‘Eerbetoon aan luchtvaartpioniers wordt eerbetoon aan de natuur’
Vanmiddag vroeg veranderden 4 rebellen van Extinction Rebellion de eregalerij voor luchtvaartpioniers [1] in aankomsthal 2 op Schiphol, in een monument voor de veelvliegers van de natuur. De namen werden vervangen door die van vliegende, niet-menselijke dieren. Deze veelvliegers zijn volgens XR de enigen die kunnen veelvliegen zonder roofbouw te plegen op de natuur. Vaak zijn ze slachtoffer van de klimaat- en ecologische crisis. De borstbeelden zelf werden overgoten met fuchsia verf.*
Woordvoerder Simone Wiegman: ‘Het vereren van de oprichters van Marlboro, Camel en Lucky Strike zou iedereen misplaatst vinden, maar een eregalerij voor de oprichters van KLM, Martinair en Transavia is even absurd. Bij de oprichting was wellicht nog niet bekend hoeveel schade hun bedrijven aanrichtten, maar tegenwoordig des te meer. Frequent flyer programma’s houden een positief beeld van veelvliegen in stand door het te belonen met status en extra vluchten. Dit moet stoppen. Daarom eisen wij van KLM: Stop spaarprogramma Flying Blue.’
Slechts 1% van de (menselijke) wereldbevolking is volgens XR een veelvlieger. Deze kleine elite is verantwoordelijk voor de helft van de uitstoot van de luchtvaart. Als iedereen zoveel zou vliegen, dan verdubbelt de totale, wereldwijde CO2-uitstoot [2]. En dit is nog zonder niet-CO2-effecten. Toch is het imago van veelvliegen volgens XR nog altijd omgeven met glamour, avontuur en letterlijk ‘elite status’. Frequent flyer programma’s dragen hieraan bij door veelvliegen te normaliseren, stimuleren en belonen.
XR: ‘Marketing en reclame zorgen er volgens XR voor dat vliegen een normale en leuke bezigheid lijkt, terwijl de gevolgen ervan desastreus zijn. Dat Flying Blue veelvliegen ook nog eens beloont met gratis vluchten en extra’s is volgens XR onbegrijpelijk. Onnodig reizen wordt gestimuleerd door bijvoorbeeld kilometerritten, waarbij extra vluchten worden gemaakt om de ledenstatus te bereiken of te behouden. Frequent flyer programma’s hebben een enorme impact. Ze zijn vaak het meest winstgevende onderdeel van luchtvaartmaatschappijen.
De echte prijs van vliegen wordt niet betaald door veelvliegers, maar door de hele wereld, voornamelijk door mensen die in het Mondiale Zuiden wonen. Het terugdringen van het aantal vliegkilometers door veelvliegers is de meest efficiënte en eerlijke route om de CO2-uitstoot van de luchtvaart terug te dringen.
KLM richt zich met hun verduurzamingsplannen volledig op technologische oplossingen die teniet worden gedaan door groei. Daarbij zijn veel van deze ‘oplossingen’ niet uitvoerbaar of opschaalbaar binnen de termijn die nodig is om de klimaatcrisis te keren. Hierdoor is de sector een van de weinigen waarvan de uitstoot nog altijd groeit. Alleen door technologische innovaties te combineren met krimp kan het tij gekeerd worden. Als veelvliegers minder gaan vliegen is deze krimp binnen handbereik.’
*) De verf is afwasbaar en niet schadelijk voor de standbeelden.
Bronnen
[1]In de eregalerij staan borstbeelden van de oprichters van Nederlandse luchtvaartmaatschappijen, waaronder de oprichter van KLM, Albert Plesman. https://vanberkelbeelden.pictures/beeldhouwers/beeldengalerij-vier-nederlandse-luchtvaartpioniers/
[2] Gössling, S., Hopkins, D., Schweiggart, N., Cohen, S., Cocolas, N., & Higham, J. (2026). Beyond the Rhetoric of ‘Sustainable Aviation’: A Counterfactual Confrontation. Journal of Travel Research, 0(0). https://journals.sagepub.com/doi/10.1177/00472875251411867
