevrijd kan wanen. Het existentiële kerndilemma van boeddhisme is dat wij ieder delen in de rotheid van de wereld, terwijl wij over het vermogen beschikken onze bevrijding dichterbij te brengen door het lijden van de ander te verminderen. In sommige teksten wordt dit vermogen ‘boeddhanatuur’ genoemd.

    Meer onder 'pakhuis van verlangen'

    Footer

    Boeddhistisch Dagblad

    over ons

    Recente berichten

    • Groot vertrouwen, grote twijfel en grote inspanning
    • Henk de Jong – Mahayana boeddhisme Bhutan
    • Boeddhabeelden – Twee beelden en twee beeldtalen
    • Guus – Vriendelijk zijn voor elkaar
    • Sogenji desu: Hiroshima

    Reageren

    We vinden het geweldig om reacties op berichten te krijgen en op die manier in contact te komen met lezers, maar wat staan we wel en niet toe op de site?

    Over het BD

    Het Boeddhistisch Dagblad is een onafhankelijk journalistiek webmagazine over boeddhistische thema’s en inzichten.
    Lees ons colofon.

    Zie ook

    • Contact
    • Over ons
    • Columns
    • Reageren op de krantensite

    Het Boeddhistisch Dagblad is een onafhankelijk journalistiek webmagazine over boeddhistische thema’s en inzichten. Lees ons colofon.