De eerste maanden van het jaar zijn er bittere Sevilla-sinaasappels te koop. Daar kun je heerlijke marmelade van maken. Nee, dit wordt geen aflevering van een kookrubriek. Ook deze keer gaat Vrijdag Zindag over spel, zingeving en macht. Maar de bittere sinaasappel nodigt uit tot een spel met betekenissen. Dat levert een paar levenslessen op.
Eerste levensles: wat bitter lijkt, kan tot zoet getransformeerd worden. De Sevilla-soort is op zich te bitter om te eten. Dankzij een hoeveelheid suiker verandert de vrucht van betekenis. Vanuit de cultuur wordt bittere natuur zoet gemaakt. Wat op het eerste gezicht niet geschikt lijkt als voedsel, ondergaat een behandeling die er een delicatesse van maakt. De eerste levensles opnieuw geformuleerd: cultuur ontsluit natuur.
Tweede levensles: de natuur helpt de cultuur. Een belangrijk ingrediënt voor de marmelade komt niet van de marmelademaker, maar zit al in de sinaasappel: pectine. Pectine is onmisbaar voor de vorming van gelei. Deze levensles in andere vorm: culturele bescheidenheid is gepast.
Derde levensles: wat afval lijkt, is feitelijk onmisbaar. Bij sinaasappelen die wel eetbaar zijn, wordt de schil weggegooid. Bij bittere sinaasappelen gaat het juist om de schil als basis voor de marmelade. Sap, pitten en vruchtvlees spelen ook wel een rol, maar zonder schil geen marmelade. Deze levensles nog eens omschreven: creativiteit rehabiliteert wat is afgewezen.
Vierde levensles: er leiden vele wegen naar Sevilla. Marmelademakers zijn driftige betekenisgevers. Hoe je handelt van aankoop tot eindproduct is onderwerp van uitgebreide en diverse betekenisgeving. Vooral Britten hebben bijgedragen aan de receptuur voor marmelade. Zelfs scholen zijn ontstaan die elk met autoriteit de enig juiste bereidingswijze verdedigen. Er zijn rechtzinnigen en vrijzinnigen, orthodoxen en heterodoxen. Wat ze allemaal gemeen hebben is dat het bij Sevilla begint en eindigt bij een heerlijke jam. De vierde levensles anders geformuleerd: diversiteit geeft smaak aan het leven.
Algemene levensles: ook triviale dingen kunnen een diepere betekenis krijgen.
Hee, opvallend, deze levenslessen zouden de politiek kunnen inspireren. De formatie van een nieuwe regering is bijvoorbeeld net zo goed een uitdaging tot betekenisgeving als marmelade maken. Hoewel: marmelade gaat gegarandeerd van bitter naar zoet. Met het nieuwe kabinet moet je dat maar afwachten.
Geef een reactie