Talrijke Tibetaanse vluchtelingen protesteren vandaag bij de Chinese ambassade in New Dehli, India, om daarmee de Tibetaanse volksopstand op 10 maart 1959 te herdenken. De mannen en vrouwen bij de ambassade dragen Tibetaanse vlaggen, posters en spandoeken met “Free Tibet” . Zij verzamelden zich op de uitgestrekte grasvelden buiten de ambassade en scandeerden leuzen.
Sommigen van hen droegen zwarte maskers of hadden de Tibetaanse vlag op hun wangen geschilderd. Meer dan honderd demonstranten werden volgens buitenlandse media door de politie aangehouden toen ze op weg waren naar het ambassadegebouw. Arrestanten werden door de politie naar geparkeerde bussen in de omgeving gesleept en daarin vastgehouden.
De opstand in Tibet, die begon op 10 maart 1959 in de Tibetaanse hoofdstad Lhasa, was een krachtige opstand die iets minder dan twee weken duurde en gericht was tegen de Chinese overheersing en communistische hervormingen in Tibet. In de opstand lieten duizenden Tibetanen het leven. Deze gebeurtenis had tot gevolg dat de 23-jarige leider, de veertiende dalai lama Tenzin Gyatso, op 17 maart 1959 de grens over vluchtte naar India.
Voorafgaand, in 1950-1951, had de invasie van Chinese legers in Tibet plaatsgevonden waardoor het sindsdien viel onder het bewind van de Volksrepubliek China. Na de opstand, en in het bijzonder de vlucht van de Dalai lama naar het buitenland, verloor Tibet zijn traditionele leider en werd het in ideologische zin omgevormd van een boeddhistische theocratie naar een maoïstisch communistisch regime.
Dit leidde tot verzet onder de bevolking en rond 1957 begonnen in oostelijke Tibetaanse gebieden gewapende campagnes van Tibetaanse opstandelingen tegen het Chinese leger. Hier, in de streken Kham en Amdo, waren de communistische hervormingen inmiddels in volle gang. De guerrilla-acties breidden zich later uit over Centraal-Tibet, maar een maand na het begin van de opstand was hij in hevigheid afgenomen; hij doofde geheel uit toen de CIA in 1972 de levering van wapens en het trainen van rebellen stopzette.
Deze opstand wordt jaarlijks door veel Tibetaanse onafhankelijkheidsgroepen op 10 maart herdacht als de Dag van de Tibetaanse Opstand. De datum wordt op verschillende plaatsen ter wereld aangegrepen voor protestacties en bij de opstanden van 1987 tot 1993 en die van 2008 vielen er in Tibet zelf tientallen doden. Het Nationaal Volkscongres (het parlement van de Volksrepubliek China) stelde in 2009 als tegenhanger een soortgelijke dag in, de Dag van de Tibetaanse Slavenemancipatie. Komende zaterdag is er in Parijs een door Tibetaanse mensenrechtenbewegingen georganiseerde demonstratie.
