De filosoof Jean-Paul Sartre heeft gezegd: ‘Als je eenmaal iets weet, ben je verantwoordelijk. Voor wat je doet, en voor wat je niet doet’. Een vorige keer beschreef ik al hoe we in de herfstvakantie in Frankrijk met eigen ogen hebben kunnen zien hoe pasgeboren kalfjes eenzaam opgesloten stonden in een soort hondenhokken. Ze worden direct na de geboorte van hun moeder gescheiden, de melk die van nature voor de kalfjes bedoeld is gaat naar de zuivelindustrie. Het beeld van die kalfjes heeft mijn ogen geopend voor het dierenleed dat gepaard gaat met de productie van zuivel.

De uitdaging is nu om te zoeken naar vlees- en zuivelvrije gerechten die zelfs door mijn eigen proefpanel van vega-sceptici, mijn kinderen, worden geaccepteerd. Vandaag de vega-pizza, zónder kaas. Het commentaar van mijn zoon was overigens: “het is lekker, maar ik zou het geen pizza noemen”. Oordeel zelf.

Jana pepernoten_na_04766Als toegift, op speciaal verzoek van één van mijn lezers, pepernoten. Veel mensen vinden helaas dat ze geen tijd hebben om zelf pizza te maken of pepernoten te bakken. Terwijl het heel meditatief is om in volle aandacht deeg te kneden, groente te snijden, of deegballetjes te rollen, ondertussen mijmerend over de herkomst van de ingrediënten. Koken met aandacht nodigt ook uit om stil te staan bij diegenen die maar wat blij zouden zijn met wat deeg of groente, zoals de slachtoffers van de ramp op de Filippijnen.

Vega-pizza (voor 4 personen: één dikke of twee dunne pizza’s)

Voor het pizzadeeg:

  • 250 gram meel
  • ½ zakje gist
  • 1 theelepel zout
  • 125 ml lauwwarm water, of zoveel als nodig is voor een soepel deeg
  • Scheutje olijfolie
Basis voor tomatensaus.

Basis voor tomatensaus.

Koop een pot of pakje kant-en-klare tomatensaus of maak het zelf met:

  • Scheutje olijfolie
  • 1 ui, gesnipperd, 1 stengel bleekselderij, in stukjes, 1 wortel, in stukjes, 1 teen knoflook
  • Oregano, tijm, basilicum, rozemarijn, en/of salie
  • 1 blik tomatenblokjes of gepelde tomaten, of ½ pak gepureerde tomaten
  • 1 theelepel zout

Tempé vulling:

  • 250 gram tempé, in blokjes
  • Scheutje olijfolie
  • 2 eetlepels Japanse sojasaus of tamari
  • 2 eetlepels wijnazijn
  • ½  theelepel chilipoeder, ½ theelepel komijn, ½ theelepel oregano, ½ theelepel paprikapoeder (of gebruik een chilipoedermengsel zoals eerder beschreven: https://boeddhistischdagblad.nl/beter-koken-in-de-wildernis/ )
  • 2 teentjes knoflook uit de pers

Groentevulling:

  • Scheutje olijfolie
  • 1 ui in ringen
  • 1 paprika in plakjes
  • 1 stengel bleekselderij, in plakjes
  • ½ bakje champignons, in plakjes
  • 2 teentjes knoflook, in plakjes

Garnering:

  • Zwarte olijven in plakjes
Pizzadeeg kneden.

Pizzadeeg kneden.

Maak eerst het pizzadeeg. Kneed alle ingrediënten tot een soepel deeg en laat het op een warme plaats ca. 1 uur rijzen. Ik maak meestal een dubbele hoeveelheid, omdat het een gedoe is om een half zakje gist af te passen, en ik bewaar de helft. Gistdeeg is lang in de koelkast houdbaar, ik adviseer wel om af en toe (om de dag) verse meel toe te voegen en het deeg even door te kneden, zodat de gist in goede conditie blijft.

Terwijl het deeg rijst maak je tomatensaus. Eventueel kun je kant-en-klare tomatensaus gebruiken, of een ingevroren restje.  Ik geef hier als voorbeeld de ingrediënten van mijn tomatensausrecept. De bereiding spreekt voor zich.

Tempé roerbakken.

Tempé roerbakken.

Roerbak de tempé met alle overige ingrediënten uit het blokje tempé vulling enkele minuten in een wok of pan met dikke bodem of een anti-aanbak laag.

Roerbak in een andere pan (of dezelfde, als je de tempé apart hebt gezet) enkele minuten de groenten.

Verwarm de oven voor op de hoogste stand. Maak nu de pizza of pizza’s. Zelf maak ik het liefst dunne pizza’s door het deeg met de deegroller (of een wijnfles) uit te rollen; we maken er dan een aantal met verschillend beleg zodat er voor elk wat wils is: mijn dochter lust bijvoorbeeld geen olijven maar gebruikt graag plakjes verse tomaat. De dunne pizza’s bak ik bij 250 graden, zo hoog als mijn oven aankan, in korte tijd gaar.

Gebakken pizza met tempé.

Gebakken pizza met tempé.

Doe het uitgerolde deeg op een ingevette bakplaat en bedek het met de tomatensaus, de tempé, de groenten, en de olijven. Bak de pizza op zo hoog mogelijke temperatuur gaar. De baktijd hangt af van de temperatuur, de dikte van het deeg en de hoeveelheid vulling (ca. 6-15 minuten). Snij in punten en serveer met een rauwkostsalade.

Pepernoten/kruidnoten

Dit recept komt oorspronkelijk uit mijn Elseviers nieuwe pocketkookboek dat anders dan de naam suggereert uit 1977 stamt. Pepernoten bakken met de (klein)kinderen is erg gezellig, zet er gerust een Cd’tje met Sinterklaasmuziek bij op. Het deeg is ook geschikt voor speculaas, maar vanwege het rijzen, verliezen de zorgvuldig gebeeldhouwde kunstwerkjes ietwat hun vorm (zie foto’s).

  • 150 gram zelfrijzend bakmeel,
  • 75 gram bruine basterdsuiker,
  • 90 gram plantaardige margarine,
  • 3 theelepels speculaaskruiden en/of kaneel en kruidnagel,
  • 2 eetlepels melk of water
Pepernoten, ongebakken.

Pepernoten, ongebakken.

Snijd met twee messen de boter door de overige ingrediënten. Kneed alles tot een soepel deeg, vorm er balletjes van zo groot als een knikker, leg ze (niet te dicht bij elkaar) op een bakplaat en bak ze bij 150 graden in ca. 15 minuten gaar.

Ochtend- of avondeditie

We hebben een gratis mailinglijst.
Abonneer je op onze ochtend- of avondeditie

1 reactie op B’eter vega-pizza en pepernoten

  1. Sjoerd schreef:

    Hallo Jana,
    Ik ben het helemaal met je eens wat betreft de huisvesting van die kalveren. In Nederland mogen ze niet meer afzonderlijk in “kisten”, maar worden ze in groepsverband grootgebracht. Voor zover ik weet is dat als gevolg van de EEG-regels.
    Voor de goede orde is het goed om te weten: De biest van de moederkoeien gaat bij veel boeren nog steeds naar de kalveren en die kalveren krijgen nog steeds melk bij de opfok.
    Dat neemt niet weg dat ze de moederdieren van hun jongen scheidden. Het houden van zoogkoeien was daar altijd een goede oplossing voor.
    Wat betreft die melk is het natuurlijk niet zo dat een koe alleen maar melk geeft voor 1 kalf. In de domesticatie van het rund is de koe, voor zover het de melkkoeien betreft, veel meer melk gaan geven dan 1 kalf nodig heeft(25 tot 35 liter/dgs). Vleeskoeien daarentegen zijn rassen die hun energie in vleesproductie omzetten.

    Mensen en koeien, ze zijn beiden al lang niet meer wat ze oorspronkelijk waren, n.l. rechtop lopende aapachtigen en wilde runderen. Integendeel, we zijn met elkaar vergroeid en van elkaar afhankelijk geworden. Denk niet alleen aan melk, maar b.v. kleding, grondstoffen voor de voedselproductie, de chemie (b.v.vetten), etc. etc.
    Dat neemt niet weg dat ik met je eens ben, dat mensen respectvol met alle, en dus ook andere soorten, levende wezens om moeten gaan.
    In oorsprong en essentie zijn we een.

Menu