Ter voorbereiding van de aanstaande verjaardag van de Boeddha, Vesak, op of rond vrijdag twintig mei, in China ongeveer een week eerder, maakte beeldend kunstenaar Paula Kuitenbrouwer twee verschillende tekeningen van een lotus plant. Vereerd in het boeddhisme symboliseert de lotus de groei naar verlichting. Paula vindt het ook een genot om een lotus te tekenen, omdat de structuur van de bladeren en bloemblaadjes fijn gedetailleerd is en de tekening die rijkdom en textuur moet weergeven.
Paula: ‘Voor mijn tekening ‘Lotus Plant’ onderzocht ik hoe de onderdelen van de plant met elkaar verbonden zijn. De meeste lotus tekeningen tonen uitsluitend de bloeiende bloem. De stengel wordt vaak deels afgebeeld omdat deze in het water verdwijnt. De wortels, een delicatesse die we zien liggen in Aziatische winkels, wordt in kunst zelden uitgebeeld omdat deze diep in een modderige bodem van de vijver groeit.
Voor het boeddhisme symboliseert de lotus, het leven op drie niveaus – modder, water, lucht- onze ontwikkeling. We ontwikkelen ons vanuit de modder van het materialisme, door het water (de wereld waarin we ons dagelijks leven ervaren) naar een staat van verlichting, gesymboliseerd als het etherische wereld van licht en lucht. We groeien als het ware zoals de lotus groeit in een vijver. In mijn tekening heb ik alle plant-delen zichtbaar met elkaar verbonden.
Mijn tekening ‘Lotus Pond met Waterschildpad’ toont wederom een bloeiende lotus, deels in het water en deels in de lucht. Een waterschildpad, rustend op een rots, kijkt omhoog naar de lotus. Je zou denken dat zo’n mooie bloem niet alleen een bron van inspiratie is voor ons maar ook voor het waterleven.
Schildpadden worden vereerd in de Aziatische cultuur. De lange levensduur die de schildpad symboliseert, leek mij een passende verwijzing naar de geboortedag en het leven van de Boeddha. Ook moeten we lang werken om verlichting te bereiken. Bovendien, meent John C. Robinson in zijn boek ‘The Three Secrets of Ageing’, is het verouderingsproces verlichting in slow motion. Ook die hoopvolle boodschap laat zich symboliseren met een schildpad, een symbool van een lang leven.
Diegene die Kamisaka Sekka (1866-1942) hebben bestudeerd zullen opmerken dat de stenen in mijn vijver lijken op Sekka’s ‘Snowcaps’. Wanneer je, zoals ik verliefd bent op een schilderij, en in mijn geval dan op ‘Snowcaps’, dan ligt het voor de hand dat je die inspiratie in je tekening integreert.’
Werk van Paula Kuitenbrouwer is te zien op Amazon, Etsy en in De Werkplaats/Het Atelier in het Boeddhistisch Dagblad.
