PAN-NL – Nederlandse groente en fruit niet ‘schoonste van de wereld’

Meer PFAS en hormoonverstorende pesticiden op Nederlandse groente en fruit

Uit onderzoek van Pesticide Action Network Netherlands (PAN-NL) blijkt dat op Nederlandse groente en fruit niet minder pesticidenresten gevonden worden dan op dezelfde producten uit het buitenland, zoals de landbouwsector veelvuldig beweert. Zo zijn er afgelopen jaren juist vaker PFAS-pesticiden en hormoonverstorende pesticiden gevonden in Nederlandse groente en fruit en is ook het gevonden pesticiden gehalte hoger. Daar staat tegenover dat het aantal normoverschrijdingen lager ligt en ook gemiddeld minder verschillende soorten pesticiden worden gevonden. De uitkomsten tonen op de dag dat het onderhandelingsresultaat van het convenant gewasbeschermingsmiddelen bekend wordt gemaakt, aan dat er ook in Nederland nog een forse gifreductie nodig is.

Voor het onderzoek vergeleek PAN-NL alle steekproefsgewijze residutesten die de NVWA deed tussen 2022 en 2024. Daarbij vergeleek PAN-NL 17 groente- en fruitsoorten waar de NVWA zowel een significant aantal producten uit Nederland als het buitenland heeft getest. Vervolgens werden de testresultaten beoordeeld op aantal residuen, gehalte residuen, normoverschrijdingen, aantal producten met hormoonverstorende pesticiden, PFAS-pesticiden, CMR-pesticiden en Kandidaten voor Vervanging.

Op zowel Nederlandse als buitenlandse groente en fruit werden veel en vaak pesticiden gevonden, ook met officiële gevarenclassificaties, zoals hormoonverstorende pesticiden. Nederlandse groente en fruit zijn niet per se beter of slechter dan dezelfde producten uit het buitenland. Het is maar net waar je op let.

Het scheelt ook per product. Zo zijn op Nederlandse paprika’s minder pesticiden gevonden dan dezelfde producten uit het buitenland. Dit terwijl op appels uit Nederland juist meer pesticiden zijn gevonden.  Sjoerd van de Wouw, onderzoeker PAN-NL: “Er is nog een wereld te winnen in vermindering van pesticiden, evengoed in Nederland als in andere landen. Een derde van de onderzochte groente en fruit bevat PFAS-pesticiden. Eén op de vijf hormoonverstorende pesticiden. Op Nederlandse groente en fruit is zelfs iets meer hiervan gevonden dan dezelfde producten uit het buitenland. Als je denkt met Nederlandse groente en fruit altijd voor schonere producten te kiezen, dan kom je bedrogen uit.”

‘Schoonste van de wereld’?

De Nederlandse landbouw claimt regelmatig de schoonste van de wereld te zijn. Onderbouwing van deze claims werd niet gevonden. PAN-NL vond vele vergelijkbare claims van de landbouwlobby in andere landen. Kennelijk slaan ze zichzelf allemaal op de borst. PAN-NL laat nu zien dat in ieder geval de Nederlandse landbouwlobby deze claim ten onrechte doet.

Het gebruik van pesticiden ligt de laatste tijd onder een vergrootglas. Diverse rechtszaken dwingen overheden en boeren tot minder gifgebruik rond natuurgebieden en woonwijken en er moet meer openheid komen welke pesticiden gebruikt worden. Een soortgelijke impasse als rond stikstof dreigt. Van alle voedselveiligheidsproblemen maken Europese consumenten zich de meeste zorgen over pesticiden.  Het kabinet werkt ondertussen aan een convenant dat zou moeten leiden tot reductie in gebruik. Terwijl in Europa, met steun van het kabinet, juist een versoepeling van wetgeving wordt besproken.