Alhoewel ik geen rinzai zen beoefenaar ben, heb ik altijd een grote aantrekkingskracht tot de koan gehad die vergeven is van oude, oosterse mystiek. De koan is een bewust onlogische, ontoegankelijke en feitelijk gezien zelfs onoplosbare vraag of verhaal waarin wijsheid besloten ligt. Deze wijsheid gaat het verstand te boven. Desondanks stuurt de leraar zijn leerling weg met de opdracht de koan op te lossen. Er zijn duizenden koans. Bekendste voorbeeld is waarschijnlijk het paradoxale raadsel dat in de vraag ‘wat was je originele gezicht voordat je ouders waren geboren’? Bij gebrek aan betere woorden zou je kunnen zeggen dat de koan niet draait om intellectueel- maar intuïtief vermogen.
Omdat ik nogal een visueel ingesteld mens ben, ben ik gaan experimenteren met de meditatieve, contemplatieve kracht en kwaliteit van beelden. Wat mij betreft klopt het cliché dat één beeld meer zegt dat duizend woorden als een bus. Zo ontstond het idee van de foto koan; een beeld dat – bewust – allerlei associaties oproept en voor velerlei interpretaties vatbaar is. De foto koan is een bewust onherkenbare foto van een object dat van de kijker vraagt verder, dieper te kijken. Ik geef jullie hierbij een aantal zelfgemaakte foto koans. Bekijk de beelden grondig. Bestudeer ze en vraag jezelf af: wat zie ik? Laat de beelden op je inwerken. Ontdek het beeld. Word één met het beeld. Verinnerlijk het beeld. Wees het beeld. Laat de betekenis van het beeld zich aan je onthullen. Geniet van het proces. Welke antwoorden dienen zich aan? En waarom? Laat me weten wat je ziet. Eén tipje vooraf: het is niet wat je denkt.
1. |
2. |
3. |
4. |
Adriana van Daalen zegt
wat de foto’s bij mij oproepen.
1) treurig, zoekend naar liefde, intiem.
2)aards, vriendelijke, ondernemend
3)ruimte, mededogen, het goddelijke in de msne
4)dierlijk, zuiver