Een paar keer per jaar reizen mijn vriendin, de kleindochter van zeevisser Thijmen, en ik door delen van Nederland, om de graven van voorouders te inspecteren. Staan de stenen nog overeind, is de tekst nog te lezen op die stenen, zijn grafbeeldjes niet gejat, hebben konijnen, marters en mollen de grafrust van de familieleden niet verstoord, het is altijd weer afwachten voor het inspectieduo.
Deze week waren we in Beekbergen op de Veluwe waar mijn moeder, overgrootouders en andere familieleden begraven liggen op een bosbegraafplaats (geen natuur begraafplaats). Het is een beetje een merkwaardige begraafplaats, zo op het oog wordt er nauwelijks onderhoud aan gepleegd hoewel de beheerder wel in een leuk huis op het terrein woont. In enkele maanden tijd schieten vanaf het voorjaar jonge kastanje- en eikenboompjes het mos uit om in het late najaar weer verwijderd te worden. De paden zijn van leemgrond en de grafstenen divers, om het maar zo uit te drukken, een lieflijk ratjetoe.
Op het graf van mijn moeder ligt een steen met inscriptie en we stelden vast dat zwarte moskorsten in de steen aan het vreten zijn zodat die in de lente onderhanden genomen moet worden met groene zeep en een harde borstel. Het geheel hoeft er niet nieuw uit te zien, maar de tekst wel leesbaar. De stoere Friese steen van mijn overgrootouders stond nog recht overeind na drie recente stormen maar moet op enkele plaatsen worden gereinigd. Een paar jaar geleden heeft mijn vriendin de letters van die steen bijgewerkt met een kurk en zwarte lak. Dus je kunt zien wie er liggen.
Daarop vervolgden we de inspectiereis naar Veno waar voorouders en ook de ouders van mijn vriendin begraven liggen op het rooms-katholieke kerkhof, ook een begraafplaats maar dan wel van de kerk. Het is een klein, bijna pittoresk kerkhof. Met klassieke grintpaden en een klein gebouwtje waar vanuit een begrafenis kan worden gedaan qua spitwerk. Ik schat dat deze begraafplaats zo’n 30 x 40 meter meet, dus goed te overzien. Als je de familie van mijn vriendin wilt leren kennen zou je naar dit kerkhof moeten afreizen. Op de stenen de eeuwenoude familienamen zoals die ook nog toebehoren aan de levende familieleden. Het is eigenlijk een familiebegraafplaats maar dan van de kerk.
Ik hoorde mijn vriendin roepen, de grafsteen van haar opa, zeevisser Thijmen, lag op de grond, losgebroken van het voegcement maar gelukkig niet gebroken. Het was de enige steen die omver lag na de stormen. De beheerder van het kerkhof, familie van mijn vriendin, heeft toegezegd de steen om niet weer overeind en vast te zetten. Daar heb je immers familie voor.
Daarna gingen we op bezoek bij een levend familielid en een uur lang vlogen de grafstenen mij om de oren. Hij had de financiële zorg voor wel tien graven van overleden familieleden op begraafplaatsen en op kerkhoven. En zei gek te worden van al die verschillende tarieven die er zijn voor grafrechten. Daar duizend, daar 1500 voor verlenging per 10 jaar. Vroeger lagen er twee personen in één graf, nu nog wel, boven elkaar, maar dat wordt door het kerkbestuur nu als twee graven aangemerkt, dus twee keer betalen. En zo waren er meer vreemde dingen te melden door het familielid. De kerkbesturen hanteren nu de tarieven van de gewone gemeentelijke begraafplaatsen en zijn dus marktconform. Of dat erg christelijk is is maar de vraag. Je zult maar arm zijn en de hoge grafrechten niet kunnen betalen bij verlenging. Je bent geruimd voor je het weet.
Op de rustplaatsen in Beekbergen is dat niet van toepassing. Mijn overgrootvader reserveerde al in 1933 de rechten van zes graven, rekende in één keer af, en ‘kocht’ eeuwigdurende grafrechten zolang deze begraafplaats bestaat. Er zijn er nog drie vrij dus ik ga zorgenvrij dood.
Moedig voorwaarts!
BIJSLUITER: het lezen van deze columns kan leiden tot groot geestelijk ongemak, woedeaanvallen, depressies, onbeheerst gedrag, angstaanvallen, maagzuur, zweten, ongeloof, twijfel aan eenieder, straatvrees, lange tenen en het geloof in het eigen gelijk. Bij de lezers. Scheldpartijen en een onbedwingbare drang om te reageren zijn waargenomen. Sommigen willen mij corrigeren. Of bedanken. Of prijzen. De drang om in verzet te komen is waargenomen, het abonnement op te zeggen. Sommigen besluiten de krant niet meer te lezen, of te boycotten. Er kwaad over te spreken. Te janken of te vloeken. De straat op te gaan om te demonstreren maar niet weten waartegen. Het boeddhisme de rug toe te keren. Of aan de drugs te gaan. En zo gaat het maar door.
