‘OM breekt woord: baksteenactivist tóch vervolgd’

De Nederlander Olax Outis is sinds Tweede Kerstdag in hongerstaking, uit solidariteit met de Filton 24. Deze groep anti-genocide-activisten zit sinds september 2024 in de gevangenis in het VK zonder proces: een grove schending van hun rechten volgens zowel Europese als Britse wetten. Enkele van hen zijn sinds 2 november 2025 in hongerstaking en balanceren op het randje van de dood. Met zijn actie zet Olax de eisen aan de Britse en Nederlandse overheden kracht bij: laat de Filton 24 vrij en beëindig de samenwerking met Israëlische wapenfabrikanten.

Honger- en dorststaking

Het is al weken onrustig aan het Lange Voorhout in Den Haag. Meerdere keren werd de Britse ambassade met rode verf beklad. Gearresteerde verdachten gingen in de cel in honger- en dorststaking.

Olax Outis gooide op 22 december een baksteen door een ambassaderuit, met daarop de tekst ‘Free the Filton 24’, en zocht na zijn vrijlating keer op keer arrestatie op, door bijvoorbeeld doelbewust een gebiedsverbod te overtreden en te vragen om gearresteerd te mogen worden. Zes maal belandde hij in de cel.

Het OM en de politie probeerden zijn protest te ontmoedigen door hem te verplaatsen naar andere gemeenten, door hem pijnstillers en slaapmedicatie te ontzeggen, door buitensporig geweld te gebruiken bij zijn vrijwillige arrestaties, door hem zijn telefoon af te nemen en contact met zijn advocaat te weigeren, maar Olax bleef terugkomen.

Uniek aanbod

Op 29 december deed het Openbaar Ministerie hem een uitzonderlijk aanbod: als de activist op zou houden met arrestatie opzoeken door naar de Britse ambassade te gaan, zou het OM afzien van alle vervolging. Met het idee dat dit een signaal was dat de Nederlandse regering naar hem luisterde, nam Olax de deal aan, en staakte hij zijn dorststaking na meer dan honderd uur.

Op 1 januari gooide een andere activist, zonder Olax’ betrokkenheid, een tweede steen door een ruit bij de ambassade. Ook hierop stond: ‘Free the Filton 24’. Het OM liet in reactie daarop aan Olax weten dat Olax alsnog vervolgd zou worden.

Ondanks dat wat andere activisten zouden doen, of het feit dat de eerste steen een tweede zou kunnen inspireren, nooit onderdeel van het aanbod was, werden die twee argumenten gevoerd als reden om het woord te breken. De straf die een rechter één activist nu op zal leggen, moet een signaal zijn voor andere activisten die door hem geïnspireerd worden. ‘Vervolging in deze zaken strekt (…) bescherming van de Britse ambassade en andere instanties tegen nieuwe vernielingen,’ schrijft de officier van Justitie. En: ‘Van deze maatregel gaat een duidelijker en breder signaal uit, waardoor effectiever bescherming wordt geboden aan de Britse ambassade.’

‘Dit effect is chilling, voor mij en andere demonstranten,’ beweert Olax, die sinds zijn vrijlating optreedt als woordvoerder voor de actiegroep Free the Filton 24 NL. ‘Ik wou dat Nederland burgers zou beschermen tegen het VK, in plaats van andersom.’

Hongerstaking

De hongerstaking van de Britse activisten is de grootste gecoördineerde hongerstaking sinds 1981, toen de Britse regering tien hongerstakers liet sterven in plaats van naar hen te luisteren.

Talloze mensen over de hele wereld spreken hun steun uit voor de hongerstakers. Een overlevende van Guantánamo Bay sloot zich in solidariteit bij hen aan, en noemt de Britse behandeling vergelijkbaar met de zijne. In Nederland zet Olax in afwachting van de rechtszaak zijn hongerstaking voort. Bij tientallen Britse ambassades ontstaan demonstraties. Ook in Nederland hebben in de afgelopen weken honderden mensen hun zorgen om de hongerstakers aan de ambassade laten horen.